Ρέινα Εσκενάζυ

Μπαίνω μέσα στο θέατρο καθυστερημένη, ακούγεται ήδη το πρώτο κουδούνι και εγώ πηγαίνω τρέχοντας στα καμαρίνια να δω τα παιδιά πριν από την παράσταση.

Σήμερα δεν πρόλαβα να πιω καφέ μαζί τους. Είναι αυτός ο ιερός χρόνος πριν από την παράσταση, που είμαστε συνεργάτες, συνοδοιπόροι, συνάδελφοι, συναγωνιστές, σύντροφοι, συμπρωταγωνιστές, συμμέτοχοι, συν…

Είναι αυτός ο χρόνος που, μ’ έναν τρόπο ξεχωριστό, από μικρές μεμονωμένες μονάδες μάς μετουσιώνει σε μια δυναμική μονάδα. Μας κάνει ομάδα, με ένα όραμα, έναν στόχο, ένα όνειρο! Γιατί αυτή είναι η εργασία μας.

Είναι «συν».

Είναι «όλοι μαζί».

Είναι «εμείς».

Το «εγώ» δεν χωράει πουθενά σε αυτό που κάνουμε.

Χτυπάει τρίτο κουδούνι, κάθομαι στη θέση μου και κοιτάω τον κόσμο γύρω μου. Τους ακούω που μιλάνε ψυθιριστά – είναι αυτός ο σεβασμός στον χώρο. Χαρούμενοι, με προσμονή, βολεύονται στη θέση τους. Μου αρέσει να παρατηρώ τις αντιδράσεις τους την ώρα της παράστασης. Θα έλεγα ότι πιο πολύ κοιτάω τους θεατές μας, παρά την ίδια την παράσταση. Προσέχω πότε γελάνε, πότε είναι απόλυτα συγκεντρωμένοι, πότε κουνιούνται στην καρέκλα, πότε πιάνουν το χέρι του συντρόφου τους, πότε συγκινούνται!

Η παράσταση ξεκινάει… Τα φώτα σβήνουν αργά μέχρι να γίνει σκοτάδι. Αυτό το σκοτάδι καταπίνει το «εγώ», το εξαφανίζει. Και τότε εμφανίζεται το μεγαλοπρεπές «συν», το αποτέλεσμα της αγάπης, της αφοσίωσης της συντροφικότητας και της κοινής πορείας προς ένα όραμα.

Αυτό το όνειρο είδα τις προάλλες. Αυτή ήταν η ζωή μας, η καθημερινότητα μας πριν τα πράγματα σταματήσουν βίαια, αλλά τώρα…. ζούμε μέσα από τα όνειρά μας. Αφού δεν μπορούμε να ονειρευτούμε στη ζωή μας πια, ονειρευόμαστε στον ύπνο μας!

Θυμάμαι κάθε συναίσθημα και κάθε αντίδραση του κόσμου. Θυμάμαι ακόμα και την αίσθηση των βελούδινων καθισμάτων και το ωραίο μπλε χρώμα που είχαν. Πήρα τηλέφωνο έναν συνεργάτη μου και του περιέγραφα με κάθε λεπτομέρεια αυτό που έζησα στον ύπνο μου. Γελούσε. Και εγώ γελούσα. Αλλά υπήρχε πίκρα. Πίκρα για τα όνειρα που σταμάτησαν τόσο ξαφνικά.

Σαν να ήρθε κάποιος και να μας είπε «Στοπ! απαγορεύεται να ονειρεύεστε ξύπνιοι».

Η μόνη διαφυγή σας πια, ο ύπνος.

Το σκοτάδι και τα κλειστά μάτια μας οδηγούν στα όνειρα.

Μόνο εκεί συναντιόμαστε με τους φίλους μας πια, μόνο εκεί ακούμε το γέλιο των ανθρώπων που αγαπάμε, εκεί πραγματοποιούμε τα σχέδιά μας, εκεί τραγουδάμε όλοι μαζί και ζούμε αυτά που μέχρι πριν από λίγο θεωρούσαμε δεδομένα.

«Το μόνο που θέλω είναι η ελευθερία μου. Οι πεταλούδες είναι ελεύθερες. Δεν θα μου αρνηθεί η ανθρωπότητα αυτό που έχει και η τελευταία πεταλούδα» γράφει ο Τσαρλς Ντίκενς στο βιβλίο του «Ο ζοφερός οίκος».

Θέλω να είμαι ξύπνια και να μπορώ να συνεχίσω να ονειρεύομαι. Θέλω να μπορώ να βλέπω το χαμόγελο των ανθρώπων που τώρα είναι κρυμμένο από τις μάσκες και από τον φόβο. Θέλω να μη φοβάται κανείς, τίποτα. Ούτε την αρρώστια ούτε τις «αρρώστιες».

Να κλείνω τα μάτια. Ναι, για να απολαμβάνω τη μυρωδιά της άνοιξης, να νιώθω το πρώτο ρίγος του φθινοπώρου και να μυρίζω το βρεγμένο ξύλο, να χαμογελάω κρυφά στο άγγιγμα της θάλασσας. Να κλείνω τα μάτια και να αφουγκράζομαι με τις αισθήσεις. Δε θέλω να κλείνω τα μάτια για να δραπετεύω από την πραγματικότητα.

Δεν πρέπει να γίνουν όνειρο οι άνθρωποι που γελάνε, που τραγουδάνε, που σε κοιτάνε, που σε αγγίζουν με τα χέρια, με τα μάτια και την ψυχή… γιατί αυτή είναι η ζωή. Η ζωή που κλείνω τα μάτια και εύχομαι να μας επιστραφεί γρήγορα!

Η Ρέινα Εσκενάζυ είναι σκηνοθέτρια θεατρικών παραστάσεων και τηλεοπτικών σειρών. Αυτό το διάστημα προετοιμάζει την παράσταση «Οι πεταλούδες είναι ελεύθερες» του Leonard Gershe, με πρωταγωνιστές τους Πέμυ Ζούνη, Αναστάση Ροϊλό, Εριέττα Μανούρη και Κωνσταντίνο Ελματζίογλου, που θα κάνει περιοδεία σε όλη την Ελλάδα.