Απόλυτο αδιέξοδο

Με το ρολόι της έναρξης των ελληνοτουρκικών διαπραγματεύσεων να μετράει πλέον αντίστροφα, η Τουρκία δείχνει για μία ακόμα φορά τις προθέσεις της. Και για το τι πραγματικά θέλει και για το πώς θέλει να το πάρει. Μπορεί λοιπόν να πει κανείς πολλά για την πολιτική της Αγκυρας, αλλά ένα δεν μπορεί: ότι κρύβει τους στόχους της. Αυτό σημαίνει ότι η κυβέρνηση δεν θα δικαιούται, με κανένα τρόπο, να πει «δεν ήξερα, δεν κατάλαβα», όταν οι Τούρκοι εντείνουν το ήδη πολύ στενό μαρκάρισμα που κάνουν στην Ελλάδα. Που θα εξελιχθεί σε πρέσσα αμέσως μόλις οι δύο χώρες καθίσουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Τότε θα φανεί καθαρά αυτό που η κυβέρνηση έχει αντιληφθεί αλλά κάνει ότι δεν το βλέπει: ότι βρισκόμαστε μπροστά σε ένα απόλυτο αδιέξοδο που δεν παρακάμπτεται και δεν υποχωρεί με κανένα τρόπο, όσες κι αν είναι οι ελληνικές υποχωρήσεις. Που, όμως, έχουν ένα όριο το οποίο καμία κυβέρνηση δεν μπορεί και δεν πρέπει να ξεπεράσει. Και η Τουρκία σπρώχνει διαρκώς τα πράγματα πολύ πέρα από αυτό.

Ενα τέτοιο ακόμα δείγμα έδωσε μόλις προχθές ο τούρκος υπουργός Εξωτερικών Τσαβούσογλου, όταν δήλωσε ότι «η Ελλάδα δεν πρέπει να επηρεάζεται από άλλες χώρες και να κάνει οπουδήποτε θέλει ασκήσεις και αλλά βήματα. Σε διαφορετική περίπτωση δεν θα έχουμε μόνο ατύχημα, αλλά θα κάνουμε αυτό που πρέπει». Αυτή η ευθεία πολεμική απειλή ήρθε παράλληλα με τη δήλωση Ερντογάν ότι η Ελλάδα κάνει «παραβιάσεις στον εναέριο χώρο και ασκεί παράνομες δραστηριότητες στα νησιά τα τελευταία χρόνια», για να προσθέσει ότι ξεκινά «μια νέα εποχή με τις διερευνητικές συζητήσεις, στις 25 Ιανουαρίου». Το τι σημαίνει αυτή η «νέα εποχή» για τον τούρκο πρόεδρο είναι προφανές. Δεν χρήζει επεξήγησης. Οπως και το τι σημαίνει για την Ελλάδα.

Εν μέσω όλων αυτών, η Γερμανία παραμένει η κινητήριος δύναμη του ελληνοτουρκικού διαλόγου που ξεκινά σε πέντε ημέρες. Οταν το Βερολίνο ξεκίνησε αυτή την έντονη προσπάθεια να φέρει τις δύο χώρες στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων το έκανε με το πρόσχημα της ευρωπαϊκής προεδρίας. Τώρα, που αυτή έχει τελειώσει και που έχει παραδοθεί στα χέρια της Πορτογαλίας, δεν πήρε φυσικά ο πορτογάλος υπουργός Εξωτερικών τη θέση του γερμανού υπουργού Εξωτερικών Μάας στον ρόλο του διοργανωτή αυτού του διαλόγου – κάτι από τα πολλά που δείχνει το γνωστό και αυτονόητο: ότι πρόκειται για μία αμιγώς γερμανική εθνική πολιτική και μόνον κατ’ όνομα για μία ευρωπαϊκή προσπάθεια. Αντίθετα, ο Μάας επισκέφθηκε τον Τσαβούσογλου και στις κοινές τους δηλώσεις είπε πράγματα που θα έπρεπε να είχαν προκαλέσει μεγάλη ανησυχία στην Αθήνα και άμεση αντίδραση από πλευράς της. Χαρακτήρισε τον επικείμενο διάλογο ως «το πρώτο βήμα προς μια διπλωματική λύση των διαφιλονικούμενων θεμάτων και ένα καλό μήνυμα για τη σταθερότητα ολόκληρης της περιοχής», νομιμοποιώντας ευθέως και τις απαιτήσεις και τις μεθόδους της Τουρκίας. Και προσέθεσε ότι «η πρόωρη αποχώρηση του “Barbaros” από τα ανοιχτά της Κύπρου έχει εκληφθεί πολύ θετικά ως δείγμα αποκλιμάκωσης». Δήλωσε μάλιστα «πολύ ευγνώμων» για αυτήν την αποκλιμάκωση! Αλλά τις πολεμικές απειλές, μπροστά του, έκανε ότι δεν τις άκουσε…

Η Γερμανία, που επικαλείται την ηρεμία, ουσιαστικά κάνει ό,τι μπορεί και δεν μπορεί για να ικανοποιήσει την Αγκυρα. Αυτό που μπορεί είναι να πιέζει διαρκώς την Ελλάδα να κάνει βήματα πίσω. Αυτό που ούτε μπορεί ούτε θέλει, είναι να πιέσει την Τουρκία να εγκαταλείψει τις βλέψεις κατά της ελληνικής εθνικής κυριαρχίας. Και η κυβέρνηση αυταπατάται όσο πιστεύει ότι αυτή η στάση δεν έχει κόστος. Σύντομα, θα το βρει μπροστά της.