Μετα-Μπάιντεν εποχή

Ηδη είμαστε στη μετα-Μπάιντεν εποχή. Που σημαίνει ότι o πρόεδρος που εκλέχτηκε στις ΗΠΑ θα αναγκαστεί να μεταβληθεί σε κάτι άλλο. Ενώ ο Μπάιντεν είναι κληρονόμος και φορέας όλου του πλέγματος των αμερικανικών πολιτικών στερεοτύπων, φαίνεται ότι το πολιτικό – πολιτιστικό έδαφος έχει αλλάξει. Και θα διαρκέσει. Και θα του επιβληθεί του προέδρου, ανεξαρτήτως του πώς λύθηκε η σημερινή κατάσταση. Εν μέρει με αστυνομική παρέμβαση και αποχώρηση (αλλά όχι υποχώρηση!) των διαδηλωτών.

Οι θεσμοί στις ΗΠΑ είναι γέρικοι για το αντισυστημικό σφρίγος του τραμπισμού και δίνουν αργοπορημένη λύση. Διότι με τα γεγονότα φαίνεται ότι ο Τραμπ θα επιβάλει όρους και στους Ρεπουμπλικανούς και στη δημοκρατική διακυβέρνηση. Οι παραδοσιακοί όροι τυπικής αμερικανικής κανονικότητας, υπερδυναμική επεμβατικότητα στο εξωτερικό (εκτός των άλλων και ως μοχλός ενσωμάτωσης και εξημέρωσης του συλλογικού θυμικού), υποτυπώδης κοινωνική πρόνοια (Obamacare) και ρητορική περί δικαιοσύνης, δημοκρατίας, ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ελευθερίας κ.λπ., είναι μια ξεπερασμένη ρητορική για το κοινό που δρα και επιβάλλει νέο πολιτικό λόγο, νέες αξιολογήσεις. Λαϊκός ακτιβισμός, ακροδεξιά κουλτούρα, ως μοντέλα έκφρασης της λαϊκής δυσαρέσκειας ή ευαρέσκειας, είναι μια ενδιαφέρουσα, παράδοξη και επικίνδυνη εξέλιξη.

Είχα γράψει στα «ΝΕΑ» (8-11-2020) ότι η ψήφος στον Τραμπ θα διαρκέσει, με την έννοια ότι η επιρροή ενός πεπεισμένου κοινού (το περίπου μισό εκλογικό σώμα) δεν μπορεί παρά να επηρεάσει τον τρόπο διακυβέρνησης και τον τύπο του λόγου που θα αναγκαστεί να μεταχειριστεί το αμερικανικό κατεστημένο.

Θυμηθείτε. Πολλοί νέοι πολιτικοί θα πατήσουν στα πολιτιστικά ίχνη του Τραμπ. Θα μιμηθούν την αργκό. Τα γεγονότα θάβουν τον δημοκρατισμό στο αμερικανικό Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, γίνεται εφέλκυση των Δημοκρατικών σε πιο αρχαϊκές πολιτικές νοηματοδοτήσεις. Σήμερα κάτι που μοιάζει με λαϊκή εξέγερση δημιουργεί το ιδιότυπο lobbying, επεμβαίνει στο καλοδιπλωμένο λευκό τραπεζομάντιλο αμερικανού σεφ, σπουδαγμένου στην Gordon Bleu.

Δεν σαρώνεται ο καθωσπρεπισμός, αλλά η στοιχειώδης ελπίδα να εξορθολογιστεί η αμερικανική διεθνής πολιτική. Η εκτροπή είχε συμβεί πιο πραξικοπηματικά επί Μπους – Τσέινι, αλλά τώρα δείχνει ότι έχει λαϊκές ρίζες. Η «οργή» και η εκδηλωτικότητά της είναι επίστεψη και όχι ολόκληρο το φαινόμενο. Είναι η κορυφή του παγόβουνου, όχι όλη η μάζα του πλεούμενου πάγου. Θα ενεργεί όπως το υποσυνείδητο στη συνείδηση. Θα ενεργεί, θα επιδρά, θα καθοδηγεί.

Με αυτή την έννοια, ό,τι εκφράζει ο Μπάιντεν έχει εν μέρει απονεκρωθεί. Θα περάσει δύσκολα, γιατί φοβάμαι ότι η ανάλυση της κατάστασης είναι πολύ αργή για το κατακλυσμιαίο και δυναμικό φαινόμενο.

Και κάτι πολύ ενδιαφέρον και κοντινό. Η Τουρκία εξέφρασε την ανησυχία της και κάλεσε τα αντιμαχόμενα μέρη στις ΗΠΑ να αντιγράψουν το τουρκικό υπόδειγμα. Νουθετεί. Λογικό. Ως «υπερδύναμη» και ηγέτις της ανθρωπότητας, οφείλει να παρεμβαίνει κατευναστικά.

Χωρίς αστεία. Στις επόμενες εκλογές στις ΗΠΑ πιθανόν να εκλεγεί κάποιος σαν τον Πούτιν. Γιατί ήδη έχει εγκατασταθεί ο «Ερντογάν» που προ-υποσκάπτει τον Μπάιντεν.

Πολιτιστικά, είμαστε ήδη σε άλλη σφαίρα επιρροής.