«Η στιγμή για τη βιώσιμη ανάπτυξη είναι τώρα»

Στην αξιοποίηση των ευκαιριών που δημιουργεί η πανδημία για την υιοθέτηση στρατηγικών βιώσιμης ανάπτυξης προτρέπει τις επιχειρήσεις ο διευθύνων σύμβουλος της Deloitte. Ο Δημήτρης Κοτσόπουλος με συνέντευξή του στα «ΝΕΑ» εξηγεί τη σημασία της εφαρμογής των κριτηρίων (ESG) Περιβάλλον, Κοινωνία και Διακυβέρνηση για την προσέλκυση επενδύσεων.

Η υγειονομική κρίση που βιώνουμε κατέδειξε τη σημασία της βιώσιμης ανάπτυξης και την προτεραιότητα της ατζέντας ESG (Environmental, Social, and Governance) για τις επιχειρήσεις. Πώς η στρατηγική βιώσιμης ανάπτυξης μπορεί να γίνει πιο αποτελεσματική;  

Οι επιχειρήσεις θα πρέπει να αξιοποιήσουν τη μετατόπιση του ενδιαφέροντος προς τη βιωσιμότητα, ως μία ευκαιρία για να ξανασκεφτούν τη στρατηγική τους και να λάβουν δομικά μέτρα αλλαγής της εταιρικής τους συμπεριφοράς. Ετσι θα μπορέσουν να διασφαλίσουν τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξή τους και να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις μιας τέτοιας αναπάντεχης συγκυρίας, όπως είναι μία πανδημία.  Για να το κατορθώσουν αυτό, η βιώσιμη ανάπτυξη πρέπει να αποτελεί αναπόσπαστο μέρος των μακροπρόθεσμων σχεδιασμών τους. Καταρχάς, η ηγεσία μίας επιχείρησης θα πρέπει να θέσει έναν σαφή και ισχυρό σχετικό σκοπό, υιοθετώντας τα κοινωνικά και περιβαλλοντικά ζητήματα που συνδέονται με τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη της συγκεκριμένης επιχείρησης. Οφείλει να δεσμευτεί στη χάραξη της συγκεκριμένης στρατηγικής και να παρακολουθεί την εφαρμογή της.

Δεύτερον, με την κλιματική αλλαγή στο επίκεντρο, οι περιβαλλοντικές δράσεις θα πρέπει να αποτελούν δεσμευτική προτεραιότητα.

Τρίτον, η σημασία της συνεργασίας της επιχείρησης με άλλους stakeholders (συνεργάτες, πελάτες, ιδιώτες) είναι κρίσιμη για την εφαρμογή των σχεδιασμών βιώσιμης ανάπτυξης αλλά και τη μεγιστοποίηση του αποτυπώματός τους. Τέταρτον, θα πρέπει να τίθενται απτοί στόχοι βιωσιμότητας, τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μακροπρόθεσμα. Και πέμπτο, είναι απαραίτητο να εφαρμόζεται ένα τακτικό σύστημα reporting για να καταγράφει με διαφάνεια την πρόοδο σχετικά με τους στόχους της βιώσιμης ανάπτυξης.

Πώς θα συμβουλεύατε τις ελληνικές επιχειρήσεις να εντάξουν την agenda ESG στη χάραξη της στρατηγικής τους, ώστε να διασφαλίσουν και το δικό τους βιώσιμο μέλλον αλλά και να συμβάλουν στην κλιματική αλλαγή;

Η ένταξη της ατζένταςESG είναι μονόδρομος στη στρατηγική των επιχειρήσεων. Τα θέματα περιβάλλοντος, κοινωνίας και διακυβέρνησης λειτουργούν θετικά ως προς την αναγνώριση και μετριασμό των κινδύνων που αντιμετωπίζει μια επιχείρηση, αυξάνοντας παράλληλα το επενδυτικό ενδιαφέρον όταν μιλάμε για εισηγμένες εταιρείες. Αναμφισβήτητα, το να εντάξει μία επιχείρηση τα κριτήρια ESG στη στρατηγική της δεν είναι κάτι εύκολο. Απαιτεί μακροπρόθεσμο σχεδιασμόκαι κατά περίπτωση μεγάλες επενδύσεις, ιδίως σε περιβαλλοντικά προγράμματα. Οι μεγάλες εταιρείες αντιλαμβάνονται πιο γρήγορα τη σπουδαιότητα των κριτηρίων ESG, και επενδύουν ανάλογα.Η πρόκληση αφορά κυρίως τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες και αποτελούν τη βάση της ελληνικής οικονομίας. Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις δυσκολεύονται να διατηρήσουν την κερδοφορία τους και συνήθως επιλέγουν βραχυπρόθεσμες λύσεις με βασικό γνώμονα το βραχυπρόθεσμο κέρδος.

Ομως, αυτό θα πρέπει να αλλάξει, καθώς η ατζέντα ESG συμβάλλει στη βελτίωση της μακροπρόθεσμης ανταγωνιστικότητας και του Employer Brand, επηρεάζει θετικά το επίπεδο δέσμευσης των ίδιων των εργαζομένων της εταιρείας, λειτουργεί θετικά στον καταναλωτή και άρα και στην επιλογή του (Brand Preference), δημιουργεί περισσότερες ευκαιρίες για ανεύρεση ευρωπαϊκών κονδυλίων, προσελκύει νέους επενδυτές και συνεισφέρει με το θετικό της αποτύπωμα στην τοπική οικονομία και κοινωνία.

Πώς αξιολογούν οι επενδυτές μία επιχείρηση όταν έχει μια ξεκάθαρη στρατηγική βιωσιμότητας και παρουσιάζει καλές επιδόσεις σεπεριβαλλοντικά, κοινωνικά και διακυβερνητικά ζητήματα;

Ηεπενδυτική κοινότηταπαρακολουθεί τις επιδόσεις των εισηγμένων επιχειρήσεωνσε περιβαλλοντικά, κοινωνικά και ζητήματα εταιρικής διακυβέρνησης, μεαυξανόμενο ενδιαφέρον θα έλεγα. Υπάρχουν διεθνείς δείκτες καιratings με τους οποίους οι επενδυτές μπορούν να αξιολογήσουν τις εν λόγω επιδόσεις με έναν αντικειμενικό τρόπο και, στη συνέχεια, να αποφασίσουν αν θα επενδύσουν ή όχι σε αυτές. Είναι σημαντικό ότι όλο και περισσότερες ελληνικές εταιρείες καταφέρνουν να ενταχθούν με καλές επιδόσεις σε δείκτες όπως SRI (Social Responsible Investments) ratings (FTSE4Good, Vigeo, MSCI κ. ά.). Στο ίδιο πλαίσιο, η Ευρώπη μέσα από τηνΕυρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνίακαι ειδικότερα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Ταξινόμησης (Taxonomy) ορίζει συγκεκριμένα κριτήρια – που θα είναι κοινώς αποδεκτά – για το ποιες οικονομικές δραστηριότητες μπορούν να χαρακτηρίζονται πράσινες και βιώσιμες.

Αναφερθήκατε στην Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, η οποία γνωρίζουμε ότι προωθεί, εκτός από τις υπεύθυνες επενδύσεις και την ψηφιοποίηση. Πώς μπορεί η ψηφιοποίηση να συνδράμει στον περιορισμό της κλιματικής αλλαγής;

Συνδυάζοντας την ατζέντα του ψηφιακού μετασχηματισμού με τη βιώσιμη ανάπτυξη και την κυκλική οικονομία, μπορούμε να συμβάλουμε ενεργά στον περιορισμό της κλιματικής αλλαγής, να αντιμετωπίσουμε σημαντικές περιβαλλοντικές προκλήσεις, όπως η εξάντληση των φυσικών πόρων και η μόλυνση του περιβάλλοντος. Τα παραπάνω επιτυγχάνονται με δεδομένα και ψηφιακές λύσεις όπως οι διαδικτυακές πλατφόρμες, οι έξυπνες συσκευές, η τεχνητή νοημοσύνη (ΑΙ), το Internet of things (IoT) και το blockchain που χρησιμοποιούνται ήδη για να υποστηρίξουν τη μετάβαση σε μια βιώσιμη κυκλική οικονομία. Ενα ακόμα παράδειγμα αποτελεί και το e – mobility, στο οποίο ήδη η κυβέρνηση επιχειρεί, μέσω νομοθετικών και χρηματοδοτικών προσεγγίσεων, να ενισχύσει την εφαρμογή μίας βιώσιμης κινητικότητας στη χώρα μας η οποία απαιτεί τη χρήση των ψηφιακών τεχνολογιών.