Κι αυτοί χτενίζονται!

^«Η Γερμανία οδήγησε την Ευρωπαϊκή Ενωση σε μια ήττα». Δεν το λέω εγώ. Το λέει ο γερμανικός Τύπος – η Tages Anzeitung και περίπου στην ίδια λογική συμφωνεί κι η FAZ της  13ης Νοεμβρίου.

Η ήττα καταγράφηκε στον Καύκασο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Και αιτία της ήττας είναι (σύμφωνα με τα ίδια δημοσιεύματα) η «πολιτική κατευνασμού» που ακολούθησε η Μέρκελ απέναντι στον Ερντογάν.

Και πάλι δεν τα λέω εγώ. Τα λένε οι δικοί της.

Ούτως  Ή άλλως, ήταν μάλλον προεξοφλημένο ότι θα αποτύχει στην εξωτερική πολιτική μια χώρα που έχει απλώς εσωτερικές έγνοιες, καμία γεωπολιτική αντίληψη, μόνο οικονομική διεθνή παρουσία και μηδαμινή στρατιωτική ισχύ.

Αν δεν κάνω λάθος, η τελευταία φορά που η ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου είδε γερμανό λοχία ήταν την εποχή του στρατάρχη Ρόμελ και του Αφρικα Κορπς – και τότε δεν ήταν για καλό.

Η απραξία τους έχει μετουσιωθεί σε πολιτικό κανόνα. Σε δόγμα.

Πρώτα η γερμανίδα υπουργός Αμυνας Ανεγκρετ Κραμπ-Καρενμπάουερ δήλωσε ότι «η ψευδαίσθηση της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας πρέπει να σταματήσει» (Politico, 2/11).

Ο Μακρόν πήρε ανάποδες και της απάντησε ότι αυτό είναι «παρανόηση της Ιστορίας».

Ζήτησε αντιθέτως «ισχυρότερη και κυρίαρχη Ευρώπη με στρατηγική αυτονομία», εξηγώντας ότι «πρέπει να συνεχίσουμε να χτίζουμε την αυτονομία μας για τους εαυτούς μας». Και πρόσθεσε μάλιστα ότι «έχουμε ένα κοινό σχέδιο, δεν είμαστε πολυπολιτισμικοί» (Le Grand Continent, 16/11).

Στον γάλλο πρόεδρο ανταπάντησε η γερμανίδα υπουργός επιμένοντας ότι «η ιδέα μιας στρατηγικής αυτονομίας για την Ευρώπη είναι υπερβολικά φιλόδοξη αν τρέφει την ψευδαίσθηση ότι θα μπορούσαμε να εγγυηθούμε την ασφάλεια, τη σταθερότητα και της ευημερία της Ευρώπης χωρίς το ΝΑΤΟ και τις ΗΠΑ» (17/11).

Η αντιπαράθεση θα έχει συνέχεια. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι πρόκειται για την κορυφαία συζήτηση της εποχής μας – κι ας επισκιάστηκε στην Ελλάδα από το ακόμη σοβαρότερο γεωπολιτικό ζήτημα της πορείας για το Πολυτεχνείο…

Οτι η Μέρκελ μάς πήρε στον λαιμό της είναι περίπου δεδομένο κι αδιαμφισβήτητο. Αλλά ευτυχώς οι εχθροπραξίες στο Ιράκ, τη Συρία, τη Λιβύη ή τον Καύκασο επιβεβαίωσαν μια πανάρχαιη αλήθεια.

Χάρη στον Ερντογάν θυμηθήκαμε ότι οι συγκρούσεις ισχύος είναι αναπόσπαστο ή αναπόφευκτο μέρος της διεθνούς πραγματικότητας κι ότι τις ένοπλες συγκρούσεις τις κρίνουν οι στρατοί και τα όπλα. Ούτε τα εξώδικα, ούτε τα δικαστήρια, ούτε οι ημερίδες διεθνολόγων, ούτε τα άρθρα στις εφημερίδες.

Κατά κάποιον κόσμο του το χρωστάμε. Επαιξε το παιχνίδι με απόλυτη συνέπεια κι ατράνταχτη λογική. Οταν δεν τιμωρήθηκε στο Ιράκ μπήκε στη Συρία. Οταν διασώθηκε στη Συρία έτρεξε στη Λιβύη. Κι όταν την έβγαλε καθαρή στη Λιβύη έστειλε μισθοφόρους στον Καύκασο.

Τώρα που στον Καύκασο είναι με τους νικητές, θα επιχειρήσει αλλού. Είναι ακριβώς η ίδια λογική που οδήγησε τον Χίτλερ από το Μόναχο στα περίχωρα της Μόσχας.

Η βασική αυτή παραδοχή όμως θα μπορούσε να παρεξηγηθεί αν δεν προσέθετα και μια δεύτερη.

Οτι τη σύγκρουση την ξεκινάς ή την επιδιώκεις όταν έχεις ρεαλιστικά ισχυρές πιθανότητες να την κερδίσεις. Αυτό που έκανε δηλαδή το Αζερμπαϊτζάν.

Αν δεν έχεις τέτοιες πιθανότητες, τότε κάνεις την πάπια και στέλνεις εξώδικα ή δημοσιεύεις άρθρα στις εφημερίδες.

Πιστεύει κανείς σοβαρά ότι η σύγκρουση με την Τουρκία είναι μια υπόθεση άσκησης κυριαρχικών δικαιωμάτων ή προσδιορισμού της επήρειας των νησιών, όπως ορίζεται ή δεν ορίζεται από κάποια συνθήκη του 1935, λίγο νωρίτερα ή λίγο αργότερα;

Αν το πιστεύει, μάλλον δεν έχει πάρει χαμπάρι τι συμβαίνει. Οτι δηλαδή η Τουρκία επιδιώκει τη «φινλανδοποίηση» των γειτόνων της.

Χαρακτηριστική περίπτωση ευρωπαϊκής αφασίας είναι πως με την περιοχή στον βαθμό έντασης που γνωρίζουμε και με το Προσφυγικό ως μοχλό τουρκικού εκβιασμού, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θυμήθηκε να ερευνήσει με τη FRONTEX αν γίνονται επαναπροωθήσεις μεταναστών στο Αιγαίο.

Κι αυτοί χτενίζονται, κυριολεκτικά!

Η αποφυγή της ένοπλης σύγκρουσης (που όλοι πρωτίστως επιθυμούμε) έχει νόημα αν συγκεντρώνεις ισχυρές πιθανότητες να επιτύχεις αυτό που επιδιώκεις με άλλα μέσα. Αρκεί φυσικά να ξέρεις τι επιδιώκεις.

Τα δικαστήρια, οι διεθνολόγοι, οι δικηγόροι και οι δικαστές είναι (για να παραφράσω τον Ντε Γκολ) ζητήματα επιμελητείας. «Η επιμελητεία θα ακολουθήσει» έλεγε ο στρατηγός.

Η μαγκιά λοιπόν δεν είναι να κάνεις το κοκοράκι, ούτε τον επιλοχία. Η μαγκιά είναι να φέρεις τον άλλο σε τέτοια κατάσταση που να του πάρεις τα εσώρουχα και να το καταλάβει αφού του τα πήρες.

Στην περίπτωση της Τουρκίας η μέθοδος λέγεται αποσταθεροποίηση. Και μοχλός αποσταθεροποίησης είναι η οικονομία. Εκεί θα βαρύνει μια ενδεχόμενη πολιτική κυρώσεων – αυτό ακριβώς που προσπαθεί να αποφύγει ο Ερντογάν.

Το πρόβλημα είναι ότι μια πολιτική τύπου Μέρκελ δεν θέλει ούτε τη σύγκρουση, ούτε την αποσταθεροποίηση. Φοβάται ενδεχομένως ότι μια οικονομική κατάρρευση της Τουρκίας θα παρασύρει και άλλους.

Κανείς δεν μπορεί να το αποκλείσει. Αλλά από την άλλη πλευρά η γερμανικής έμπνευσης ευρωπαϊκή πολιτική της αφασίας και της απραξίας έχει αποτύχει παντού.

Στο Ιράκ, στη Συρία, στην Ουκρανία, στη Λιβύη, στον Καύκασο, στη Μεσόγειο.

Απέτυχε με τη Ρωσία. Απέτυχε και με την Τουρκία. Απέτυχε με τον Τραμπ. Θα αποτύχει και με την Κίνα.

Δεν θέλει να χειριστεί τίποτα κι όταν χειρίζεται κάτι, το κάνει χειρότερο. Προτιμά να χτενίζεται.