«Των Ατρειδών»

Δεν ξέρω τι να πω για τις Μυκήνες. Ονομα ασήκωτο, φορτωμένο βαρύ χρυσό και μαύρο αίμα. Την πρώτη φορά που ανέβηκα τα σκαλοπάτια του Αγαμέμνονα, ήταν στην «πενταήμερη». Μας είπανε εκεί οι καθηγητές τα μύρια όσα. Ολα τα κατάλαβα, τίποτα δεν ένιωσα. Να μην το πω; Μετά ένα χρόνο ξαναπήγα με παρέα σε στυλ περιηγητές, αλλά μ’ έπιασε το άνθος της ελαίας και το περδικάκι μου έκανε τα μάτια κρέας. Τέτοιο κόκκινο το μάτι, ούτε το πιο φρέσκο το rib eye. Την τύφλα μου δεν έβλεπα. Ο αόμματος. Τι να σας πω, ο Οιδίπους στο στόμα των Ατρειδών. Τρέχαμε στο Αργος για διημερεύον. Επρεπε να ξαναγυρίσω για μια ακόμη φορά στον τόπο του εγκλήματος, ανέβαινα τον λόφο, κι εκεί όπως γλίστρησα, κάνω να πιαστώ σε μια πέτρα απ’ το τείχος κι αισθάνομαι, λέω. Να. Αγγίζω εκεί που άγγιζαν κι εκείνοι.

Πώς το λέει ο ποιητής για τον βασιλιά της Ασίνης; «γγίζοντας… με τα δάχτυλά μας την αφή του πάνω στις πέτρες». Γύρισα τα μάτια στο τοπίο και, σαν σ’ ένα χάσμα του χρόνου, άρχισαν όλα να παίρνουν άλλο νόημα και χρώμα. Ηχοι των λέξεων άλλαζαν σχήμα και όγκο. Κομμάτια κι αποσπάσματα που στη σχολή του Εθνικού τα απαγγέλλαμε σίγουροι για το νόημά τους τώρα παίρναν άλλη διάσταση άλλο κρυφό νόημα άλλο παλμό και ύφος.

Ηρθε στα χείλη μου ο λόγος της Κλυταιμνήστρας απ’ τον Αισχύλο στον «Αγαμέμνονα», που ο Σεφέρης είχε μεταφράσει «Τη θάλασσα τη θάλασσα ποιος θα μπορέσει να την εξαντλήσει;». Και το εφηβικό μας θράσος, που δεν τον βρήκαμε και πολύ σωστό με τον συμμαθητή και φίλο μου τον Τάκη και πήγαμε και προτείναμε τη δικιά μας έκδοση στον φιλόλογό μας τον εξαιρετικό κ. Χρονόπουλο (πατέρα του Διαγόρα, πρόσωπο απ’ τα πιο μου αγαπητά που έφυγε νωρίς) και μας έδιωξε κακήν  κακώς και πολύ καλά μας έκανε. Τα ξέραμε όλα τότε. Μετά, πολύ μετά, ήρθανε τα ξεράδια.

Πριν κάτι μήνες, ήξερα αν και δεν βλεπόμαστε, ότι ο Τάκης ήταν άρρωστος, συνάντησα τη γυναίκα του στο κέντρο, «Τι κάνει;». Ρωτάω. «Ασ’ τα τώρα, άσ’ τα».

Την άλλη μέρα διάβασα πως μόλις χθες είχε πεθάνει. Τον είχε αποχαιρετήσει όταν με είδε και δεν μου είπε τίποτα, μόνο ένα «άσ’ τα άσ’ τα». Σαν να μην ήθελε να με στεναχωρήσει; Να μην ξεσπάσει κι αυτή ακούγοντας τον εαυτό της να αναγγέλλει τον θάνατο; Σκοτεινό το δάσος της ψυχής.

Κι ανακατεύτηκαν εκείνο το απόγευμα στο λόφο των Μυκηνών οι ζωντανοί με τους νεκρούς, το φως του ήλιου που έπεφτε με το σκοτάδι που ερχόταν κι οι τάφοι ανοιχτοί και άδειοι. Ακουγες τον αντίλαλο των βημάτων σου, σαν και περπατούσε μαζί σου κι άλλος ταξιδιώτης, μακρινός, που μίλαγε όμως την ίδια τόσα χρόνια γλώσσα.

Μου ξαναήρθανε στο νου όλα αυτά και άλλα πολλά, όταν είδα τις φωτογραφίες απ’ την πυρκαγιά της περασμένης εβδομάδας.

Κι από κάτω η αντιπολίτευση «Κάψανε τις Μυκήνες» και η κυβέρνηση «Δεν είναι τόσο μεγάλη η ζημιά». Ούτε κάψαν τις Μυκήνες. Ούτε ήταν μικρή η ζημιά. Να τα λέμε αυτά. Πήγε εχθές η φίλη μου η Γιολάντα ερασιτέχνης αρχαιολόγος με ένα στόμα – κοπτοραπτούδα και μου τα έστειλε τα μαντάτα με ένα μήνυμα στο κινητό.

Κοίτα Σταμάτη, δεν κάηκε τίποτα, αλλά η πύλη με τις «λιόντισσες» τι να σου πω. Το «Καπνισμένο Τσουκάλι» του Ρίτσου, πιο αστραφτερό.

Σε φιλώ, η φίλη σου Γιολάντα.