Προϊόντα επιλογών

O εξαναγκασμός σε παραίτηση του Τζέιμς Μπένετ, υπεύθυνου αρθρογραφίας των New York Times, είναι ένα από τα πιο σημαντικά και πιο αποκαλυπτικά γεγονότα που έχουν συμβεί τον τελευταίο καιρό στον χώρο του παγκόσμιου Τύπου. Κι αυτό, επειδή φέρνει στην επιφάνεια το τι ακριβώς πρέπει να είναι ένας δημοσιογράφος αυτή την κρίσιμη, εκρηκτική και επικίνδυνη περίοδο. Ο Μπένετ παραιτήθηκε λόγω των αντιδράσεων που προκάλεσε στην ίδια την εφημερίδα η δημοσίευση ενός άρθρου του Ρεπουμπλικανού γερουσιαστή Τομ Κότον που ζητούσε την αποστολή στρατιωτών για την αποκατάσταση της τάξης σε πολλές αμερικανικές πόλεις. Ο εκδότης Αρθουρ Σουλτσμπέργκερ αρχικά τον κάλυψε, στη συνέχεια όμως υπαναχώρησε λέγοντας ότι το άρθρο δεν έπρεπε να έχει δημοσιευτεί. Και το συνδικάτο των δημοσιογράφων ανακοίνωσε ότι η δημοσίευση ενός τέτοιου άρθρου συνιστά «μια καθαρή απειλή προς την υγεία και την ασφάλεια των δημοσιογράφων».

Τις ίδιες μέρες αναγκάστηκε να παραιτηθεί και ο διευθυντής της εφημερίδας Philadelphia Inquirer εξαιτίας της δημοσίευσης ενός άρθρου που υποστήριζε ότι η καταστροφή κτιρίων από τις βίαιες ταραχές των τελευταίων εβδομάδων μπορεί να αφήσει μια μεγάλη τρύπα στην καρδιά της Φιλαδέλφειας. Τι συμβαίνει; Οι φιλελεύθεροι θεσμοί της Αμερικής εγκαταλείπουν πράγματι σιγά-σιγά τον φιλελευθερισμό; Οι φρικτές μειοψηφίες της πολιτικής ορθότητας που καταδυναστεύουν τα Πανεπιστήμια εισέβαλαν τώρα και στη δημοσιογραφία;

Το πράγμα δεν είναι τόσο απλό. Η σημερινή Αμερική δεν είναι ίδια με εκείνη του 1992, όταν ο Τζορτζ Μπους είχε στείλει στρατεύματα για να καταστείλουν τις ταραχές που είχε προκαλέσει στο Λος Αντζελες η δολοφονία του Ρόντνεϊ Κινγκ. Και δεν είναι ίδια ούτε η δημοσιογραφία. Ο μύθος της αντικειμενικότητας έχει καταρρεύσει. Οπως και ο μύθος ότι πρέπει να δημοσιεύονται τα πάντα στο όνομα της ελευθερίας του λόγου. Ποια πάντα; Ακόμη και τα fake news;

Κάθε πληροφορία που δημοσιεύεται ή μεταδίδεται ως κείμενο ή ως εικόνα, κάθε πρωτοσέλιδο, κάθε ραδιοφωνική ή τηλεοπτική εκπομπή, κάθε επείγουσα είδηση που έρχεται στο κινητό μας, αποτελεί προϊόν επιλογών. Με ποιο κριτήριο γίνονται αυτές οι επιλογές; Αυτό είναι θέμα του κάθε μέσου. Σύμφωνα με τη Μάργκαρετ Σάλιβαν της Washington Post, ο ρόλος του δημοσιογράφου σε μια δημοκρατική κοινωνία είναι να αποκαλύπτει και να παρουσιάζει την πληροφορία που βοηθά τους πολίτες να ελέγχουν τους αξιωματούχους που έχουν εκλέξει. Η άποψη ενός ακραίου γερουσιαστή, ή ενός ακραίου καθηγητή, θα πρέπει ασφαλώς να γίνει γνωστή, δεν χρειάζεται όμως να πιάνει τον πολύτιμο χώρο των σελίδων op-ed της εφημερίδας. Μπορεί θαυμάσια να ενταχθεί σε ένα κείμενο που παρουσιάζει το γενικό πλαίσιο του θέματος.

Η δημοσιογραφία δεν είναι στενογραφία. Ούτε βέβαια οι δημοσιογράφοι είναι ακτιβιστές. Είναι όμως υπεύθυνοι και ενεργοί πολίτες, που δίνουν καθημερινά λογαριασμό πρωτίστως στη συνείδησή τους και δευτερευόντως στο κοινό τους.