O Minas της έμπνευσης και της απλότητας

Ο σχεδιαστής κοσμημάτων Minas έφυγε σε ηλικία 82 ετών. Η οικογένειά του ανακοίνωσε την είδηση στο Facebook σημειώνοντας: «Με μεγάλη θλίψη αποχαιρετούμε τον Μηνά. Τον δικό μας Μηνά. Τον σύζυγο, τον πατέρα, τον ανήσυχο καλλιτέχνη. Το μεγάλο του ταξίδι ξεκινά με ένα λευκό χαρτί και ένα μολύβι». Τον Σεπτέμβριο του 2018 ο Minas είχε παρουσιάσει με μια φωτογραφική έκθεση στο Μουσείο Μπενάκη το σύνολο των έργων του. «ΤΑ ΝΕΑ Σαββατοκύριακο» παρουσίαζαν στις 4 Αυγούστου την επίδρασή του στο σύγχρονο ελληνικό κόσμημα.

Απεικονίζει την τέχνη του με αρχαϊκή λιτότητα, μεταπηδάει από το ένα υλικό στο άλλο και με κομψότητα και διαφορετικά φινιρίσματα χειρίζεται το ασήμι και το χρυσό στα κοσμήματά του, την αμερικανική και την αφρικανική καρυδιά στα έπιπλα αλλά και το ανθρακόνημα, το ανοξείδωτο ατσάλι, το πεντελικό μάρμαρο και την πορσελάνη στα χρηστικά του αντικείμενα. Πρόσφατα γιόρτασε στη Μύκονο τα ογδοηκοστά γενέθλιά του. Η ζωή του εμφανίζεται ως η σύνθεση των περιπετειών ενός ανήσυχου και ευρηματικού μυαλού. Στο μεταξύ, μαζεύει κοσμήματα, αντικείμενα και ανθρώπους που αγάπησαν τον κόσμο του σε ένα βιβλίο και σε μια σειρά φωτογραφιών που γίνονται «μαγιά» στην έκθεση που οργανώνει με το Πωλητήριο του Μουσείου Μπενάκη της οδού Πειραιώς, σε επιμέλεια της Ελένης Αθανασίου. Σαν ένα είδος προπόνησης για τον ίδιο και τους δικούς του συνεργάτες, τη σύντροφό του Τζίνα και τους δύο γιους του, επιθυμώντας να κάνει εκεί στο ίδιο μουσείο την αναδρομική του έκθεση. Περισσότερα από σαράντα χρόνια ο πολυδιάστατος έλληνας ντιζάινερ – που υπογράφει ως Minas – φτιάχνει κοσμήματα, χρηστικά μικροαντικείμενα, έπιπλα, φωτιστικά με χαρακτηριστική απλότητα και καθαρότητα στη φόρμα τους. Αυτήν την απλότητα προβάλλει η επετειακή έκθεση «Minas. Clarity of Shapes» που το Πωλητήριο του Μουσείου Μπενάκη παρουσιάζει στο κτίριο της Πειραιώς 138 στις 5 Σεπτεμβρίου.

Ο ίδιος μάλιστα δεν θυμώνει αλλά μάλλον κολακεύεται στον προσδιορισμό του ως «μποέμ καλλιτέχνης». Ισως όμως θα ταίριαζε στην περίπτωσή του να γίνεται λόγος για το ήθος του τεχνίτη, αφού το αξίωμά του «ό,τι είναι πρακτικά σωστό είναι και αισθητικά ωραίο» το υπηρέτησε με προσήλωση σε όλη του τη ζωή. Περισσότερο από τον επαγγελματία δημιουργό, ο οποίος επικοινωνεί τη χαρακτηριστική καμπυλόσχημη υπογραφή του, είναι η εμπειρία του και η αγάπη για την ύλη, το ένστικτό του και η εσωτερική του έμπνευση που τον καθοδηγούν για να δημιουργεί τις φόρμες του. Τις οποίες ο Minas τελειοποιεί σε αντικείμενα πάνω στο σώμα ή εντός του χώρου, κυρίως αφού τα δουλέψει απτικά και οπτικά και αισθανθεί την υλικότητά τους μέσα από τον ήχο των εργαλείων που χρησιμοποιεί με τα χέρια του.

Η παρουσίαση αυτή περιλαμβάνει περίπου 50 ασπρόμαυρες φωτογραφίες του Κώστα Κουτάγιαρ που θα παρουσιάζουν πορτρέτα αντισυμβατικών ανθρώπων του σήμερα, όλων των ηλικιών, ντυμένα με τα κοσμήματα του Minas. Παράλληλα, σε ειδικά σχεδιασμένες βιτρίνες από τον ίδιο τον ντιζάινερ θα εκτεθούν κάποιες αντιπροσωπευτικές δημιουργίες του που φορούν τα μοντέλα στις φωτογραφίες.

Ο Μηνάς θήτευσε δίπλα στους χρυσοχόους του Βουράκη και στα 30 του, στη δικτατορία, έφυγε για τη Νέα Υόρκη, όπου έζησε 11 χρόνια, δημιουργώντας τα ιδιαίτερα κομμάτια από χρυσό και ασήμι με τα οποία καθιερώθηκε ως σχεδιαστής διεθνούς εμβέλειας. Επέστρεψε στην Ελλάδα το 1980. Εγινε ο πρώτος μη σκανδιναβός σχεδιαστής που συνεργάστηκε με τον δανέζικο οίκο Georg Jensen, σχεδιάζοντας μεταξύ άλλων ένα ρολόι, καθώς και είδη σερβιρίσματος. Το 1996 άνοιξε το δικό του κατάστημα – γκαλερί στη Μύκονο και μετά στην Κηφισιά, όπου τα πάντα είναι σχεδιασμένα από τον ίδιο. Στη Μύκονο ήταν που ξεδίπλωσε και τις αρχιτεκτονικές ικανότητές του κατασκευάζοντας το δικό του σπίτι αλλά και το μπαρ Astra.