«Κυνηγούσα {CR}τον Τσίπρα και τον Βαρουφάκη που δεν σήκωνε τα τηλέφωνα»{CR}

Από τη στάση του λεωφορείου επί της Βασιλίσσης Σοφίας ως το εσωτερικό του Πάρκου Ελευθερίας δεν υπάρχει υπόστεγο. Οσο περπατήσεις, τόσο θα μουσκέψεις – τρέξεις δεν τρέξεις. Το αντιλαμβάνομαι παπί εντός πια του εστιατορίου – μετά την ξαφνική και δυνατή μπόρα (επονείδιστη και απεχθής). Η απελπισία μου μεγάλη. Η προσκεκλημένη για γεύμα όμως έχει τη λύση. Σε είκοσι λεπτά ο βοηθός της μου φέρνει ένα φρεσκοαγορασμένο μπλουζάκι. Μπαίνω στο μπάνιο του εστιατορίου My Park μουσκεμένος με σακάκι ταλαίπωρος μεσήλικoς και βγαίνω σαν τον Κοβάλσκι από το «Λεωφορείον ο πόθος». Αστειεύομαι. Η επικεφαλής της Πλεύσης Ελευθερίας Ζωή Κωνσταντοπούλου χαμογελά και έχει το ύφος του ανθρώπου για τον οποίο εκείνο που για τους άλλους φαντάζει παράλογο, εκείνη απλώς έχει τη λύση του.

Αγαπημένο στέκι της το εν λόγω εστιατόριο, εκείνη το πρότεινε, σε φορτισμένο μέρος για την ίδια και τη νεότερη Ιστορία. Εδώ, στο σημερινό Πάρκο Ελευθερίας – τότε ΕΑΤ ΕΣΑ – εν μέσω Δικτατορίας, βασανίστηκαν ο πατέρας της Νίκος Κωνσταντόπουλος και η μητέρα της Λίνα Αλεξίου. Η δεύτερη μόλις πρόσφατα ξαναήλθε εδώ, μετά την τραυματική μα περήφανη εμπειρία. Τώρα τα πράγματα είναι πιο ήρεμα, η βροχή έχει κοπάσει και η συζήτηση ανοίγει καθώς παραγγέλνουμε – κι εγώ είμαι πια στεγνός.

Προφανώς ξεκινώ με Κώστα Γαβρά. Η Ζωή Κωνσταντοπούλου έχει ήδη στείλει μια επιστολή στον διεθνή σκηνοθέτη. Και μου λέει πως θα δει την ταινία κάποια στιγμή. «Περιμένω απάντηση απ’ τον κ. Γαβρά που ακόμη δεν έχει έλθει. Δεν θεωρώ ότι τόσο ιστορικά γεγονότα για τη χώρα μας, που βιώσαμε όλοι, μπορούν να προσαρμόζονται στην αυτοηρωοποίηση κανενός. Ειδικά ενός προσώπου που έχει διαδραματίσει συγκεκριμένο ρόλο και έχει τεράστια ευθύνη για όσα συνέβησαν. Και κυρίως γιατί δεν διαπραγματεύτηκε συντεταγμένα και με εκείνα τα εργαλεία που όφειλε να ενεργοποιήσει. Το ερώτημα είναι γιατί ο Γαβράς, δημιουργός τέτοιας εμβέλειας και εγνωσμένης πολιτικής στράτευσης, επέλεξε να παρουσιάσει με τέτοια μονομέρεια τόσο σοβαρά γεγονότα» μου λέει. Και μου θυμίζει πως ο Γαβράς ήταν από τους πρώτους που υπέγραψαν το πόρισμα αλήθειας για το δημόσιο χρέος. «Εκείνο το εργαλείο, με το οποίο εμπεριστατωμένα η χώρα μπορούσε να διεκδικήσει τη μη αποπληρωμή του χρέους».

Εχουμε ήδη παραγγείλει. Η Ζωή μιλάει χαμηλόφωνα αλλά με σιγουριά. Οπως με σιγουριά παραγγέλνει. Το γεγονός ότι μεσολαβεί η ανάγνωση του μενού δεν την επηρεάζει στο σκεπτικό της – και στις βολές της. «Το να εμφανίζεται σαν ήρωας που εξάντλησε τις δυνατότητες διαπραγμάτευσης ένας υπουργός Οικονομικών που δεν χρησιμοποίησε καν ένα τέτοιο εργαλείο, είναι ένα πολύ μεγάλο φάουλ, ιστορικό, πολιτικό και καλλιτεχνικό» καταλήγει. Εχουμε πάρει σαλάτα, από την οποία τσιμπάει, ενώ το μαγαζί μάς κερνάει ένα ομολογουμένως ενδιαφέρον ιταλοελληνικό πιάτο: Αραντσίνι, δηλαδή τηγανητό ρύζι με γέμιση από τα ελληνικά γεμιστά και ξινομυζήθρα. «Μα ο Γαβράς κάνει τέχνη, δεν κάνει ντοκιμαντέρ» ανταπαντώ. «Το δικαίωμα του καλλιτέχνη να δημιουργήσει είναι αναφαίρετο. Το δικαίωμα όμως να μειώσει την ευθύνη συγκεκριμένων προσώπων δεν το ‘χει κανείς. Από λάθη και παραλείψεις του Τσίπρα και του Βαρουφάκη ζημιώθηκε η χώρα μας, προδόθηκε ένας ολόκληρος λαός» μου λέει καθώς έρχονται και τα κυρίως πιάτα μας – βασικά πήραμε το ίδιο πιάτο.

Και το ερώτημα νομίζω είναι εύλογο. Η συνεντευξιαζόμενη ήταν τότε Πρόεδρος της Βουλής. Δεν είχε εικόνα για την εξέλιξη της διαπραγμάτευσης; Δεν ενημερωνόταν; «Οχι, και αυτό ήταν ένα μεγάλο πρόβλημα από την αρχή. Το πρώτο χαστούκι ήλθε με την υπογραφή της συμφωνίας την 20ή Φεβρουαρίου, ένα μίνι Μνημόνιο. Αντέδρασα και στον Τσίπρα και στην ΚΟ, καταψήφισα τη συμφωνία. Είπα μάλιστα στον Τσίπρα να μη διανοηθεί να το φέρει σε Βουλή και δεν το φέρανε. Τους επόμενους μήνες το μίνι Μνημόνιο ισχυροποιήθηκε, περιείχε την αποδοχή του χρέους, ενώ επεστράφησαν στο ΤΧΣ 11,5 δισ. ευρώ. Αναλήφθηκαν κοινώς υποχρεώσεις που ήταν μνημονιακού τύπου. Η αντίδρασή μου ήταν άμεση – ζήτησα εξηγήσεις από τον Τσίπρα. Ζήτησα ενημέρωση. Στις 22 Φεβρουαρίου κυνηγούσα τον Τσίπρα και τον Βαρουφάκη που δεν σήκωνε τα τηλέφωνα. Μόνο όταν πήρα στα χέρια μου την πρόταση και έμαθα από τον Τζανακόπουλο το περιεχόμενό της έφριξα».

Σαν φλας μπακ τα γεγονότα αλλά και τα παρασκήνια μου αποκαλύπτονται. Η βροχή έξω έχει όντως κοπάσει, το εστιατόριο έχει γεμίσει – κλεφτές ματιές στην πρόεδρο. Από τα νεότερα πρόσωπα της πολιτικής που εισήλθε με πληθωρικότητα στο αποδομημένο τοπίο – στη φαρέτρα της η υψηλή νομική υπόσταση, η μαχητικότητα, ο πατέρας πάντα τραβάει τα βλέμματα. Τα μείον της για τους αντιπάλους, ο συγκεντρωτισμός της. Στο χαλαρό γεύμα μια χαρά παρέα, με χιούμορ και ευαισθησία – λέω εγώ.

Η Ζωή μετά τη Συμφωνία της 20ής Φεβρουαρίου στόχευσε να ανοίξει από τη Βουλή μια σειρά θεμάτων που θα όπλιζαν, όπως λέει, την τότε κυβέρνηση: «Είπα στον Τσίπρα πως θα ανοίξουμε τον λογιστικό έλεγχο του χρέους στη Βουλή, το ζήτημα των γερμανικών οφειλών, το σκάνδαλο της Siemens, τη λίστα Λαγκάρντ επίσης. Ως πρωτοβουλίες που χρησίμευαν σε μια κυβέρνηση που ήθελε να ανατρέψει τα Mνημόνια, όχι να τα εξωραΐσει και να τα χρυσώσει» σημειώνει. Και συνεχίζει, καταθέτοντας ένα ακόμη άγνωστο παρασκήνιο από το πρώτο επτάμηνο του 2015: «Θυμάσαι που είχαν φτιάξει το Brussels Group για τη διαπραγμάτευση; Αρχές Μαΐου του 2015 ταξίδεψα στις Βρυξέλλες για την επιτροπή δικαιωμάτων του ΕΚ με θέμα το Προσφυγικό. Τότε συνάντησα τη γραμματέα του Τσίπρα στο αεροπλάνο, την Κωνσταντίνα Κιντώνη. Συνειδητοποίησα με φρίκη ότι το ΒG ήταν διοικητικοί υπάλληλοι και παρατρεχάμενοι του Τσίπρα και άρα καμία σοβαρή ομάδα διαπραγμάτευσης. Από την αρχή φώναζα ότι είναι ανεπίτρεπτο το γεγονός ότι ο Βαρουφάκης έκανε διαπραγμάτευση χωρίς νομικό επιτελείο. Η επιλογή του ήταν σαν του Τσίπρα που μιλάει αγγλικά χωρίς να ξέρει. Σαν να μιλάς μια ξένη γλώσσα που δεν γνωρίζεις».

Της παρατηρώ πως μιλάει πάντα σαν δικηγόρος. Σαν σε παράσταση στην Ευελπίδων. Και η αλήθεια είναι πως ποτέ δεν εγκατέλειψε τη μεγάλη της αγάπη. Τη μαχόμενη δικηγορία. Τώρα έχει και την Πλεύση. Στην ερώτησή μου όμως για την αποτυχία εκλογής στη νέα Βουλή, απαντά πολιτικά: «Πετύχαμε να δώσουμε τον αγώνα με τους δικούς μας όρους και χωρίς να νερώσουμε το κρασί μας. Είμαστε το μεγαλύτερο εξωκοινοβουλευτικό δημοκρατικό κόμμα σήμερα». Για την ίδια εξάλλου η πολιτική δεν περιορίζεται στα έδρανα της Βουλής. «Πιστεύω σε αυτό που απέδειξα, η πολιτική παίρνει τη μορφή ενεργειών και πρωτοβουλιών. Η πολιτική δεν εξαντλείται στη Βουλή. Θεωρώ πολύ σημαντικό να εκπροσωπήσω εκείνους που σήμερα δεν εκπροσωπούνται στη Βουλή, μια πλειοψηφική κατηγορία πολιτών που απείχαν από την εκλογική διαδικασία. Κάνουμε και επανακαταμέτρηση, όπως ίσως ξέρεις, και έχουμε κάνει σήμερα σε αρκετές περιφέρειες. Δεν είναι αξιόπιστα τα αποτελέσματα» μου αποκαλύπτει η Ζωή.

Και ζητώ περισσότερα, καθώς πείθομαι από το ευγενές γκαρσόνι να πιω λευκό κρασί (ποτήρι). «Με τα μέλη της Πλεύσης την κάνουμε. Για τις Εθνικές μόνο και δεν έχουμε ολοκληρώσει – θα ακολουθήσει η διαδικασία και για τις Ευρωεκλογές. Εχουμε αρκετά στοιχεία, συνεχίζουμε διαδικασία διασταύρωσης, θα περάσουμε και σε 2η φάση επανακαταμέτρησης. Θεωρώ πως ανεξάρτητα του αν μπήκες ή δεν μπήκες στη Βουλή, το να είναι αξιόπιστη η εκλογική καταμέτρηση είναι σοβαρή παράμετρος της Δημοκρατίας». Το πόρισμα του κόμματος θα ανακοινωθεί επίσημα και δημόσια. Σκέφτομαι πως η Ζωή, πρόσωπο με γωνίες και αιχμές, δεν μπήκε για πλάκα στην πολιτική, ανεξάρτητα αν διαφωνείς με τις θέσεις της. Μου δίνει ένα ακόμη άγνωστο παρασκήνιο που θα συζητηθεί.

Λογισμικό που παρεμβαίνει στα εκλογικά αποτελέσματα

«Ολο αυτό ξεκίνησε με αφορμή τα αποτελέσματα των Ευρωεκλογών που βρήκαμε ύποπτα. Οπως ξέρεις, ίσως, τον Γενάρη του 2015 είχα υποβάλει μήνυση σε προϊστάμενο Εισαγγελίας Πρωτοδικών εκ μέρους του Τσίπρα γιατί τότε υπήρξε πληροφορία από στέλεχος του ΥΠΕΣ πως υπάρχει λογισμικό που μπορεί να παρέμβει σε αποτελέσματα. Η πηγή ήταν επαφή του Δραγασάκη. Υπήρχε αυτή η αξιόπιστη πληροφορία, έγινε μηνυτήρια αναφορά δέκα μέρες μετά τις εκλογές. Τον Σεπτέμβρη του 2015 είμαι πεπεισμένη πως ενεργοποιήθηκε αυτό το σύστημα, υπέρ του Τσίπρα πια. Στις εκλογές του 2019 οι ενδείξεις ήταν πολύ σοβαρές, ζητήσαμε τηλεγραφήματα αντιπροσώπων, δεν μας τα έδωσε το υπουργείο, και μετά τις Εθνικές επίσης. Από τη διαδικασία που έγινε και συνεχίζει να γίνεται επιβεβαιώνεται η υποψία». Κάπου εδώ η Ζωή μου περιγράφει μια βασική της θέση. Υπάρχει πρόβλημα κατάλυσης της Δημοκρατίας. «Στην Ελλάδα εφαρμόζονται πολιτικές που έχουν επιβληθεί έξωθεν, στο όνομα ενός χρέους που δεν έχει δημιουργήσει ο λαός και όταν κλήθηκε να απαντήσει αν θέλει να το πληρώσει είπε όχι. Μια εντολή που παραβιάστηκε με το δημοψήφισμα. Επιβλήθηκαν στον κόσμο όλα τα μέτρα που είχε απορρίψει εδώ και εννέα και χρόνια. Αυτό το οποίο τις προάλλες ειπώθηκε ως άλλη μια συγγνώμη είναι μια παραδοχή. Εννοώ το “συγγνώμη λάθος” που είπε, πάλι η πλευρά των δανειστών, δεν είναι τόσο απλό σε ένα επίπεδο Διεθνούς Δικαίου. Από αυτό το λάθος καταστράφηκε μια χώρα. Το “συγγνώμη λάθος” είναι αναισχυντία. Και ο Τσίπρας είπε “συγγνώμη λάθος” για τους νεκρούς στο Μάτι. Ούτε παραιτήθηκε, ούτε έφερε προ των ευθυνών του κανέναν. Η πολιτική όμως έχει λογοδοσία και ανάληψη ευθύνης – και συνέπειες».

Μπαίνω σε πειρασμό να της θυμίσω την πρόσφατη ομιλία του Κυριάκου Μητσοτάκη στον ΟΗΕ για τη σύνδεση του Ματιού με την κλιματική αλλαγή. «Οι θάνατοι στο Μάτι σαφώς είναι αποτέλεσμα εγκληματικής ολιγωρίας, εγκληματικών παραλείψεων με ενδεχόμενο δόλο. Υπέβαλα μήνυση για αυτό, τον Αύγουστο του 2018, λίγες μέρες μετά την τραγωδία, με τον Διαμαντή Καραναστάση. Τον Οκτώβριο επίσης καταθέσαμε στοιχεία. Μιλάμε για τραγωδία αλλά και έγκλημα που πρέπει να έχει τιμωρία, δεν μπορεί να μείνει έτσι».

Και συμπληρώνει: «Το ζήτημα εκείνη την μέρα ήταν το ταξίδι του Τσίπρα σε Βοσνία και τα τριαντάφυλλα που πέταγε από γέφυρες για τη Συμφωνία των Πρεσπών. Και στην ουσία εγκαταλείφθηκε ένας πληθυσμός στο έλεος μιας πυρκαγιάς, μικρότερης από άλλες. Αν είχαν προειδοποιηθεί οι άνθρωποι να εκκενώσουν τον οικισμό, δεν θα θρηνούσαμε θύματα. Η κλιματική αλλαγή είναι κάτι εντελώς διαφορετικό». Τη ρωτώ όμως γιατί το είπε ο Μητσοτάκης.

«Αυτό που σήμερα παρακολουθούμε είναι η κωλοτούμπα για τη Συμφωνία των Πρεσπών. Και για τη Novartis. Και για το Μάτι. Κάποια πράγματα ειπώθηκαν μόνον ψηφοθηρικά και δεν υπήρχε διάθεση να υπηρετηθούν σε επίπεδο πολιτικής. Η Novartis, ας πούμε, είναι ανεπίτρεπτο να συρρικνώνεται μόνον στον Παπαγγελόπουλο που είναι γνωστός ο βρώμικος ρόλος του. Προφανώς δεν δρούσε μόνος του».

Η κουβέντα πάει στη Novartis. Λογικό. Η Ζωή δέχεται ότι υπάρχει σκάνδαλο. Διεθνές. Αλλά έχει ένσταση για το πώς εξελίσσεται αυτό στη χώρα μας: «Δεν υπάρχουν προϋποθέσεις να φανεί. Η εργαλειοποίηση από την προηγούμενη κυβέρνηση έχει άρει τις εγγυήσεις για δίκαιη διερεύνηση. Τους περισσότερους από αυτούς που στοχοποιήθηκαν από την προηγούμενη κυβέρνηση τους έχω αντιπαλέψει και αντιπολιτευθεί με σκληρούς τόνους. Δεν θα δεχθώ ποτέ όμως ότι για να τιμωρήσεις έναν πολιτικό αντίπαλο επιτρέπεται να κάμψεις τις αρχές του κράτους δικαίου, να κατασκευάζεις καταθέσεις, να κανοναρχείς εισαγγελείς. Είναι κραυγαλέα μεθόδευση και είναι ανεπίτρεπτο κανείς να την ανέχεται».

«Εγώ είμαι με
τους Ινδιάνους!»

Η συζήτηση στη συνέχεια, περίπου δίωρη, έχει χρέος, μνημόνια, αλλά και Γκρέτα. «Εγώ είμαι με τους Ινδιάνους!» μου λέει η Ζωή γελώντας και περιγράφει τη δική της θέση για την κλιματική αλλαγή. «Να προστατέψουμε τον πλανήτη σαν το σπίτι μας. Οτιδήποτε άλλο πονηρό που βλέπουμε σε επίπεδο μιας ψευδεπίγραφης πράσινης ανάπτυξης είναι ατζέντες που κάποιοι δεν τις πιστεύουν, στοχεύοντας σε τεράστια κονδύλια που προορίζονται για αυτά τα πεδία. Δεν είναι υπέρμαχοι κάποιες ΜΚΟ που θησαυρίζουν – π.χ. στα δικαιώματα. Δεν με ενδιαφέρουν αυτοί που οσμίζονται πράσινο χρήμα. Ο πλανήτης έχει τεράστιο θέμα, είναι και ζήτημα ενημέρωσης, η ρύπανση που προκαλούν πολυεθνικές ή κράτη που αγοράζουν το δικαίωμα ρύπανσης. Είναι μεγάλη στρέβλωση που αφήνει τις επόμενες γενιές ανυπεράσπιστες».

Της κάνω και τρεις ερωτήσεις πιο λοξές. Για την ακρίβεια της λέω τρία ονόματα και ζητώ ένα σχόλιο: Τσίπρας; «Ενας έκπτωτος πολιτικά και ηθικά πρώην πρωθυπουργός που η τιμωρία του είναι ότι πρέπει να ζήσει με τις πράξεις του για όλο το υπόλοιπο». Μητσοτάκης; «Εχει το προνόμιο να κυβερνά έπειτα από μια περίοδο μεγάλης ασυδοσίας, έχει αξιοποιήσει τη δυνατότητα με αυτονόητες πρωτοβουλίες να δώσει αίσθηση ετοιμότητας. Από την άλλη πλευρά, οι εντυπωσιακές κυβιστήσεις σε κεντρικά θέματα προϊδεάζουν και για την εξέλιξη». Κωνσταντόπουλος; «Δεν είμαι αντικειμενική, ένας άνθρωπος που θαυμάζω και αγαπώ πολύ». Για την ιστορία, το μπλουζάκι το κράτησα.