Εθνική Αστέγων, γεια σου

Αν υπάρχει μια λέξη – κλειδί, αυτή είναι η ανάγκη. Ενικός αριθμός. Οχι οι ανάγκες (οι πολλές) των ανθρώπων χωρίς «ταυτότητα», χωρίς «φωνή», χωρίς «σώμα», που υπάρχουν λες και δεν υπάρχουν, σκορπισμένοι σε εγκαταλειμμένα κτίρια και ημιφωτισμένα πάρκα με ανάχωμα μερικά χαρτόκουτα. Είναι η ανάγκη για εγρήγορση από εμάς τους υπόλοιπους – που έχουμε και ταυτότητα και φωνή και σώμα – και πολύ περισσότερο από εκείνους που πρέπει να αποδεικνύουν πολιτική βούληση. Πώς μπορεί να αντηχεί ανακουφιστικά στα αφτιά των πολιτικών και συνολικά της ελληνικής κοινωνίας – πολιτών με σπίτι και δουλειά, πιστωτικές κάρτες, φίλους, χαρές και αναποδιές – η ύπαρξη μιας εθνικής ομάδας αστέγων; Αυτή η παρέα πεισματάρηδων γκολτζήδων (ταλαιπωρημένων, αλλά πολύ δυνατών ανθρώπων) θα έπρεπε να προκαλεί περισσότερο προβληματισμό, παρά υπερηφάνεια.

Είναι σίγουρο ότι για όσο υπάρχει η ομάδα, πρέπει να ακούγεται, να φαίνεται, να αποτελεί παράδειγμα ψυχικής δύναμης και θέλησης. Χρειάζεται αδιάκοπη στήριξη από όλους, ωστόσο το μεγάλο στοίχημα θα έπρεπε να είναι άλλο: να στείλουμε αυτούς τους άστεγους στο σπίτι τους (κυριολεκτικά). Το λέει ακόμα και ο δημιουργός της ομάδας, ο εκδότης και διευθυντής σύνταξης του περιοδικού δρόμου «Σχεδία» Χρήστος Αλεφάντης. Ο ίδιος ονειρεύεται τη μέρα που η «Σχεδία» θα «βυθιστεί» διά παντός και η ομάδα θα διαλυθεί. Οχι επειδή δεν νοιάζεται πια, προφανώς, αλλά γιατί θέλει να ξημερώσει η μέρα που δεν θα έχουν πια λόγο ύπαρξης ούτε το περιοδικό δρόμου ούτε η ποδοσφαιρική ομάδα.

Τα μέλη της πάντως πέρασαν προχθές την πόρτα του Μεγάρου Μαξίμου. Καλώς έγινε η συνάντηση με τον Πρωθυπουργό. Αν μη τι άλλο, μετά τη δημοσιοποίηση του ραντεβού, κάποιοι ίσως γκούγκλαραν ή διάβασαν ή ρώτησαν να μάθουν περισσότερα για την Εθνική Αστέγων: ότι το 2007 ήταν η πρώτη συμμετοχή της ομάδας στο Παγκόσμιο Κύπελλο στην Κοπεγχάγη. Οτι πρώτα δημιουργήθηκε η Εθνική Αστέγων και έπειτα άνοιξε η «Σχεδία» (στις περισσότερες χώρες έχει συμβεί το αντίθετο). Οτι έχουμε σαρώσει τα βραβεία του «ευ αγωνίζεσθαι» (fair play). Οτι οι προπονήσεις γίνονται στο δημοτικό γήπεδο του Ρουφ. Οτι το σύνθημα είναι «Γκολ στη φτώχεια». Οτι στο Παγκόσμιο Κύπελλο συμμετέχουν μόνο άνθρωποι με «δύσκολο» παρελθόν και παρόν (με εισόδημα λίγων ευρώ από την πώληση της «Σχεδίας» ή ενταγµένοι σε πρόγραµµα απεξάρτησης από ψυχoτρόπες ουσίες και αλκοόλ κ.λπ.).

Καλώς και ο Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωσε ότι το προσωπικό του στοίχημα είναι «η κοινωνική ένταξη και η καταπολέμηση της φτώχειας για μια κοινωνία χωρίς αποκλεισμούς, η οποία θα δίνει ευκαιρίες σε όλους».

Εδώ έρχονται τώρα η πολιτική βούληση, η εγρήγορση και η ανάγκη να μη συνηθίζουμε ούτε την Εθνική Αστέγων ούτε παρόμοιες κοινωνικές πρωτοβουλίες – θεσμούς. Ο υποστηρικτικός ρόλος τους θα πρέπει να είναι συμπληρωματικός σε ενέργειες της πολιτείας. Σύμφωνοι, το θέμα είναι πολυσύνθετο, απαιτεί πολλούς και διαφορετικούς φορείς στο ίδιο τραπέζι. Κυρίως απαιτεί λιγότερες εξαγγελίες και περισσότερη δράση, λιγότερη αλληλεγγύη τύπου συσσιτίων και περισσότερες στοχευμένες δράσεις, όπως η ενίσχυση των δομών παροχής εξειδικευμένης βοήθειας (για ψυχικά νοσούντες, τοξικοεξαρτημένους κ.ά.) και η ολοκλήρωση (επιτέλους) της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης.

Αν δεν πέσει το βάρος σε αυτή την ανάγκη, οι άλλες ανάγκες θα γίνονται ασήκωτες. Οι έλληνες και αλλοδαποί παίκτες της Εθνικής Αστέγων θα συνεχίσουν να ρίχνουν την μπάλα στο χορτάρι, παλεύοντας – όπως ήδη κάνουν με γενναιότητα – να φτάσουν στην άκρη του δρόμου προς την κοινωνική (επαν)ένταξη.