Τέσσερις εβδομάδες

Μέρες παράξενες, παράξενες μέρες. Από την Κυριακή των ευρωεκλογών πέρασαν κιόλας οι δύο πρώτες μετεκλογικές – προεκλογικές εβδομάδες. Για τον νικητή των εκλογών, τη ΝΔ, ήταν μέρες σιωπής. Αποφεύγουν να μιλούν πολύ, με μια στρατηγική «μηδενικού λάθους». Οπως οι ομάδες που προηγούνται γρήγορα στο ματς και παίζουν για να συντηρήσουν το σκορ, ενώ η εξέδρα φωνάζει στον διαιτητή «σφύρα το, λήξ’ το». Για τον τρίτο, το Κίνημα Αλλαγής, ήταν μέρες ανάταξης του τραύματος που άφησε ο αναπάντεχος χειρισμός της περίπτωσης του Ευάγγελου Βενιζέλου. Και για τον ΣΥΡΙΖΑ, τον ηττημένο των εκλογών, ήταν ημέρες αλλεπάλληλων αυτοτραυματισμών. Σαν να έχουν κάνει εκλογικό τους μότο εκείνους τους παλιούς στίχους του Μίκη: «Αυτό που ήσουν κάποτε θα γίνεις ξανά/ πρέπει να γίνεις, πρέπει να κλάψεις/ ο εξευτελισμός σου να γίνει τέλειος».

Μικρός απολογισμός. Η πρώτη προεκλογική – μετεκλογική αναμέτρηση αφορούσε τον διορισμό της ηγεσίας της Δικαιοσύνης. Η κυβέρνηση προχώρησε, αγνοώντας τις τόσες αντιδράσεις και το προεξοφλούμενο πολιτικό κόστος. Και δεν είχε καν την προνοητικότητα να αυτοπροστατευθεί, τουλάχιστον, σεβόμενη τη σειρά με την οποία κατέταξε τους υποψήφιους δικαστές η συμβουλευτική κρίση της διάσκεψης του προεδρείου της Βουλής. Επειτα ήρθε η καταιγίδα των τροπολογιών. Η Βουλή έμεινε ανοιχτή για μια εβδομάδα, προκειμένου να έρθει – ως κατεπείγουσα νομοθετική προτεραιότητα! – η κύρωση μιας διεθνούς σύμβασης με το εξωτικό Αζερμπαϊτζάν, μόνο και μόνο για να καρφιτσωθεί πάνω της μια συστάδα ψηφοθηρικών και πελατειακών τροπολογιών. Με τη συμπαθή κυρία Θεοπεφτάτου, εκ Κεφαλληνίας, σε ένα ριμέικ των ρόλων πολιτευτή του ’60 που μας άφησε κληρονομιά ο Διονύσης Παπαγιαννόπουλος. Και με τον υπουργό Δικαιοσύνης να φέρνει ασθμαίνοντας προς ψηφοφορία δίχως συζήτηση, στην εκπνοή του κοινοβουλευτικού χρόνου, αδικώντας το κατάφορα, το πιο σημαντικό νομοθέτημα της τετραετίας, τους νέους κώδικες της Ποινικής Δικαιοσύνης. Γιατί έπρεπε να γίνει έτσι; Μάλλον για «ξεκάρφωμα», λέει το κομματικό παρασκήνιο. «Για να μη μας πουν ότι κρατήσαμε τη Βουλή ανοιχτή μόνο για να βρέξει τροπολογίες».

Παίχτηκε, κατόπιν, κάτω από τις σοφές νεραντζιές της Ηρώδου Αττικού, το μονόπρακτο δράμα «εγώ ο εκλεκτός των ευρωπαϊκών ελίτ, που υπερηφανευόμουν πως είχα την πρoτίμησή τους, θα σας δείξω πως εύκολα μπορώ να ανοίξω το παλιό μου σεντούκι και να ανασύρω το αντιμνημονιακό μου ένδυμα». Για να αποδειχθεί έτσι ότι, σε αυτές τις πρώτες μετεκλογικές ημέρες, δεν βρέθηκε ακόμη το περίφημο «νέο αφήγημα» που θα αντικαταστήσει εκείνο που μαράθηκε στην κάλπη των ευρωεκλογών. Εκείνο το «ψηφίστε με για να διατηρήσετε τα επιδόματα που προεκλογικά σας έδωσα, μην έρθουν οι άλλοι και σας τα κόψουν, ενώ θα σας βάζουν να δουλεύετε επταήμερο, παρέα με απολυμένους υπαλλήλους του Δημοσίου».

Και, στο τέλος, ήρθαν οι μετατάξεις. Η σκανδαλώδης τακτοποίηση στο εύφορο περιβάλλον της κοινοβουλευτικής υπαλληλίας συγγενών και φίλων που, αλλιώς, θα ξέμεναν απροστάτευτοι στην άνυδρη έρημο του Δημοσίου. Ως εάν ο σκοπός να ήταν η πλήρης αποξένωση όσων απέμειναν από το ρεύμα που, το μακρινό 2015, έβλεπε τον ΣΥΡΙΖΑ ως την «ελπίδα που έρχεται».

Και κάπως έτσι βαδίζουμε προς εκλογές, το αποτέλεσμα των οποίων είναι το πιο ισχυρά προεξοφλημένο από το 1981 κι ύστερα. Δίχως πολλές ελπίδες πια, η προεκλογική συζήτηση να ανοιχτεί στα πραγματικά θέματα και τις μεγάλες αγωνίες της επόμενης ημέρας. Δίχως πολλές ελπίδες να σχηματισθεί, μέσα από την προεκλογική αντιπαράθεση, μια ατζέντα για τις προτεραιότητες της επόμενης ημέρας, να ωριμάσουν στις συνειδήσεις οι αλλαγές που χρειαζόμαστε και να γεννηθούν οι συναινέσεις που θα λειάνουν τον δρόμο για την πραγματοποίησή τους.

Μένουν τέσσερις εβδομάδες ακόμη. Ο ΣΥΡΙΖΑ θα αγωνιστεί να διατηρήσει την θέση του, ως ελάσσων πόλος ενός νέου, μικρού δικομματισμού. Το Κίνημα Αλλαγής θα αγωνιστεί να πείσει ότι μπορεί να αμφισβητήσει τη θέση αυτή. Μα θα ήταν χρήσιμο να μας έδινε και μερικά σημάδια πως μπορεί να ξαναβρεί το νήμα που το συνδέει με τη μεγάλη μεταρρυθμιστική παράδοση μιας παράταξης που, στα μεταπολιτευτικά χρόνια, έχει υπογράψει όλες, δίχως ούτε μία εξαίρεση, τις μεταρρυθμίσεις στη χώρα. Και πως μπορεί να αναλάβει, σε μια τέτοια βάση, μια πρωτοβουλία ανασύνταξης της παράταξης, αριστερά του Κέντρου. Και η Νέα Δημοκρατία;

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης προφανώς ενδιαφέρεται να κατοχυρώσει τη νίκη του. Μα θα ήταν ενδιαφέρον αν, παράλληλα, φρόντιζε να μας δώσει κάποια σημάδια που να πείθουν ότι μπορεί οδηγήσει το κόμμα του, ένα κόμμα που από τον Κωνσταντίνο Καραμανλή κι ύστερα πολιτεύθηκε, στη μεγάλη του πλειοψηφία, ως τυπικά αντι-μεταρρυθμιστικό κόμμα, ως εκφραστής τής κατά Διαμαντούρο «παρωχημένης κουλτούρας», σε μια νέα ισορροπία, σε μια νέα σύνθεση. Οτι μπορεί να διαψεύσει τη δυσοίωνη προφητεία πως «οι μεταρρυθμίσεις αποτυγχάνουν στην Ελλάδα», ιδίως όταν εκείνοι που τις επιχειρούν δεν τις πολυπιστεύουν κι όταν το ευρωπαϊκό περιβάλλον, όπως προβλέπεται να είναι στο άμεσο μέλλον, δεν είναι ιδιαίτερα υποστηρικτικό στην υλοποίησή τους.