Ο τσάρος και τα σπαράγγια

Μεταξύ σοβαρού και αστείου που ρέπει περισσότερο προς το πρώτο σκέλος, παρά προς το δεύτερο, ρώτησα το περασμένο Σάββατο στη Βιτόρια τον Δημήτρη Ιτούδη εάν «το να προπονεί κάποιος την ΤΣΣΚΑ Μόσχας είναι το δυσκολότερο επάγγελμα στον κόσμο»! Δεν το επιβεβαίωσε. Μα δεν το διέψευσε κιόλας! Απλώς χαμογέλασε, μα η καρδούλα του το ξέρει…

Γεννημένος στις 8 Σεπτεμβρίου του 1970 στα Τρίκαλα της Ημαθίας ο Ιτούδης αποτελεί ένα ζωντανό παράδειγμα της θυμόσοφης άποψης πως «κάθε πράγμα στον καιρό του κι ο κολιός τον Αύγουστο»! Ή μάλλον, κάθε πράγμα στον καιρό του και τα… σπαράγγια τον Μάιο!

Τι σχέση έχουν οι «αριστοκράτες» των λαχανικών με τον 49χρονο προπονητή; Εχουν και παραέχουν, καθότι κι ελόγου του μοστράροντας πλέον επτά τρόπαια της Ευρωλίγκας στο παλμαρέ του (δυο ως προπονητής της ΤΣΣΚΑ Μόσχας και άλλα πέντε ως συνεργάτης του Ομπράντοβιτς στον Παναθηναϊκό) ασφαλώς ανήκει στην αριστοκρατία των προπονητών. Βεβαίως οι σχέσεις του Ιτούδη με τα σπαράγγια είναι πολύ παλιές: για την ακρίβεια πηγάζουν εκ γενετής, υπό την έννοια ότι ο πατέρας του Στέργιος καλλιεργούσε σπαράγγια τα οποία μάλιστα εξήγαγε στη Γερμανία και ήλπιζε ότι ο γιος του θα γινόταν γεωπόνος και θα ανέπτυσσε ακόμη περισσότερο την οικογενειακή επιχείρηση. Αμ δε!

Αντί να σπουδάσει στη Γεωπονική, εντρύφησε στο μπάσκετ μαθητεύοντας στην Ακαδημία Φυσικής Αγωγής του Ζάγκρεμπ, αλλά έκανε κιόλας το χατίρι του πατέρα του από άλλο μετερίζι: ελόγου του εξάγει μπάσκετ και μάλιστα στο ανώτερο επίπεδο και προσεχώς και στο ανώτατο. Τι σημαίνει αυτό; Πιθανότατα δεν θα αργήσει η στιγμή που ο νυν προπονητής της ΤΣΣΚΑ θα ανοίξει τα φτερά του προς την άλλη πλευρά του Ατλαντικού και θα μοστράρει την αφεντομουτσουνάρα του στον πάγκο κάποιας ομάδας του ΝΒΑ.

Ως αστίσταντ κόουτς στην αρχή και βλέπουμε… Σε ηλικία 15 ετών ο Ιτούδης έπαιζε ποδόσφαιρο στον τοπικό Μέγα Αλέξανδρο, αλλά για κακή (που αποδείχθηκε καλή) τύχη του ο τότε προπονητής της ομάδας δεν γούσταρε παίκτες με μακριά μαλλιά! Ακολουθώντας το ρεύμα της εποχής ο νυν προπονητής της ΤΣΣΚΑ έτρεφε χαίτη και δεν εννοούσε να κουρευτεί με αποτέλεσμα, υπό την πίεση του βέτο που του ασκήθηκε, να παρατήσει το ποδόσφαιρο και να στραφεί στο μπάσκετ, αγωνιζόμενος πρώτα στον Αλκέτα Αλεξανδρείας και εν συνεχεία στον Ερμή Τρικάλων.

Οι σπουδές του στο Ζάγκρεμπ, όπου μάλιστα σε ηλικία 20 ετών εντάχθηκε στο επιτελείο της ΚΚ Ζάγκρεμπ, του έδωσαν την ευκαιρία να γνωρισθεί με το ιερατείο του γιουγκοσλάβικου μπάσκετ και του άνοιξαν δρόμους που δεν μπορούσε να διανοηθεί στα μικράτα του. Ενας από αυτούς τους δρόμους έμελλε να καθορίσει όλη την υπόλοιπη ζωή του: ο δρόμος στο Ακερσλοτ της Ολλανδίας όπου τον Ιούνιο του 1993 συναντήθηκε για πρώτη φορά με τον Ζέλικο Ομπράντοβιτς, όταν ο μεν Ζοτς μόλις είχε αναλάβει την τεχνική ηγεσία της Τζουβεντούτ Μπανταλόνα, ο δε Ιτούδης βρισκόταν στο πλάι του Μπόκο Μπόζιτς στην ΚΚ Ζάγκρεμπ.

Η γνωριμία τους υπήρξε τυχαία, αλλά έμελλε να εξελιχθεί σε μοιραία! Οι δυο ομάδες συμμετείχαν σε ένα φιλικό τουρνουά και το που έφτασε στο Ακερσλοτ, ο Ιτούδης αναζήτησε τον Ομπράντοβιτς για να του παραδώσει έναν φάκελο, εκτελώντας την παραγγελιά του τότε προπονητή του ΠΑΟΚ και της Εθνικής ομάδας της Γιουγκοσλαβίας, Ντούσαν Ιβκοβιτς. Εκείνη η συνάντηση απέβη η αρχή μιας φιλίας, που εξελίχθηκε σε συνεργασία (επί 13 συναπτά έτη στον πάγκο του Παναθηναϊκού) και σε κουμπαριά, όταν ο Ομπράντοβιτς πάντρεψε τον Ιτούδη με τη σύζυγό του, Μαρία, και βάφτισε την κόρη τους, Αλεξάνδρα.

Περίπου 18 χρόνια αργότερα ο Ιτούδης έχει ριζώσει στη Μόσχα που του πρόσφερε από νωρίς αίσιους οιωνούς ότι θα γίνει καλομοίρα του. Το ημερολόγιο έγραφε 12 Δεκεμβρίου του 1995, όταν μετά τις διαδοχικές αποχωρήσεις του Βαγγέλη Αλεξανδρή και του Ευθύμη Κιουμουρτζόγλου από τον πάγκο του ΠΑΟΚ και εν αναμονή της άφιξης του Σέρβου Ζέλικο Λούκαϊτς, ανατέθηκε στον Ιτούδη να κοουτσάρει την ομάδα στον εκτός έδρας αγώνα του Κυπέλλου Κυπελλούχων με την Ντινάμο Μόσχας. Αν και ήταν ένας 25χρονος πρωτάρης, διαχειρίστηκε με εξαιρετικό τρόπο το ματς στο οποίο ο ΠΑΟΚ ηττήθηκε με 65-62 και έφερε σε δύσκολη θέση τους Ρώσους με μια άμυνα ζώνης 1-3-1, για την οποία στο τέλος του απέδωσε τα εύσημα ο αείμνηστος Αλεξάντερ Γκομέλσκι. Μάλιστα ο «πατερούλης» του σοβιετικού μπάσκετ θα μπορούσε να τον συγχαρεί όχι μόνο για το κοουτσάρισμά του, αλλά και για το κομψότατο κοστούμι «Clochard» που φορούσε…. Ενα σκούρο με λεπτή ρίγα! Ούτε ο Λούκαϊτς στέριωσε στον πάγκο του ΠΑΟΚ και όταν έφυγε η εντολή δόθηκε ξανά στον Ιτούδη ο οποίος μάλιστα πέτυχε δυο μεγάλες νίκες, που είχαν ως αποτέλεσμα να γνωρίσει την παλλαϊκή αποθέωση από τον κόσμο…

Στις 17 Απριλίου του 1996 οδήγησε τον «Δικέφαλο του Βορρά» στη νίκη επί του Αρη με 102-70, ενώ έντεκα ημέρες αργότερα του έδωσε την ευλογία του και ο Γιάννης Ιωαννίδης! Στις 28 Απριλίου του 1996 στον δεύτερο ημιτελικό των πλέι οφς ο ΠΑΟΚ νίκησε τον πρωταθλητή Ολυμπιακό με 81-76, με τον Ιτούδη να χρησιμοποιεί και πάλι ως άρμα μάχης την αγαπημένη του ζώνη 1-3-1. Με το που ακούστηκε η κόρνα της λήξης, ο «Ξανθός», αν και ήταν σκασμένος από την ήττα, έσπευσε όχι μονάχα να συγχαρεί τον Ιτούδη, αλλά και να του επιφυλάξει μια πολύ τρυφερή χειρονομία, χαϊδεύοντας τον στοργικά στο κεφάλι! Η επίθεση αγάπης του Ιωαννίδη συνεχίσθηκε και στη συνέντευξη Τύπου στην οποία του επιδαψίλευσε κάμποσα κομπλιμέντα και μάλιστα στην τελευταία αποστροφή του είπε «μπράβο στο παλικαράκι»!