Οπισθεν σε τεντωμένο σκοινί για τη δόση

Το ξήλωμα του αρχικού αφηγήματος της κυβέρνησης για την ανάγκη προστασίας της πρώτης κατοικίας δεν έχει ακόμα οδηγήσει τους δανειστές να ανάψουν πράσινο φως για τη δόση του 1 δισ. ευρώ. Την έχει φέρει όμως πιο κοντά οδηγώντας ταυτόχρονα κορυφαία στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ σε μια ρητορική στροφή προς την ευρωπαϊκή «κανονικότητα». Η δήλωση του Ευκλείδη Τσακαλώτου στη Βουλή είναι ενδεικτική.

«Η κανονική αγορά στέγασης έχει πάντα ένα ρίσκο» είπε ο υπουργός Οικονομικών για να προσθέσει «παίρνεις ένα δάνειο και κάποια στιγμή πρέπει να το ξεπληρώσεις. Εχεις και την πιθανότητα κάποια στιγμή να μη σου βγει αυτό το ρίσκο και να το χάσεις». Το σύνθημα «κανένα σπίτι στα χέρια τραπεζίτη» των πρώιμων κυβερνητικών χρόνων του ΣΥΡΙΖΑ έχει περάσει οριστικά στην Ιστορία.

Μετά τη στροφή, στις πράξεις και όχι στα λόγια, με τις ουσιαστικές αλλαγές στις οποίες προχώρησε η κυβέρνηση αποδεχόμενη τον συμβιβασμό κατόπιν πιέσεων των θεσμών (σχετικές αναφορές και από Δραγασάκη και από Τσακαλώτο) οι πιθανότητες λήψης απόφασης εκταμίευσης στο Eurogroup της 5ης Απριλίου είναι αυξημένες. Καταλύτης εμφανίζεται κατά πληροφορίες η δραστική μείωση των ορίων κάλυψης επιχειρηματικών δανείων με ενέχυρο πρώτης κατοικίας από τα 130.000 ευρώ στα 100.000 ευρώ.

Επειτα από αυτό, αλλά και τη δέσμη κριτηρίων που περιορίζουν δραστικά τους δικαιούχους, οι θεσμοί εμφανίζονται να προσεγγίζουν κατά πληροφορίες θετικά το ζήτημα, αν και παραμένουν ορισμένες επιφυλάξεις. Πάντα δε, μέχρι την τελευταία στιγμή, υπάρχει ο φόβος των κρατών – μελών και ιδίως της Γερμανίας λίγο πριν από την προσφυγή στις ευρωκάλπες.

Στην τελευταία συνεδρίαση του EuroWorking Group, οι πληροφορίες αναφέρουν πως η Γερμανία αφού εξήρε την πρόοδο της ελληνικής οικονομίας επί των μακροοικονομικών μεγεθών υπογραμμίζοντας και την πρόσφατη αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας, σε ήπιους τόνους έκανε σαφές πως δεν πρόκειται να δώσει συγκατάθεση εκταμίευσης της δόσης εάν δεν υπάρχει θετική εισήγηση από τους θεσμούς.

Η ΑΠΟΦΑΣΗ. Η λήψη θετικής απόφασης με πολιτικά κριτήρια στο Eurogroup, χωρίς θετική εισήγηση της Κομισιόν, της ΕΚΤ και του ESM φάνηκε από αυτές τις διακριτικές προειδοποιήσεις πως δεν είναι εφικτή και ενδεχομένως αυτό ακριβώς το μήνυμα οδήγησε τελικά την κυβέρνηση στο να βάλει όπισθεν στους σχεδιασμούς, συρρικνώνοντας δραστικά την περίμετρο κάλυψης, ιδίως των επιχειρηματικών δανείων με ενέχυρο πρώτης κατοικίας. Οπως είχε σημειώσει, προ ημερών αξιωματούχος με γνώση των συζητήσεων, «σημασία δεν έχει τι θα κατατεθεί στη Βουλή, αλλά τι θα ψηφιστεί και πολύ περισσότερο τι τελικά θα εφαρμοστεί» και στο πεδίο της εφαρμογής ο δρόμος είναι ακόμα μακρύς. Η τροπολογία που ψηφίστηκε παραπέμπει στην έκδοση έξι υπουργικών αποφάσεων, από το περιεχόμενο των οποίων θα κριθεί τελικά τι θα εφαρμοστεί στην πράξη.

Στο μεσοδιάστημα, εάν το Eurogroup πράγματι ανάψει το πράσινο φως για τη δόση του 1 δισ. ευρώ, η κυβέρνηση έχει τη δυνατότητα να θέσει σε εφαρμογή το επόμενο κομμάτι του σχεδιασμού της. Την αποπληρωμή του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου. Οι εκθέσεις του συνεχίζουν να ενοχλούν και το Μέγαρο Μαξίμου θα ήθελε να «διώξει» έστω και τώρα το ΔΝΤ ξεπληρώνοντας πρόωρα το σύνολο των δανειακών υποχρεώσεων προς αυτό, ύψους 9,8 δισ. ευρώ.

Η ΔΟΣΗ. Σε αυτό το σενάριο, το πρώτο απαραίτητο βήμα είναι να φύγει από τη μέση ο σκόπελος της δόσης. Χωρίς μια θετική απόφαση του Eurogroup, τα μηνύματα των θεσμών ανέφεραν κατά πληροφορίες πως δεν μπορεί να γίνει καν συζήτηση για το ενδεχόμενο πρόωρης αποπληρωμής.

Ακόμα και μετά την έγκριση της δόσης όμως – εφόσον πιστοποιηθεί – οι πληροφορίες επιμένουν πως ορισμένα κράτη – μέλη δεν θα έδιναν τη συγκατάθεσή τους για πρόωρη αποπληρωμή περισσότερων από 5 δισ. ευρώ, καθώς έστω και με αυτόν τον τρόπο επιθυμούν τη διατήρηση έντονης μεταμνημονιακής εποπτείας στην Ελλάδα. Την ερχόμενη Δευτέρα στην Αθήνα θα βρίσκονται τελικά τα τεχνικά κλιμάκια και όχι οι επικεφαλής των θεσμών για την τρίτη μεταμνημονιακή αξιολόγηση. Η κάθοδος των επικεφαλής μεταφέρθηκε για αργότερα τον Απρίλιο, με την ελπίδα ότι έως τότε το σίριαλ της δόσης θα έχει τελειώσει.