Επιβράβευση συνεπών δανειοληπτών

Για το ζήτημα της ρευστότητας και των «κόκκινων δανείων», η Νέα Δημοκρατία έχει παρουσιάσει μία ολοκληρωμένη πρόταση για τη μείωση των οφειλών σε τράπεζες, Εφορία και ασφαλιστικά ταμεία, τη «Δεύτερη Ευκαιρία». Στόχος της πρότασης είναι η δραστική μείωση του ιδιωτικού χρέους, νοικοκυριών και επιχειρήσεων, στα πλαίσια λύσεων που έχουν ήδη υιοθετηθεί σε άλλες χώρες.

Επιπλέον, προτείνουμε τη σύσταση «λευκού μητρώου» επιχειρήσεων αλλά και τη χορήγηση κινήτρων που θα επιβραβεύουν τους συνεπείς δανειολήπτες. Μόνο έτσι θα μπορέσουμε να εξισορροπήσουμε το πρόβλημα του «ηθικού κινδύνου» (moral hazard), του κινδύνου δηλαδή να ενταθεί το πρόβλημα αθέτησης πληρωμών, ακριβώς επειδή έχει σχεδιαστεί ένα σύστημα προστασίας όσων βρέθηκαν σε πραγματική αδυναμία έγκαιρης εξυπηρέτησης των δανείων τους.

Σήμερα το 55% περίπου των συνεπών δανειοληπτών που πλήρωνε κανονικά τις δόσεις του θεωρείται «κορόιδο» όταν βλέπει όλη την ενέργεια, κυβέρνησης και τραπεζών, να διοχετεύεται στην εξεύρεση λύσης για όσους ήταν ασυνεπείς. Είναι «κορόιδα» όσοι έκαναν θυσίες, έκοψαν τα σχολεία και τα φροντιστήρια των παιδιών τους και έκαναν γενικά πιο «μίζερη» τη ζωή τους, για να πληρώνουν κανονικά το στεγαστικό τους δάνειο;

Εμείς λέμε όχι. Για αυτό προτείνουμε ένα πρόγραμμα επιβράβευσης για τους συνεπείς δανειολήπτες. Αυτούς που στα χρόνια της κρίσης κράτησαν όρθιο το τραπεζικό σύστημα και την εθνική οικονομία. Για παράδειγμα, για όσους πολίτες ήταν κατά την τελευταία τριετία συνεπείς στην αποπληρωμή των στεγαστικών τους δανείων, να υπάρχει ως επιβράβευση μια εύλογη μείωση επιτοκίου. Στη ρύθμιση αυτή θα μπορούν να υπαχθούν όσοι πληρούν ακριβώς τα ίδια κριτήρια που φαίνεται να συμφώνησαν η σημερινή κυβέρνηση με την Ελληνική Ενωση Τραπεζών (ΕΕΤ) για την προστασία της πρώτης κατοικίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία που είδαν το φως της δημοσιότητας φαίνεται ότι η «περίμετρος», δηλαδή το υπόλοιπο των μη εξυπηρετούμενων στεγαστικών δανείων που μπορεί να υπαχθεί στη νέα ρύθμιση για την προστασία της πρώτης κατοικίας, ανέρχεται σε 11 δισ. ευρώ, ή το 45% περίπου των μη εξυπηρετούμενων στεγαστικών δανείων.

Τα ενήμερα στεγαστικά δάνεια, σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος (Δεκέμβριος 2018), ανέρχονται σε περίπου 34 δισ. ευρώ, το 98% αυτών είναι διάρκειας άνω των πέντε ετών και το μέσο επιτόκιο ανέρχεται σε 2,14%. Επομένως μια μείωση επιτοκίου, για παράδειγμα 0,25%, θα προκαλούσε μια μείωση εσόδων και ceteris paribus κερδοφορίας των τραπεζών κατά 85 εκατ. ευρώ περίπου σε ετήσια βάση. Εάν εφαρμοστεί η ως άνω ενδεικτική μείωση επιτοκίου στην ίδια «περίμετρο» με αυτή που συμφωνήθηκε για τα μη εξυπηρετούμενα στεγαστικά, τότε το κόστος για τις τράπεζες περιορίζεται περίπου στο μισό. Σύμφωνα με τα στοιχεία ισολογισμού και αποτελεσμάτων τραπεζικών ομίλων 9μήνου 2018 (ΕΕΤ), τα καθαρά κέρδη μετά φόρων των πέντε τραπεζών ήταν 197 εκατ. ευρώ. Μπορούν να αντέξουν οι τράπεζες να «χάσουν» το 1/4 της κερδοφορίας τους;

Σε όσους προβάλλουν αυτό το ερώτημα, η απάντηση είναι ένα άλλο ερώτημα: μπορούν να αντέξουν μια αύξηση του «ηθικού κινδύνου»; Κατά την άποψή μας, η επιβράβευση των συνεπών και η στήριξη των πιο ευάλωτων είναι βασικό συστατικό μιας ισορροπημένης πολιτικής αντιμετώπισης των «κόκκινων δανείων». Πάνε «πακέτο». You can’t have one without the other… Με βάση δηλώσεις του Προέδρου της ΕΕΤ, φαίνεται οι τράπεζες να το καταλαβαίνουν και να αντιμετωπίζουν θετικά την πρόταση του Κυριάκου Μητσοτάκη. Η κυβέρνηση;

Ο Στέλιος Πέτσας είναι διευθυντής του Γραφείου του Προέδρου της Νέας Δημοκρατίας Κυριάκου Μητσοτάκη