Τσουνάμι 481 μέτρων – Προσομοίωση του «θαλάσσιου τέρατος» που χτύπησε την Αλάσκα

Τσουνάμι ύψους 481 μέτρων – δηλαδή μιάμιση φορά μεγαλύτερο από τον Πύργο του Άιφελ – έπληξε πέρυσι δημοφιλή τουριστική περιοχή στην Αλάσκα, σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη.

Το γιγαντιαίο κύμα χτύπησε τον παγετώνα Tracy Arm στις 10 Αυγούστου 2025, φτάνοντας ύψος 1.578 ποδιών και καθιστώντας το το δεύτερο υψηλότερο τσουνάμι που έχει καταγραφεί ποτέ. Το πρώτο παραμένει εκείνο του 1958 στον κόλπο Lityua της Αλάσκας, με ύψος 524 μέτρων.

Παρά το γεγονός ότι η περιοχή αποτελεί αγαπημένο προορισμό για κρουαζιερόπλοια, κανείς δεν τραυματίστηκε, καθώς το φαινόμενο σημειώθηκε νωρίς το πρωί, γύρω στις 5:30.

Η αιτία του φαινομένου

Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου UCL αποδίδουν το τσουνάμι σε κατολίσθηση που προκλήθηκε τελικά από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Όπως εξηγεί ο συν–συγγραφέας της μελέτης, Dr Stephen Hicks, «οι φιόρδ με υποχωρούντες παγετώνες έχουν γνωρίσει ραγδαία αύξηση του τουρισμού».

Ο ίδιος προειδοποιεί πως «αν και πρόκειται για εντυπωσιακά τοπία, βρίσκονται στην πρώτη γραμμή των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και μπορεί να αποδειχθούν επικίνδυνα», προσθέτοντας ότι η περιοχή δεν είχε χαρακτηριστεί επικίνδυνη πριν από το γεγονός.

Πώς δημιουργήθηκε το κύμα

Σύμφωνα με τη μελέτη, ο παγετώνας που στήριζε την πλαγιά υποχώρησε απότομα κατά 500 μέτρα μέσα σε λίγες εβδομάδες, αφήνοντας τα βράχια εκτεθειμένα. Η πτώση της μάζας στο νερό προκάλεσε το τεράστιο κύμα, το οποίο «ξύρισε» τα δέντρα και τη βλάστηση κατά μήκος των τοιχωμάτων του φιόρδ, αφήνοντας πίσω του γυμνό βράχο.

Από τα ίχνη που άφησε, οι επιστήμονες υπολόγισαν το ύψος του στα 481 μέτρα για απόσταση περίπου ενός χιλιομέτρου. Μάρτυρες, μεταξύ αυτών και καγιάκερ που είχαν κατασκηνώσει πιο κάτω, περιέγραψαν πως ξύπνησαν γύρω στις 5:45 το πρωί και είδαν το νερό να παρασύρει εξοπλισμό και καγιάκ.

Άλλος αυτόπτης ανέφερε κύμα ύψους δύο μέτρων να σαρώνει την ακτή, ενώ επιβάτες κρουαζιερόπλοιου κοντά στην είσοδο του φιόρδ είδαν έντονα ρεύματα και αφρισμένα νερά, αλλά όχι εμφανές κύμα.

Τα ευρήματα των επιστημόνων

Οι υπολογισμοί δείχνουν ότι η ποσότητα του βράχου που κατέρρευσε αντιστοιχεί σε 24 Μεγάλες Πυραμίδες της Γκίζας. Ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Dr Dan Shugar από το Πανεπιστήμιο του Κάλγκαρι, σημείωσε πως συνήθως τέτοιου είδους κατολισθήσεις δίνουν προειδοποιητικά σημάδια, όπως αργή καθίζηση της πλαγιάς. «Σε αυτή την περίπτωση, κάτι τέτοιο δεν συνέβη», ανέφερε.

Οι ερευνητές ζητούν άμεση δράση για να αποφευχθεί επανάληψη παρόμοιου περιστατικού. «Χρειάζεται καλύτερος εντοπισμός των επικίνδυνων περιοχών και επενδύσεις σε συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης που θα δίνουν λίγες ώρες ή ημέρες προειδοποίηση», τόνισε ο Dr Hicks.

Όπως επισημαίνει, υπήρχαν μικροσεισμοί τις ώρες πριν από την κατολίσθηση, ένδειξη ότι η μάζα του βράχου άρχιζε να ρηγματώνεται. «Τα δεδομένα αυτά μπορούν να αξιοποιηθούν για τη δημιουργία ενός αποτελεσματικού συστήματος έγκαιρης ειδοποίησης», πρόσθεσε.

Επιπτώσεις και νέες προειδοποιήσεις

Ήδη φέτος, τουλάχιστον έξι εταιρείες κρουαζιέρας έχουν τροποποιήσει τα δρομολόγιά τους ώστε να αποφύγουν το φιόρδ Tracy Arm. Ο Dr Shugar υπογράμμισε: «Ελπίζουμε οι παράκτιοι δήμοι και η βιομηχανία των κρουαζιερόπλοιων να λάβουν σοβαρά υπόψη αυτές τις απειλές».

Η είδηση έρχεται λίγο μετά από προειδοποίηση επιστημόνων ότι η Γαλλική Ριβιέρα είναι «καθυστερημένη» ως προς την εκδήλωση τσουνάμι. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι υπάρχει «100% πιθανότητα» να σχηματιστεί μεγάλο κύμα στη Μεσόγειο μέσα στα επόμενα 30 χρόνια, το οποίο θα μπορούσε να πλήξει τις νότιες ακτές της Γαλλίας μέσα σε μόλις δέκα λεπτά από την εκδήλωσή του, προκαλώντας χάος σε δεκάδες χιλιάδες τουρίστες.