[Διαστάσεις] Το δόγμα

Oι Κύπριοι είναι έκπληκτοι. Πού το βρήκαν οι «πηγές» του ελληνικού υπουργείου Εθνικής Αμυνας ότι μπορεί να σημειωθεί θερμό επεισόδιο στην Κύπρο τον ερχόμενο Ιούνιο; Από πού προκύπτει αυτή η εκτίμηση, τη στιγμή που δεν είναι καν σίγουρο ότι θα ξεκινήσει τότε η γεώτρηση της TOTAL; Και τι σκοπούς εξυπηρετούν αυτές οι «διαρροές»; Μάταια αναζητήθηκαν εξηγήσεις από τον Κοτζιά και τον Καμμένο. Η ελληνική κυβέρνηση κρατούσε σιγήν ιχθύος.

«Καμμένες διαρροές που προκαλούν ζημιά» ήταν ο χαρακτηριστικός τίτλος του χθεσινού «Πολίτη». Αποδεικνύεται έτσι για άλλη μια φορά ότι οι όποιες προσπάθειες επίλυσης των διαφορών είτε στο Κυπριακό είτε στα ελληνοτουρκικά δεν υπονομεύονται μόνο – ή κυρίως – από την άλλη πλευρά, τους κακούς Τούρκους δηλαδή, αλλά και από τους δικούς μας εθνικιστές, είτε έχουν μαύρο είτε μπλε ή κόκκινο χρώμα. Εμείς το ξέραμε. Οι Κύπριοι το υποπτεύονταν. Παρ’ όλα αυτά αιφνιδιάστηκαν στη Γενεύη όταν ο έλληνας υπουργός Εξωτερικών εκτροχίασε τις συνομιλίες προβάλλοντας ξαφνικά νέες απαιτήσεις. Θα εξακολουθήσουν άραγε ύστερα από αυτό να πιστεύουν στο δόγμα «Η Κύπρος αποφασίζει, η Ελλάδα συμπαρίσταται»;

Υψηλή πηγή που γνωρίζει πολύ καλά τα κυπριακά και τουρκικά πράγματα μου εξηγούσε αυτή την εβδομάδα ότι ο Ερντογάν έχει τρεις λόγους να θέλει λύση του Κυπριακού. Ο πρώτος είναι οικονομικός και σχετίζεται με τη διαμόρφωση του νέου ενεργειακού τοπίου στην περιοχή: οι δηλώσεις του ισραηλινού πρεσβευτή στην Αγκυρα ότι μια συμφωνία για το Κυπριακό θα επέσπευδε τα σχέδια της χώρας του για παροχή φυσικού αερίου στην Ευρώπη μέσω της Τουρκίας προκάλεσαν μεγάλη εντύπωση στη Λευκωσία. Ο δεύτερος λόγος είναι πολιτικός και αφορά τη στρατηγική ανάγκη της Τουρκίας να είναι προσανατολισμένη προς τη Δύση. Οπως επισημαίνει η πηγή αυτή, η συμμαχία με τη Ρωσία του Πούτιν είναι πρόσκαιρη, καθώς οι δύο χώρες έχουν αντίθετα συμφέροντα στη Μεσόγειο. Ο τρίτος λόγος, τέλος, είναι προσωπικός: ο πρόεδρος της Τουρκίας έχει αποτύχει σε όλα τα επίπεδα και η μόνη του ελπίδα για μια θετική κληρονομιά είναι η επίλυση του Κυπριακού. Ο,τι ακριβώς συμβαίνει δηλαδή με τον έλληνα Πρωθυπουργό.

Μια τέτοια εξέλιξη, όμως, φαίνεται να εξαρτάται πλέον από την επικράτηση του Ερντογάν στο δημοψήφισμα της 15ης Απριλίου. Παρά τις προσπάθειες του Εσπεν Μπαρθ Αϊντα, ο οποίος ξεκίνησε χθες ένα νέο γύρο συναντήσεων με σκοπό να επαναφέρει τον Αναστασιάδη και τον Ακιντζί στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, η εμπιστοσύνη μεταξύ των δύο ηγετών έχει διαρραγεί. Μέχρι τη Γενεύη, μπορούσαν να κλείνουν την πόρτα, να ξετυλίγουν τους χάρτες στο τραπέζι και να κάνουν ουσιαστική συζήτηση. Τώρα αντιμετωπίζουν ο ένας τον άλλον με καχυποψία.   

Το μόνο καλό σε όλα αυτά είναι ότι γινόμαστε σοφότεροι. Οταν, για παράδειγμα, οι «πηγές» του υπουργείου Αμυνας λένε πως «δεν τους παίρνει τους Τούρκους να κάνουν κάτι στο Αιγαίο», όλοι καταλαβαίνουν ότι ο Καμμένος προσπαθεί να συσπειρώσει το ακροατήριό του. Οταν ο Ερντογάν αμφισβητεί τη Συνθήκη της Λωζάνης, είναι προφανές ότι αλιεύει ψήφους. Οταν ο Αναστασιάδης ανεβάζει ξαφνικά τους τόνους, έχει στο μυαλό του την επανεκλογή του. Αλλά με τη σοφία μόνο δουλειά δεν γίνεται.