Τα νοικοκυριά έχουν κρύψει €20 δισ. κάτω από το στρώμα

Κεφάλαια ίσα με το ένα ένατο του ελληνικού ΑΕΠ έχουν κρυμμένα στο στρώμα οι Ελληνες έναν χρόνο μετά την επιβολή των capital controls, παρά τη σταδιακή αύξηση των καταθέσεων και τη χαλάρωση των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων. Μελέτη του τμήματος αναλύσεων της Eurobank εκτιμά ότι η συνολική υπερβάλλουσα ρευστότητα νοικοκυριών και επιχειρήσεων η οποία παραμένει εκτός τραπεζικού συστήματος, δηλαδή «κάτω από τα στρώματα», κυμαίνεται μεταξύ 15 και 20 δισ. ευρώ και η επαναφορά τους στις τράπεζες θα κριθεί από την αποκατάσταση συνθηκών ομαλότητας και την άρση των αβεβαιοτήτων όσον αφορά τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας.

Τα λεφτά στο στρώμα εκτιμάται στη μελέτη ότι θα μπορούσε να επιστρέψουν άμεσα στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα, υπό τις προϋποθέσεις της περαιτέρω βελτίωσης του οικονομικού κλίματος και του αισθήματος εμπιστοσύνης των καταθετών για τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας.

Στο μέτωπο των καταθέσεων του ιδιωτικού τομέα καταγράφονται τάσεις σταθεροποίησης τους τελευταίους μήνες. Τον περασμένο Ιούνιο, όπως δείχνουν τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος, οι καταθέσεις αυξήθηκαν περίπου ένα δισ. ευρώ σε μηνιαία βάση, ενώ σε σχέση με τον Ιούλιο του 2015, πρώτο μήνα εφαρμογής των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων, σημειώνεται αύξηση 1,9 δισ. ευρώ. Επιπλέον, υπολογίζεται ότι χαρτονομίσματα συνολικής αξίας περίπου 4 δισ. ευρώ έχουν επιστρέψει στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα τους τελευταίους δώδεκα μήνες.

Στη μελέτη, κατά την οποία επιχειρείται αποτύπωση των επιπτώσεων των capital controls στην εγχώρια οικονομία, εκτιμάται ότι η χρονική διάρκεια της διαδικασίας σταδιακής άρσης των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων θα εξαρτηθεί κυρίως από τρεις παράγοντες:

1 Την επιτυχή ολοκλήρωση των επόμενων αξιολογήσεων του τρίτου Προγράμματος Οικονομικής Προσαρμογής, που με τη σειρά της θα έχει θετικές συνέπειες
στην αποκατάσταση της εμπιστοσύνης για τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας και της σταθερότητας του εγχώριου τραπεζικού συστήματος, στην ομαλή αποδέσμευση των επόμενων δόσεων του προγράμματος καθώς και στην έναρξη των διαπραγματεύσεων για την ελάφρυνση του δημόσιου χρέους (σε μεσομακροπρόθεσμη βάση).

2 Τη βελτίωση του οικονομικού κλίματος και των αναπτυξιακών προοπτικών της χώρας.

3 Την απουσία σημαντικών επιδράσεων από εξωγενείς παράγοντες (όπως π.χ. το Brexit, το Μεταναστευτικό και οι πρόσφατες εξελίξεις στην Τουρκία).