[Απλά μαθήματα αριθμητικής] Η τελευταία Χίμαιρα

Μια από τις τελευταίες αυταπάτες της αντιμνημονιακής ρητορικής ολοκληρώνει τον κύκλο της. Από τον Σεπτέμβριο, η μία μετά την άλλη οι τέσσερις συστημικές τράπεζες που ανακεφαλαιοποιήθηκαν πρόσφατα με τα δανεικά του τρίτου Μνημονίου και χρήματα των ξένων funds σκοπεύουν να καλέσουν μαζικά, με τη μορφή τελεσιγράφου, όλους τους οφειλέτες κόκκινων δανείων να τακτοποιήσουν τις οφειλές τους. Ανάμεσα σε αυτούς και χιλιάδες δανειολήπτες οι οποίοι τα προηγούμενα χρόνια σταμάτησαν κατ’ επιλογήν και όχι από ανέχεια να πληρώνουν στις τράπεζες τις δόσεις των στεγαστικών δανείων τους. Είχαν πιστέψει ότι μπορούν να απαλλαγούν από αυτά, με τη βοήθεια της δημοσκοπικά ανερχόμενης αντιπολίτευσης του ΣΥΡΙΖΑ και του κλίματος «σεισάχθειας» που καλλιεργούσε, ακόμη και όταν εξελέγη για πρώτη φορά στην κυβέρνηση τον Ιανουάριο του 2015.

Το κίνημα του «Δεν πληρώνω» με σημαία το σύνθημα «κανένα σπίτι στα χέρια τραπεζίτη» φούντωσε τη φωτιά των κόκκινων δανείων στους ισολογισμούς των τραπεζών, που είχε ανάψει πάντως από την αύξηση απλήρωτων οφειλών των νοικοκυριών που αδυνατούσαν να αντεπεξέλθουν στα βάρη των πρώτων Μνημονίων. Ηρθε και η φυγή των καταθέσεων 45 δισ. ευρώ από την πολιτική της «περήφανης» διαπραγμάτευσης με τους δανειστές και τα capital controls για να ολοκληρωθεί η περιπέτεια της νέας κεφαλαιακής αποδυνάμωσης του τραπεζικού συστήματος, που λίγο έλειψε να οδηγήσει σε ένα οδυνηρό κούρεμα καταθέσεων.

Με βάση τους όρους της νέας ανακεφαλαιοποίησης και τις οδηγίες που αναμένεται να αποσταλούν μέσα στο επόμενο δίμηνο από τον Ενιαίο Μηχανισμό Εποπτείας (SSM), οι τράπεζες θα πρέπει έως και το 2020 να μειώνουν σε ετήσια βάση τη σχέση των δανείων προς τις καταθέσεις τους. Και καθώς η πρόβλεψη για επιστροφή των καταθέσεων εξακολουθεί να είναι ιδιαίτερα επισφαλής, το βάρος της μείωσης θα επικεντρωθεί στα δάνεια με επίκεντρο τα κόκκινα στεγαστικά. Κορυφαίοι τραπεζικοί παράγοντες στέλνουν το μήνυμα ότι ούτε οι τράπεζες ούτε τα ξένα funds ενδιαφέρονται να πάρουν τα σπίτια των δανειοληπτών. Προτεραιότητα των τραπεζών, εξηγούν, θα είναι η ρύθμιση, με κάθε πρόσφορο τρόπο, των οφειλών αυτών με βάση τις πραγματικές οικονομικές δυνατότητες του κάθε νοικοκυριού. Ηδη έχουν συνάψει συνεργασίες με ξένες εταιρείες που έχουν εμπειρία στη διαχείριση τέτοιων δανείων με διάφορους τρόπους: τη μείωση των δόσεων εξόφλησης, την επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής, όπως και τον περιορισμό του συνολικού ποσού του χρέους όπου επιβάλλεται για τους συνεπείς δανειολήπτες. Αλλά και την κατάσχεση των ακινήτων για τους ασυνεπείς κάνοντας χρήση του νόμου, της σημερινής κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ, με τον οποίο καταργήθηκε η προστασία της πρώτης κατοικίας για όλους πλην των φτωχών νοικοκυριών.

Κάπως έτσι θα εξελιχθούν τα πράγματα για δεκάδες χιλιάδες δανειολήπτες τους επόμενους μήνες και χρόνια. Δεν υπάρχει άλλος ανώδυνος τρόπος για να αντιμετωπισθεί η μαύρη τρύπα των κόκκινων δανείων που απειλεί να τινάξει στον αέρα τις τράπεζες και την οικονομία. Το μεγάλο πρόβλημα είναι ότι όλοι αυτοί οι δανειολήπτες είναι παράλληλα και φορολογούμενοι, μισθωτοί, συνταξιούχοι ή επαγγελματίες που θα αρχίσουν από τον Σεπτέμβριο να πληρώνουν τον βαρύ λογαριασμό των φόρων, των εισφορών και των περικοπών του τρίτου Μνημονίου. Καλό φθινόπωρο και όποιος αντέξει.