[Εναλλακτικά] Το δίλημμα

Ας δούμε τώρα μια υπηρεσία που προσφέρει το σκληρό κομμάτι των δανειστών στον Τσίπρα: απαιτώντας την ίδια την καταπάτηση της συμφωνίας – Μνημονίου του Ιουλίου και βάζοντας ως θέμα την ψήφιση προληπτικών μέτρων, εμμέσως πλην σαφώς είναι σαν να αναγνωρίζει πως η συμφωνία αυτή ήταν ήπια. Στον βαθμό που ο Τσίπρας την υπερασπίστηκε εφαρμόζοντάς την, γίνεται στα μάτια του κόσμου ο φορέας της. Και οι δανειστές, οι υπονομευτές της.

Είναι έτσι; Οχι. Η συμφωνία – Μνημόνιο ήταν αντιλαϊκή. Αδιέξοδη για τον λαό. Εξίσωνε προς τα κάτω τον κόσμο. Τα Μνημόνια είναι προγράμματα διάσωσης του καπιταλισμού σε συνθήκες κρίσης. Δεν αφορούν την ανάπτυξη. Που επίσης δεν είναι ουδέτερη ταξικά. Η κυβέρνηση ακολούθησε τον οδικό χάρτη χάνοντας τον κόσμο της και το όποιο ηθικό πλεονέκτημά της. Σχεδόν δεν τήρησε τίποτε από αυτά που υποσχόταν, εκτός από επιμέρους ανακουφιστικά μέτρα. Που όμως δεν τη διαφοροποιούν πολύ από τους προκατόχους της. Ο Τσίπρας ψώνισε μνημονιακά, παρά το γεγονός πως δεν σταμάτησε να λοξοκοιτάζει στην αντισυστημική ρητορεία του. Και φτάσαμε στο σημείο η κυβέρνηση να αντιμετωπίζει το ίδιο δίλημμα με πέρυσι το καλοκαίρι, αλλά με μια μεγάλη και καθοριστική διαφορά. Εχει χάσει τον κόσμο που θα την ακολουθούσε στον δρόμο μιας ρήξης. Και δεν έχει πείσει τις δυνάμεις του αστισμού πως είναι η εγγυήτρια μιας σταθερότητας.

Εδώ όμως συμβαίνει κάτι που οφείλουμε να δούμε με προσοχή: το γεγονός πως ο κόσμος έχει δυσαρεστηθεί από τον ΣΥΡΙΖΑ και ο τελευταίος έχει χάσει το μεγαλύτερο μέρος της δημοφιλίας του, δεν σημαίνει αυτόματα ότι αυτό το κενό καλύπτεται από τον αξιωματικό αντιπολιτευτικό πόλο. Η αποδοκιμασία στον Τσίπρα είναι – πέραν της παλινωδίας και της ανυπαρξίας σχεδίου σε πολλούς τομείς της διακυβέρνησης – αποδοκιμασία στο πρόγραμμα των Μνημονίων.

Σε έξι χρόνια δυστοπίας δεν μπορεί όλοι να είναι «προδότες» και «ανίκανοι» (από τον ΓΑΠ μέχρι τον Σαμαρά και τον Αλέξη). Η αναπαραγωγή της ύφεσης και η εσωτερική υποτίμηση δεν οφείλονται μόνο στο στρεβλό των δομών, όπως θέλουν διάφοροι μαστιγωτές και αυτομαστιγωνόμενοι. Το πείραμα της κοινωνικής μηχανικής είχε αυτουργούς, εμπνευστές και εφαρμοστικό πρόταγμα. Και σήμερα ολοκληρώνεται με την απόλυτη αποδόμηση της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας. Ο ελάχιστος αστισμός θα έβλεπε πως μέσα από την καταστρατήγηση της συμφωνίας, υπονομεύεται η ίδια η σταθερότητα της χώρας. Ακόμη κι αν ο Τσίπρας καταρρεύσει ή κάνει ηρωική έξοδο, ο επόμενος θα βρεθεί ενώπιον περίπου των ίδιων διλημμάτων. Και επιπλέον θα έχει πέσει κάθε επίφαση αστικής δημοκρατίας. Κι αυτό θα απελευθερώσει ανεξέλεγκτες δυναμικές.