[Επιφυλλίδα] Στο μετρό

Η δημόσια ζωή έχει γίνει ένα θέατρο όπου ο καθένας μπορεί να παρουσιάζεται ως εκείνος που θα ήθελε να είναι, αποκρύπτοντας επιμελώς ή παραποιώντας την πραγματική του εικόνα. Οι πολιτικοί έχουν την πρωτοκαθεδρία σε αυτή τη διαστρέβλωση, πράγμα δύσκολο για έναν γιατρό ή για έναν αρχιτέκτονα, που αν εμφανιστούν ως καλύτεροι σε σχέση με αυτό που πραγματικά είναι, ο άρρωστος που θα πεθάνει ή το σπίτι που θα γκρεμιστεί δεν αφήνουν πολλά περιθώρια για να εξαπατήσουν κι άλλους.

Η κατάσταση αυτή που έχει πάρει τις διαστάσεις επιδημίας αφορά πλέον και σε μικροαστικά στρώματα, καθώς η άλωσή τους από την τηλεόραση και το Ιντερνετ τα κάνει να αισθάνονται πως, εκτιθέμενα, αποκτούν κύρος και μέγεθος, αν και κανονικά θα έπρεπε να νιώθουν πως μειώνονται. Επομένως οι δημόσιοι χώροι – τα μέσα συγκοινωνίας κυρίως – μεταβάλλονται στο πιο πρόσφορο μέσο για να παίξει καθένας το θέατρό του ή να κάνει, σύμφωνα με το κοινώς λεγόμενο, το κομμάτι του.

Η νεαρή κοπέλα, συμπαθέστατη αν δεν θα την άκουγες να μιλάει – μετά βίας 20 με 22 χρόνων -, με ένα ύφος που ήθελε να υπογραμμίσει την ανωτερότητά της σε σχέση με τους υπόλοιπους επιβάτες του μετρό, ώρα 9.30 το πρωί, έλεγε στο κινητό εις επήκοον καμιά εικοσαριά πατικωμένων μεταξύ τους ανθρώπων: «Τα έξοδα των ταξιδιών μου, όχι μόνο των υπερατλαντικών, θα μπαίνουν κατευθείαν στο λογαριασμό της εταιρείας, ενώ δεν αποκλείεται και η πιθανότητα κάποιων πολύ σημαντικών μπόνους».

Μην αναρωτηθούμε τι νόημα έχει να επιδιώκεις να κάνεις εντύπωση σε ανθρώπους, έχοντάς τους μάλιστα ενοχλήσει, που ύστερα από λίγη ώρα θα έχουν ξεχάσει εντελώς ότι υπάρχεις. Το καθαυτό θέμα είναι πως μιλάς με έναν τρόπο που, ακόμα κι αν όσα ξεστομίζεις ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα, κάνεις τους άλλους να αμφιβάλλουν για το κατά πόσο ισχύουν, αν δεν εξωραΐζεις μια δυσχερή συνθήκη. Δεν συζητάμε ότι θα έπρεπε να ντρέπεται κανείς εκθέτοντας μια αυστηρά προσωπική του υπόθεση, ασχέτως αν τον εμφανίζει ως επιτυχημένο, όπως δεν θα το έκανε αν επρόκειτο για μια αθέατη ερωτική αναπηρία.

Το κατακριτέο στην εξιστορούμενη περίπτωση – κάθε άλλο παρά μεμονωμένη – είναι ότι η κοινωνική και οικονομική κρίση, παρά τα όσα λέγονται και παρά τις συνέπειές της που τις υφιστάμεθα όλοι μας, παραμένει για πολλούς μια υπόθεση καθαρά φαντασιακή. Δεν γίνεται να αναγνωρίζεις την ασφυξία που προκαλεί σε ένα σύνολο ανθρώπων και όταν πρόκειται για τον εαυτό σου να συμπεριφέρεσαι σαν να μη σε έχει αγγίξει. Ακόμα κι όταν αποτελείς εξαίρεση με ένα λαχείο που μπορεί να έχεις κερδίσει, δεν γίνεται να αγνοείς την πραγματικότητα που σε περιβάλλει.

Διαφορετικά αυτοκαταγγέλεσαι για μια τεράστια εσωτερική ασυναρτησία, αφού έχεις αντικαταστήσει τη σεμνότητα που διακρίνει όποιον έχει κατακτήσει κάτι πραγματικά ουσιαστικό με την έπαρση που μόνο ο κοπανιστός αέρας μπορεί να σου προσπορίσει.