Η συνάντηση χωρίς τις διαρροές

Ηταν μια… ωραία ατμόσφαιρα αυτή που βγήκε στις κάμερες και στους φωτογράφους. Στην πραγματικότητα, η πρώτη συνάντηση του Αλέξη Τσίπρα με τον Κυριάκο Μητσοτάκη θυμίζει λίγο παγόβουνο. Αλλιώς δείχνει έξω από το νερό κι αλλιώς κάτω από την επιφάνεια.

Η αναλογία του παγόβουνου δεν ισχύει, πάντως, για το κλίμα της συνάντησης των δύο ανδρών. Παρά τις διαμετρικά διαφορετικές τους καταβολές και εμπειρίες, προσπάθησαν να είναι φιλικοί και πολιτισμένοι. Τουλάχιστον, για όσο κράτησε η συνάντηση. Διότι όταν τελείωσε, ήταν ο Μητσοτάκης αυτός που διαπίστωσε ότι το παγόβουνο ήταν ο Τσίπρας. Υποτίθεται ότι οι δυο τους συμφώνησαν τι θα πουν προς τα έξω και τι όχι. Και φαίνεται ότι στην άτυπη συμφωνία κυρίων δεν συμπεριλαμβάνονταν όσα έσπευσε να αφήσει να διαρρεύσουν το Μέγαρο Μαξίμου, την ώρα μάλιστα που η συνάντηση βρισκόταν σε εξέλιξη.

Στάχτη στα μάτια

Για τον Κυριάκο ήταν ο Τσίπρας που πυροβόλησε την όποια προσπάθεια να οικοδομηθεί εμπιστοσύνη μεταξύ τους. Δεν ήταν μόνο οι διαρροές. Στη συνάντηση ο Πρωθυπουργός άφησε να εννοηθεί ότι θα εξέταζε το αίτημα του Μητσοτάκη (που αφορούσε τις αρμοδιότητες του υπουργού Επικρατείας για τις τηλεοπτικές άδειες) προκειμένου να συναινέσει για το ΕΣΡ. Προφανώς ο Πρωθυπουργός το έκανε για να ρίξει στάχτη στα μάτια του συνομιλητή του. Λίγο αργότερα έβγαινε σκληρή ανακοίνωση του Νίκου Παππά και η απόρριψη της πρότασης Βούτση για το ΕΣΡ ανάγκασε την κυβέρνηση να προαναγγείλει σχετική νομοθετική ρύθμιση.

«Να πάρεις θέση για το ΔΝΤ, να αποφασίσεις με ποιους είσαι» υποτίθεται ότι είπε ο Αλέξης Τσίπρας στον Κυριάκο Μητσοτάκη, σύμφωνα με τις κυβερνητικές διαρροές. Το θέμα της συμμετοχής του ΔΝΤ στο τρίτο Μνημόνιο πράγματι συζητήθηκε. Ο Μητσοτάκης θύμισε στον Πρωθυπουργό ότι ήταν εκείνος που «σήκωνε» το θέμα της αποχώρησης του Ταμείου, και μάλιστα με επανειλημμένες δημόσιες παρεμβάσεις. Επιπλέον φέρεται να είπε κάτι του τύπου «έχω ζήσει το ΔΝΤ και από την καλή και από την ανάποδη. Εσύ έλεγες ότι θα το διώξεις και τώρα πρέπει να δεις πώς θα διαχειριστείς την επιστροφή του».

Τα δύσκολα θέματα

Παρ’ όλ’ αυτά, οι τόνοι δεν σηκώθηκαν. Ο Τσίπρας κράτησε το γνωστό φιλικό ύφος σε όλη τη διάρκεια της συνάντησης. Και δεν ήταν εύκολα τα θέματα που του έθεσε ο συνομιλητής του. Ο Μητσοτάκης έκανε ιδιαίτερη αναφορά στο θέμα των Σκουριών προσπαθώντας να διακρίνει τις προθέσεις του Πρωθυπουργού. «Πού το πας, τι θα κάνεις; Η χώρα χρειάζεται επενδύσεις» του είπε.

Πού το πάει ο Τσίπρας ζήτησε να μάθει ο Μητσοτάκης και για ένα ακόμα θέμα: την ποιότητα της δημοκρατίας και των θεσμών στη χώρα. Αφορμή, πρόσφατο άρθρο του Hugo Dixon, στο οποίο ο βρετανός δημοσιογράφος συγκρίνει την Ελλάδα με την Πολωνία και αφήνει αιχμές ότι οι χειρισμοί στο θέμα των τηλεοπτικών αδειών αλλά και ο τρόπος που η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ αντιμετωπίζει τις ανεξάρτητες Αρχές εγείρουν ζητήματα δημοκρατίας και ποιότητας των θεσμών (rule of law). «Θα κατηγορηθείς ότι κάνεις την Ελλάδα Πολωνία» φέρεται να του είπε ο Κυριάκος, για να λάβει την απάντηση του Πρωθυπουργού ότι αυτές οι κατηγορίες (και το άρθρο του Dixon) είναι υπερβολικές.

Πιο ομαλά φαίνεται ότι κύλησε η συζήτηση για θέματα εξωτερικής πολιτικής και για το Προσφυγικό. Εκεί υπήρξε πράγματι συναινετική διάθεση, παρά την προειδοποίηση του Μητσοτάκη στον Τσίπρα να είναι συνεπής στις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει για το Προσφυγικό για να μην τιμωρηθεί η χώρα.

Το στίγμα της συνάντησης

Το «άλλα μέσα κι άλλα έξω» ήταν μάλλον το βασικό στίγμα της συνάντησης. Για την ακρίβεια, ήταν αυτό που επισκίασε την όποια καλή χημεία μπορούσε να είχε αναπτυχθεί μεταξύ τους.

Συμπάθησε ο Αλέξης τον Κυριάκο και αντίστροφα; Θα ήταν ούτως ή άλλως πολύ προωθημένο. Πιο ακριβές θα ήταν μάλλον το ότι δεν αντιπάθησε ο ένας τον άλλον. Αν λάβει κανείς υπόψη την ανύπαρκτη σχέση του Τσίπρα με τον Αντώνη Σαμαρά, κάτι είναι κι αυτό.

Αυτό δεν σημαίνει ότι ο Κυριάκος σκοπεύει να κάνει σύστημα τις συναντήσεις με τον Πρωθυπουργό. Δεν εμπιστεύεται τον συνομιλητή του, ειδικά μετά την εμπειρία των διαρροών που πιστεύει ότι είχαν αποφασιστεί από το κυβερνητικό επιτελείο πριν από τη συνάντηση. Ο ίδιος δεν ήθελε να εμφανιστεί επισπεύδων της συνάντησης, αλλά ούτε και να δώσει την εντύπωση ότι την υπονομεύει. Δεν βλέπει ουσιαστικό περιθώριο για συγκλίσεις. Το κανάλι επικοινωνίας, όμως, υπάρχει. Τούτων δοθέντων, η συνάντηση της περασμένης Τρίτης δεν ήταν ούτε η αρχή ούτε το τέλος μιας σχέσης.

Παράλληλο σύμπαν

Την ώρα που οι Τσίπρας και Μητσοτάκης συζητούσαν, στο γνωστό σαλονάκι που βρίσκεται έξω από το πρωθυπουργικό γραφείο, εξελισσόταν κάτι σαν παράλληλο σύμπαν. Εκεί υποτίθεται ότι τα πράγματα ήταν πιο χαλαρά. Τουλάχιστον, αυτό προσπάθησαν να δείξουν οι συνεργάτες Τσίπρα και Μητσοτάκη που περίμεναν απέξω. Οι άνθρωποι που συνόδευαν τον Κυριάκο (Γιώργος Κουμουτσάκος, Μιχάλης Μπεκίρης, Μακάριος Λαζαρίδης) αντάλλασσαν φιλικές κουβέντες με την Ολγα Γεροβασίλη, τον Νίκο Παππά, τον Δημήτρη Τζανακόπουλο και άλλους συνεργάτες του Πρωθυπουργού. Η κυβερνητική εκπρόσωπος μάλιστα αντάλλαξε και φιλί με τον νεοδημοκράτη ομόλογό της.

Η άφιξη του νεοδημοκρατικού επιτελείου προκάλεσε μίνι συναγερμό στους μαξιμινούς. Ενας ένας διάφοροι συνεργάτες του Πρωθυπουργού περνούσαν για να χαιρετήσουν την τριάδα. Αυτή που έμεινε την περισσότερη ώρα ήταν η Ολγα Γεροβασίλη. Τα χαμόγελα πάγωσαν, βέβαια, όταν την ώρα που μιλούσαν με την κυβερνητική εκπρόσωπο οι τρεις έβλεπαν σε real time από τα τηλέφωνά τους τις κυβερνητικές διαρροές για τη συνάντηση. Δεν είπαν όμως τίποτα, παρότι αναρωτιούνταν πώς ήταν δυνατόν να σημειώνονται διαρροές μέσα σε μισή ώρα συνάντησης και ενώ το μισό επιτελείο του Αλέξη Τσίπρα μιλούσε μαζί τους.

Και τι συζητούσαν τόση ώρα πίνοντας καφέ; Εκαναν μια πολιτισμένη συζήτηση για το Προσφυγικό, αλλά και για το θέμα εκείνης της ημέρας – και της επομένης, όπως αποδείχθηκε – που δεν ήταν άλλο από τις προσλήψεις «ημετέρων» στο Δημόσιο. «Γιατί σηκώνετε τόσο πολύ το θέμα; Μετακλητοί υπάλληλοι είναι» έλεγαν οι συνεργάτες του Πρωθυπουργού στο αντίπαλο επιτελείο, για να λάβουν την απάντηση «επειδή είναι διπλάσιοι».