[Εισαγωγικά] Οι ντεσπεράντος

Κάθε γενιά έχει το στίγμα της. Και οι σημερινοί εξηντάρηδες κυριάρχησαν στην ελληνική πολιτική εδώ και δεκαπέντε χρόνια. Είναι η γενιά του Κώστα Καραμανλή και του Γιώργου Παπανδρέου. Του Αντώνη Σαμαρά  και του Βαγγέλη Βενιζέλου. Είχαν το κοντρόλ μέχρι την εμφάνιση του Αλέξη Τσίπρα. Εκπρόσωπος της επόμενης γενιάς, ο Τσίπρας λειτούργησε σαν «σούπερ ήρωας» της Αριστεράς. Γιγάντωσε τον ΣΥΡΙΖΑ, συρρίκνωσε το ΠΑΣΟΚ και τελικά συνέτριψε τη ΝΔ. Καθώς αυτή προσπαθούσε να βρει ξανά αρχηγό και πολιτική ταυτότητα, εκδηλώθηκε μέσα της μια μάχη γενεών. Ο Βαγγέλης Μεϊμαράκης είναι εκπρόσωπος των εξηντάρηδων που, στη ΝΔ, δεν έχουν παραδώσει τα όπλα. Κι ας εμφανίζεται ως αμέτοχος οικογενειάρχης ο Καραμανλής – κι ας είναι θεσμικά εντοιχισμένος στην Προεδρία ο Παυλόπουλος – κι ας έχει οικογενειακό κώλυμα η Ντόρα.

Εάν η ΝΔ ήταν κάτι σε γαλάζιο γουέστερν σπαγκέτι, ο έμπειρος μουστακαλής Μεϊμαράκης θα βρισκόταν απέναντι σε τρεις νεαρούς ντεσπεράντος. Στην πολιτική πραγματικότητα, ο Αδωνις έψαχνε την πολιτική του δικαίωση. Ο Τζιτζικώστας λειτούργησε σαν ελεύθερο ηλεκτρόνιο. Και ο Κυριάκος έκανε την έκπληξη. Ο νεότερος Μητσοτάκης μπορεί να μην εκδηλώνεται ως προσωπικότητα τύπου Α, ποτέ όμως εδώ και δέκα χρόνια, όταν εξελέγη βουλευτής στη Β’ Αθηνών, δεν έπαψε να πιστεύει στις απόψεις του και στον εαυτό του. Στην πολιτική υπάρχουν δύο τρόποι να κοιτάς τους άλλους: ο ένας είναι ως θεατής, ο άλλος ως πρόσωπα γύρω σου με την έννοια ότι αυτοτοποθετείσαι στο επίκεντρο. Δηλαδή – χωρίς να το λες – σε θέση αρχηγού. Μέχρι να έρθει η ώρα να εκδηλωθείς.

Οι ντεσπεράντος έφεραν κόσμο στην κάλπη της ΝΔ. Γιατί; Διότι ήταν πειστικά αντι-ΣΥΡΙΖΑ. Ο Μεϊμαράκης και από πίσω ο Καραμανλής – με τη γραμμοσκίαση του περίφημου πλέον τηλεφωνήματος με Τσίπρα στις 11 Ιουλίου που αποκάλυψε στο «Στίγμα» του ο Γιώργος Παπαχρήστος – ανταποκρίνονται περισσότερο σε ένα μοντέλο κριτικής στήριξης της κυβέρνησης – με έμφαση στη στήριξη και αφανή αλλά ενεργό παίκτη τον Προκόπη Παυλόπουλο στην Προεδρία. Το αποκορύφωμα είναι, βεβαίως, το Μνημόνιο ΙΙΙ. Μόνο που όλα αυτά δεν ικανοποιούν τους αντι-ΣΥΡΙΖΑ, που έχουν σκληρύνει πολύ στο μεταξύ. Κι αυτό γιατί ο Τσίπρας είναι ο πρώτος Πρωθυπουργός που δεν ενδιαφέρεται να συνθέσει ή να ενώσει, αλλά να συντηρήσει τη διαίρεση μεταξύ των δικών του και των άλλων.

Παρ’ όλα αυτά, το παιχνίδι στη ΝΔ είναι καθρέφτες και καπνός. Ο Αντώνης Σαμαράς ανήκει, βέβαια, στη γενιά των εξηντάρηδων, αλλά στήριξε διακριτικά Κυριάκο. Μια κίνηση που θέτει εν αμφιβόλω το αν ισχύει ακόμη η βεντέτα των πολιτικών οικογενειών της Δεξιάς. Οικογένειες που δεν είναι πια σφιχτά δεμένες κρίνοντας από τη χλιαρή σχέση Ντόρας – Κυριάκου, για να το πει κανείς κομψά. Ο Κυριάκος, πάντως, είναι αντι-ΣΥΡΙΖΑ, αλλά εκφράζει και μια στροφή προς το Κέντρο. Θα μπορούσε να λειτουργήσει ως μαγνήτης για τους άλλοτε ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ, που περιγράφηκαν στις εκλογές του 2004 από τον Νίκο Καραχάλιο ως «δεξιοί του Σημίτη». Οπως και για έναν κόσμο που πήγε από τα δεξιά προς Το Ποτάμι. Σημαίνει αυτό κάτι για τη δεξιά πτέρυγα της ΝΔ; Οχι αναγκαστικά. Αδωνις και Βορίδης αλλά και πολλά σαμαρικά στηρίγματα του Τζιτζικώστα στρέφονται επίσης προς τον Κυριάκο.

Αν ο Μεϊμαράκης χάσει τελικά στις 10 Ιανουαρίου, ποιες θα είναι οι συνέπειες για τον καραμανλισμό; Το ερώτημα είναι σχετικό αν υπολογίσει κανείς ότι ο Μητσοτάκης θα πρέπει να συνθέσει μια ΝΔ που έχει γίνει κομμάτια και θρύψαλα σε πάσης φύσεως εμφυλίους και βεντέτες. Σχετική είναι η απάντηση του τι θα σημαίνει μια παλινόρθωση του καραμανλικού status quo, εικονογραφημένη από μια επικράτηση του περίφημου «Βαγγέλα» στον δεύτερο γύρο. Κι αυτός θα πρέπει να δουλέψει με νέες ισορροπίες. Κατ’ αυτή την εκδοχή, τίποτε δεν θα είναι ακριβώς το ίδιο στη ΝΔ το 2016.