Ελυσαν ένα πρόβλημα που δεν θα υπήρχε χωρίς αυτούς. Μοιραία η συζήτηση για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών στη Βουλή έφερε ξανά στην επιφάνεια τις αιτίες που κατέστησαν την ανακεφαλαιοποίηση αναγκαία. Ανέτρεξε στο μακρύ καλοκαίρι του 2015, που άρχισε με την υποχρεωτική τραπεζική αργία και τελείωσε με την εσπευσμένη διάλυση της Βουλής. Που όρισε το πριν και το μετά του ΣΥΡΙΖΑ.
Η τομή είναι μάλλον σχήμα χωρίς ουσία. Ακούγοντας κανείς τον Γιάννη Δραγασάκη δεν ήταν εύκολο να ξεχωρίσει το πριν από το μετά. Ο αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης ζήτησε να μη σταματήσει η αναμόρφωση του τραπεζικού συστήματος στην ανακεφαλαιοποίηση. Ζήτησε να στηθεί «ένα παράλληλο σύστημα τραπεζών που να μην είναι υπό την εποπτεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας».
Η λέξη – πυροκροτητής είναι βέβαια το «παράλληλο». Λέξη που παραπέμπει συνειρμικά στους πειραματισμούς με το «παράλληλο νόμισμα» και τα μετέπειτα σχεδιάσματα για το «παράλληλο πρόγραμμα». Είναι τελικά ο μετα-ΣΥΡΙΖΑ περισσότερο «ΣΥΡΙΖΑ» και λιγότερο «μετά»;
Ο Δραγασάκης λέει ότι εννοούσε μικρές συνεταιριστικές τράπεζες και λαϊκά ταμιευτήρια τα οποία λειτουργούν σε άλλα κράτη-μέλη της ευρωζώνης και στα οποία η Φρανφκούρτη δεν ασκεί άμεση εποπτεία, γιατί δεν τα ταξινομεί ως σημαντικές οντότητες.
Ομως η διατύπωσή του δεν ήταν πολιτικά άχρωμη. Εφερε πάλι στην επιφάνεια την ατζέντα ενός κόμματος που θέλει να αλλάξει το «σύστημα» – που, παρά τη συνθηκολόγησή του, παραμένει ασυμφιλίωτο με την ευρωπαϊκή πραγματικότητα.
Δεν είναι μόνο οι «παράλληλες» τράπεζες του Δραγασάκη. Είναι και οι εκμυστηρεύσεις υψηλού επιπέδου ότι «δεν συμφωνούμε με όσα υπογράψαμε». Οι προσδοκίες ότι μπορούμε να αλλάξουμε «αυτό που υπογράψαμε» κάνοντας ξανά «πολιτική διαπραγμάτευση», με μοχλό τώρα το Προσφυγικό ή τον Ολάντ ως αντι-Πούτιν.
Ο ΣΥΡΙΖΑ εμφανίζεται έτσι ως Ντόριαν Γκρέι του σοσιαλισμού σε εκδοχή ανάποδη από το πρωτότυπο. Στην πραγματική του ζωή υφίσταται τη μνημονιακή γήρανση. Ο ίδιος όμως πολιτεύεται σαν να φυλάει κλειδωμένο στην Κουμουνδούρου το αμόλυντο αριστερό του αρχέτυπο – μια αυτοπροσωπογραφία του που σφύζει ακόμη από πίστη στο βενεζουελανό όνειρο.
Ετσι και ο Δραγασάκης, ο «ρεαλιστής» του κόμματος, ακούγεται σαν να κρατάει μαρμαρωμένο τον κομμουνιστή της νιότης του, όταν φαντάζεται ως υποκατάστατο του τραπεζικού συστήματος ένα άλλο που θα βασίζεται σε τοπικές κολεκτίβες και κρατικώς διοικούμενα σχήματα.
Μοιάζει υπερβολικά καχύποπτη αυτή η ανάγνωση. Πρόκειται όμως για μια καχυποψία που τροφοδοτεί η ίδια η κυβέρνηση με τη φόρα της να πατήσει παντού. Η καχυποψία αυτή μεταφράζει τις «τράπεζες χωρίς ευρω-εποπτεία» σε «τράπεζες υπό τον δικό μας έλεγχο» – με ό,τι αυτό συνεπάγεται.