[Επιφυλλίδα] Mια ασεβής selfie

Η φωτογραφία στο «Βήμα» της προπερασμένης Κυριακής με την Ανγκελα Μέρκελ να φωτογραφίζεται με έναν πρόσφυγα ή μάλλον ο πρόσφυγας να βγάζει selfie με τη γερμανίδα καγκελάριο θα έπρεπε να έχει γίνει, έκτοτε, μόνιμο σημείο αναφοράς σε κάθε άρθρο ή σχόλιο για το Μεταναστευτικό. Είναι τόσο έντονο το χαμόγελο του πρόσφυγα και τόσο συγκινημένο το μειδίαμα της Μέρκελ που θα συμπέραινε κανείς ότι η, έτσι ή αλλιώς, αυτάρεσκη απαθανάτισή τους υπήρξε το ζητούμενο σε μια μακρά περιπέτεια που συναριθμεί στο ξετύλιγμά της δοκιμασίες, αγωνίες και δυστυχία, όχι όμως και χιλιάδες – και μέσα σε τι συνθήκες! – ανθρώπινα θύματα.

Ακόμη κι αν τη στιγμή της αυτοφωτογράφισής τους ανακοινωνόταν ότι το μεταναστευτικό πρόβλημα είχε αισίως λυθεί και δεν θα ξαναθρηνούσε κανείς έναν πνιγμένο πρόσφυγα, πάλι η φωτογραφία – με αυτό το ύφος των απεικονιζομένων – θα μπορούσε να λογαριαστεί το λιγότερο προκλητική. Βεβαίως, αν υπολογίσει κανείς ότι θα ήταν των αδυνάτων αδύνατον οποιοσδήποτε πρόσφυγας να πλησιάσει τη Μέρκελ και μάλιστα να φωτογραφισθεί μαζί της αγκαλιάζοντάς την, καταλαβαίνει, όσο ανυποψίαστος κι αν είναι, πως κάτι άλλο τρέχει. Οτι ο συγκεκριμένος πρόσφυγας της φωτογραφίας έχει επιλεγεί με σκοπό να φανεί ακριβώς πως τα δύο «στρατόπεδα», αυτό των παγκοσμίως δοκιμαζομένων προσφύγων και το άλλο, της πολιτικής εξουσίας, δεν τα χωρίζει καν η απόσταση που χρειάζεται για να τραβηχτεί μια κανονική, μη selfie, φωτογραφία.

Με αποτέλεσμα να μην ξέρει τι να πρωτοσκεφθεί κανείς. Αν και το λογικό θα ήταν η ζυγαριά να γείρει προς την πλευρά του πρόσφυγα και να τον κατηγορήσεις ότι κανένα αντάλλαγμα δεν θα έπρεπε να είναι τόσο ισχυρό ώστε να θεωρήσει πως μια φωτογραφία βάζει τέλος σε μια Οδύσσεια που κατά τα φαινόμενα δεν έχει φθάσει ακόμα στον κολοφώνα της, τελευταία στιγμή αισθάνεσαι να το μετανιώνεις και τη σκέψη σου να αλλάζει ρότα. Δηλαδή όσο οι πρόσφυγες χρειάζονται τη Μέρκελ – έστω με τον φωτογραφιζόμενο μαζί της ως εκπρόσωπό τους – προκειμένου το πρόβλημά τους να γίνει σταδιακά πιο υποφερτό, στον ίδιο βαθμό αισθάνεσαι πως χρειάζεται η Μέρκελ τους πρόσφυγες. Διαφορετικά γιατί θα φωτογραφιζόταν μαζί τους; Από συμπόνια ή για να επιδεικνύει τη selfie με τον πρόσφυγα ως καταξίωσή της;

Αστείο ακόμη και να το συζητάει κανείς. Οσο κι αν τα κεφάλια τους ακουμπάνε μεταξύ τους στη φωτογραφία, η απόσταση που τους χωρίζει δεν είναι μόνο αβυσσαλέα, αλλά και αγεφύρωτη. Αφού η Μέρκελ με την «καταδεκτικότητά» της να φωτογραφίζεται με τον πρόσφυγα καλλωπίζει το πρόσωπό της ως εξουσία που είναι ώστε να γίνεται η τελευταία ακόμα πιο ισχυρή, ο δε πρόσφυγας με το να φωτογραφίζεται με τη Μέρκελ θα αισθάνεται πως με το να έρχεται τόσο κοντά στην εξουσία δεν αποκλείεται να εξελιχθεί σε μόνιμο παρακοιμώμενό της. Πράγμα που βέβαια αποκλείεται να συμβεί, ενώ αποδεικνύει ότι η εξουσία ακόμη και τη συμφορά των άλλων ξέρει να τη χρησιμοποιεί για να αυξάνει το γόητρό της.