[Επιφυλλίδα] Της γειτονιάς μας

Οταν καίγεται το σπίτι σου, δεν ασχολείσαι με το σπίτι του γείτονα. Εστω και αν ο γείτονας είναι η Μεγάλη Βρετανία. Οσο όμως και αν θα περίμενε κανείς να σχολιάσουμε – μέρες που είναι – την πιθανολογούμενη απόφαση του βρετανού πρωθυπουργού Ντέιβιντ Κάμερον, σε δημοψήφισμα που θα διεξαχθεί το 2016 ή το 2017, ο ίδιος και το κόμμα του να υποστηρίξουν το Brexit, εμείς θα παραμείνουμε στις παρυφές των συγκλονιστικών γεγονότων. Περιθωριακοί ή γραφικοί ίσως, με την έννοια ότι οι δύο αυτές κατηγορίες των ανθρώπων, πριν χαρακτηριστούν ως κάτι αντίστοιχο, είχαν προβλέψει μέχρι κεραίας τα συντελούμενα δεινά. Γι’ αυτό, αντί για τα τεκταινόμενα, θα σταθούμε σε μια φωτογραφία. Στα «ΝΕΑ» της 27ης του περασμένου Μαΐου, σε μια απαστράπτουσα φωτογραφία, απεικονίζονται πλατιά γελαστοί ο βρετανός πρωθυπουργός με τη σύζυγό του Σαμάνθα σε εκδήλωση μνήμης για τα 70 χρόνια από το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Ακόμα και αν η λήξη του πολέμου είχε υπάρξει σε μεγάλο βαθμό προσωπικό τους κατόρθωμα, το ύφος τους θα ήταν πιο συνεσταλμένο. Διαφορετικά το κέντρο βάρους μοιάζει να μετατοπίζεται και αντί να αισθάνεται ο καθένας ότι σε συντρίβει η συνείδηση ενός εφιάλτη που αφάνισε την ανθρωπότητα – έστω και αν δεν τον έζησες ο ίδιος -, αντίθετα μοιάζει να επιχαίρεις γιατί ο εφιάλτης αυτός άνοιξε τον δρόμο ώστε να σταδιοδρομήσεις, δεν έχει σημασία αν έγινες πρωθυπουργός, υπουργός, πρόεδρος της Βουλής, διοικητής τράπεζας ή δήμαρχος μιας οποιαδήποτε πόλης. Δεν υπάρχει χειρότερο μάθημα προς την ανθρωπότητα τον παραλογισμό ενός τοπικού ή παγκόσμιου πολέμου να τον αντικαθιστά για τις συνειδήσεις των ζωντανών ο παραλογισμός ότι τα εκατομμύρια των νεκρών υπήρξαν η αναπόφευκτη προϋπόθεση ώστε να καμαρώνει ο οποιοσδήποτε αξιωματούχος όσον αφορά τα αντιπολεμικά του αισθήματα και το δημοκρατικό του φρόνημα. Οταν το τίμημα για ένα γεγονός στο οποίο πρόκειται να αναφερθείς έχει υπάρξει τόσο ολέθριο (αν υπάρχει λέξη να χαρακτηρίσεις ένα «γεγονός» όπως είναι αυτό του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου), είναι προτιμότερη η σεμνότητα, έστω και αν κινδυνεύει να κατηγορηθεί ως υποκριτική, από την έπαρση που δείχνει ότι άξιζε να γίνει ό,τι έγινε αφού είχε ως αποτέλεσμα ένας συγκεκριμένος άνθρωπος να δοξάζεται.

Και όσον αφορά τον βρετανό πρωθυπουργό, να το καταπιεί κανείς. Σε σχέση όμως με τη σύζυγό του Σαμάνθα – σαν ηρωίδα της ροζ λογοτεχνίας κάνει -, το μόνο που θα της ταίριαζε θα ήταν να καταστεί άφαντη για τον φόβο ενός και μόνο ανθρώπου που θα συνδύαζε την τιμή προς τους νεκρούς του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου με το μοντελάκι που η περίσταση την υποχρέωνε να φορέσει. Ολο το οικοδόμημα τινάζεται στον αέρα – τέχνη, πολιτική, θρησκεία – από τη στιγμή που σε μία θεατρική παράσταση ή σε μία εθνική επέτειο ή σε μία πολιτική σύνοδο κορυφής,  τον πρωτεύοντα ρόλο τον έχει το τι πρόκειται να φορέσει κανείς, είτε πρόκειται για άντρα είτε πρόκειται για γυναίκα. Οσο και αν ο άνθρωπος φαίνεται να έχει ή να ποθεί απεριόριστα όρια ελευθερίας, όταν την ελευθερία αυτή τη διαθέτει, την περιορίζει σε πλαίσια ασφυκτικά. Ή μάλλον την ταυτίζει με επιλογές δευτερεύουσας και τριτεύουσας σημασίας, όπως είναι τα ρούχα, τα ταξίδια και η διασκέδαση.

Αν το ζεύγος Κάμερον μπορεί να αποτίνει φόρο τιμής στα θύματα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου γελαστό και ντυμένο στην τρίχα, αν – ασύνειδα έστω – μεταβάλλει την τραγωδία σε καρικατούρα, είναι κυρίως γιατί τα γεγονότα για όλους μας πια όσο τραγικά και αν έχουν υπάρξει, μεταβάλλονται σε μια αφορμή ώστε να φανούμε εμείς οι ίδιοι ευαίσθητοι, γοητευτικοί, πλήρεις γνώσεων, καθόλου επιλήσμονες.

Στην ουσία όμως χωρίς να κάνουμε τίποτε άλλο παρά να τα εκποιούμε και να τα εμπορευόμαστε.