[Εισαγωγικά] Φάουστ και Μεφιστοφελής

ΥΠΑΡΧΕΙ εκλεγμένη ελληνική κυβέρνηση που θα μπορούσε να ψηφίσει στη Βουλή το πακέτο μέτρων που ενεχείρισε ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ στον Αλέξη Τσίπρα την περασμένη Τετάρτη το βράδυ; Η σύντομη απάντηση είναι «όχι». Πώς όμως φθάσαμε στο σημείο ωμέγα; Γιατί η Ελλάδα είναι σε τερματικό αδιέξοδο, ενώ η κατάσταση σε Ιρλανδία, Πορτογαλία και Σία είναι ομαλοποιημένη με επιστροφή στις αγορές και πλήρη ανάκτηση του ελέγχου των δημόσιων οικονομικών; Εδώ η σύντομη απάντηση είναι ότι οι ελληνικές κυβερνήσεις από το 2010 και μετά προτίμησαν τα οριζόντια ταμειακά μέτρα. Και απέφυγαν τη ριζική αναδιάρθρωση του οικονομικού μοντέλου της Μεταπολίτευσης με ό,τι αυτό θα συνεπαγόταν για το Ασφαλιστικό, το Δημόσιο, τις γενικευμένες ιδιωτικοποιήσεις, την πλήρη απελευθέρωση της αγοράς εργασίας και τη συρρίκνωση της δημόσιας υγείας.

Με αθλητικούς όρους, η ελληνική οικονομία έγινε μέσα στην τελευταία πενταετία από μπάλα του μπάσκετ κάτι σε μπάλα του ράγκμπι. Πιο μικρή και ελαφριά, αλλά αιχμηρή και δύσκολη στον χειρισμό. Δεν έγινε μπάλα του βόλεϊ όπως η Πορτογαλία. Ούτε μπάλα του τένις όπως η Ιρλανδία. Με οικονομικοπολιτικούς όρους, το ελληνικό πολιτικό σύστημα – δεξιό, κεντρώο και αριστερό – αδυνατεί να επιβάλει το παγκοσμιοποιημένο νεοφιλελεύθερο μοντέλο σε μια κοινωνία που, κακά τα ψέματα, δεν το θέλει. Με ανθοκομικούς όρους, η ελληνική εξαίρεση επιμένει να ανθεί μέσα στο θερμοκήπιο της ευρωζώνης, ενώ αρνείται τους κανόνες της και έχει ανάγκη από διαρκές πότισμα. Γαλλογερμανοί, θεσμοί και άλλοι ρίχνουν νερό στην ελληνική γλάστρα με το σταγονόμετρο, αλλά δεν αποφασίζουν να τη βγάλουν έξω αφού είναι εντοιχισμένη!

Φυσικά, υπάρχει τρόπος να καταργηθεί μεμιάς το μοντέλο της Μεταπολίτευσης. Και να γίνει η μπάλα του ράγκμπι πανάλαφρο και μικρό μπαλάκι του πινγκ-πονγκ. Η διαδικασία συνοψίζεται σε μια λέξη: δραχμή. Η αβυσσαλέα υποτίμηση που θα επέλθει με την εγκατάλειψη του ευρώ θα λύσει, διά της απαξιώσεως, το Ασφαλιστικό και θα φτωχοποιήσει τους δημοσίους υπαλλήλους, ενώ θα εκμηδενίσει το κοινωνικό κράτος. Θα λύσει επίσης το πρόβλημα του χρέους – που απλά δεν θα το πληρώσουμε. Είναι η πρόταση που έκανε ο γερμανός Μεφιστοφελής στον έλληνα Φάουστ, σύμφωνα με την αφήγηση του Βαγγέλη Βενιζέλου εκεί περί το 2011-12. «Πόσα θέλετε για να φύγετε από την ευρωζώνη;» ήταν το ερώτημα. Η ειρωνεία είναι ότι η δραχμή θα αφήσει άθικτα τα συμφέροντα και την ολιγοπωλιακή δομή της ελληνικής αγοράς, ενώ θα συνθλίψει τα μεσαία και κατώτερα στρώματα – δηλαδή ακριβώς αυτό τον κόσμο που η, «πρώτη φορά Αριστερά», κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ θέλει να προστατέψει. Το ήξεραν αυτό ο Τσίπρας και οι συν αυτώ, γι’ αυτό από παλιά ήταν εναντίον της δραχμής. Κάτι που εξηγεί γιατί ο αρχηγός του ΣΥΡΙΖΑ θα προτιμήσει τις εκλογές από έναν ταπεινωτικό συμβιβασμό, όπως αυτός που του προσφέρει ο Γιούνκερ. Αλλά και γιατί δεν πρόκειται να μπει ποτέ στην παγίδα του πιστωτικού γεγονότος. Η κυβέρνηση μπορεί να γκρουπάρισε τις πληρωμές του ΔΝΤ στο τέλος του Ιουνίου, δεν το έκανε όμως μονομερώς. Είχε διακριτικά εκμαιεύσει συναίνεση, κι ας ξινίζει τάχα η κυρία Λαγκάρντ.

Κάπου εκεί είμαστε, ανάμεσα σε μπάλες του μπάσκετ, του πινγκ-πονγκ και με την πραγματικότητα να μας χτυπά στο κεφάλι σαν μπαλάκι του γκολφ!