[Αστάθμητος παράγων] Θέαμα άφθονο

Το χειρότερο είναι να σε βαριούνται. Ιδίως εάν πολιτεύεσαι.

Η πολιτική – ακόμη και σε κοινωνίες με πολύ πιο εύρυθμους θεσμούς και πολύ πιο κρύο αίμα απ’ τη δική μας – διεξάγεται με όρους θεάματος. Οποιος στηρίζεται στους ψηφοφόρους δεν αρκεί να διαθέτει κοινωφελείς ιδέες και να τις υπηρετεί αόκνως. Πρέπει και ως πρόσωπο να τραβάει τα βλέμματα. Να εμπνέει συναισθήματα, να θέλουν να δειπνήσουν ή να κοιμηθούν μαζί του, να τον αγαπούν, να τον μισούν, να τον κοροϊδεύουν έστω, να επιθυμούν πάντως την παρουσία του επί σκηνής.

Η Τρίτη Ελληνική Δημοκρατία μετά την οικονομική χρεοκοπία του 2010 στέρησε από τους πολίτες της πάρα πολλά. Τους χάρισε όμως άφθονη ψυχαγωγία. Τα Μνημόνια εξέθρεψαν πλήθος από καινούργιους, διάττοντες και μη, αστέρες. Εδωσαν επίσης σε παλιές καραβάνες την ευκαιρία να ξεδιπλώσουν τη θεατρικότητά τους. Ο Αδωνις Γεωργιάδης, που εάν ζούσε προ μισού αιώνα, θα απειλούσε με το μπρίο και τις μούτες του τον Κώστα Βουτσά, θα γινόταν ανάρπαστος σε κωμωδίες της Φίνος Φιλμς. Ο Αντώνης Σαμαράς που δίνει αλλεπάλληλα ρεσιτάλ σε έναν ρόλο καθαρά δικής του έμπνευσης, του μεγαλοαστού που κάνει τον μάγκα. Ο Φώτης Κουβέλης, πιο εσωτερικός στο παίξιμό του, που ενσαρκώνει γλαφυρά το αριστουργηματικό ποίημα του Ανδρέα Εμπειρίκου: «Οταν το ρήμα εκτοπίζεται και άρχουν παντού τα επίθετα, θετά παιδιά της συμμορφώσεως και του διακοσμημένου ψεύδους, τέλματα εκτείνονται εκεί όπου ο σπόρος έπιπτε ως σπέρμα…».

Απ’ τον Ιανουάριο, νέα πρόσωπα κυριάρχησαν στη σκηνή. Το κοινό ανέδειξε το πρωταγωνιστικό τρίο της φρέσκιας εποχής: Αλέξης Τσίπρας, Γιάνης Βαρουφάκης, Ζωή Κωνσταντοπούλου. Διαφέρουν παρασάγγας μεταξύ τους, αλληλοσυμπληρώνονται εν τούτοις θαυμαστά. Κλείνουν το μάτι στο μεταμοντέρνο δίχως να αγνοούν την παράδοση.

Ο Αλέξης Τσίπρας είναι το αγόρι της διπλανής πόρτας. Μοσχαναθρεμμένος, «του κουτιού», μπλέκει – από άγνοια και υπερβολική αυτοπεποίθηση – σε απίθανες καταστάσεις. Αντιμετωπίζει θανάσιμους κινδύνους δίχως να δείχνει καν να τους αντιλαμβάνεται, λες κι έχει υπογράψει ισόβιο συμβόλαιο με έναν προστάτη-άγγελο. Ο Αλέξης που στιγμή δεν χάνει το πλατύ χαμόγελό του, που τον φαντάζεσαι να ζωγραφίζει με χαρούμενα χρώματα ακόμη και τα ερείπια…

Ο Γιάνης Βαρουφάκης είναι από άλλο ανέκδοτο. Κι αυτό ακριβώς αποτελεί το δυνατό σημείο του. «Κεφάλι», διαπρέψας γενικώς εν τη αλλοδαπή, πολύγλωσσος, εναλλάσσει τα οξφορδιανά αγγλικά με το ιδίωμα των Εξαρχείων. Σαν κάτι θείους που θαυμάζαμε ως παιδιά επειδή μας ανέλυαν τη θεωρία της σχετικότητας κι αμέσως μετά μας μιλούσαν για γκόμενες. Ο Γιάνης πλασάρει και τη γελοιωδέστερη γκάφα σαν τολμηρό ακροβατισμό, υπαινίσσεται αναρίθμητους άσους στο μανίκι του και δεν φοβάται παρά το πιτσιρίκι που θα αναφωνήσει -αλήθεια; ψέματα; – ότι ο βασιλιάς είναι γυμνός.

Ο ρόλος της Ζωής Κωνσταντοπούλου έχει τις μεγαλύτερες απαιτήσεις. Πώς να υποδύεσαι καθημερινά τη μέγαιρα, πείθοντας συνάμα τους οπαδούς σου ότι κρύβεις μια χρυσή, αριστερή καρδιά; Πώς να κάνεις το δίκιο σου να μοιάζει με τρέλα ή την τρέλα σου να μοιάζει με δίκιο; Πώς να αντιμετωπίζεις τα πάντα – κυρίως δε τον εαυτό σου – με άκρα, με χαλύβδινη σοβαρότητα μη επιτρέποντας στους μυς του προσώπου σου να χαλαρώσουν ούτε δευτερόλεπτο; Υποψιάζομαι ότι η Ζωή, για να μη σπάσει επί σκηνής, κλείνεται κάθε τόσο στην τουαλέτα και ξεσπάει σε τρανταχτά γέλια.

Τι σόι έργο ωστόσο ανεβάζουν οι παραπάνω βιρτουόζοι; Κωμωδία; Δράμα; Κανείς δεν είναι βέβαιος. Εκεί έγκειται η χάρη της πολιτικής. Οτι τα πάντα κρίνονται στο θριαμβευτικό ή στο ολέθριο φινάλε.