[Ιστορίες] Μπούχτισμα (το)

Ως μαθήτρια στην Τουρκία, η Ελίφ Σαφάκ φρόντιζε να κρατά πάντα μια ανοιχτή παραμάνα κάθε φορά που έπαιρνε το λεωφορείο. Φοιτήτρια, αντικατέστησε την παραμάνα με ένα σπρέι πιπεριού μέσα στην τσάντα – όπως πολλές ακόμη φίλες της. Αυτά όμως «τα συζητούσαμε μόνο μεταξύ μας, χαμηλόφωνα». Ενώ σήμερα οι γυναίκες της Τουρκίας φωνάζουν δυνατά, δημόσια.

Ολα άρχισαν όταν η Οτζεκάν Οσλάν, μία 20χρονη φοιτήτρια Ψυχολογίας στη Μερσίνα, βρέθηκε νεκρή στην κοίτη ενός ποταμού. Είχαν αποπειραθεί να τη βιάσουν, κατόπιν τη μαχαίρωσαν και της έβαλαν φωτιά. Ο δολοφόνος, ο οδηγός ενός μίνιμπας στο οποίο είχε θεαθεί να επιβιβάζεται η Οτζεκάν, ομολόγησε την πράξη του. Τον είχαν βοηθήσει ένας φίλος και ο 50χρονος πατέρας του.

Η άγρια δολοφονία της Οτζεκάν γέννησε ένα πρωτοφανές κύμα διαμαρτυρίας στην Τουρκία. Ο πρόεδρος του δικηγορικού συλλόγου της Μερσίνας ανακοίνωσε πως κανείς από τους 1.600 της περιοχής δεν θα αναλάβει τον δολοφόνο και τους συνεργούς του. Φοιτήτριες μαυροφορέθηκαν. Εργαζόμενες πήγαν στη δουλειά με μαύρη κορδέλα στο μπράτσο. Στην κηδεία της Οτζεκάν, οι γυναίκες αψήφησαν τον ιμάμη και βγήκαν μπροστά από τους άνδρες, αυτές μετέφεραν το φέρετρο, αυτές την έθαψαν. Από την Τραπεζούντα μέχρι το Ντιγιάρμπακιρ, χιλιάδες άνθρωποι βγήκαν, βγαίνουν, στους δρόμους.

Ο Ερντογάν χαρακτήρισε τη βία κατά των γυναικών «μια παραβίαση της εμπιστοσύνης του Θεού». Ο Νταβούτογλου υποσχέθηκε να «σπάσει τα χέρια» των ενόχων. Αλλά οι γυναίκες της Τουρκίας θυμούνται τον αντιπρόεδρο Αρίντς να τις καλεί τον Ιούλιο του 2014 «να μη γελούν δυνατά δημοσίως και να προστατεύουν την τιμή τους». Και τον Ερντογάν να τους λέει τον Νοέμβριο ότι η ισότητα των φύλων είναι «ενάντια στη φύση». Και τον υπουργό Υγείας να δηλώνει τον Ιανουάριο πως μόνο μία καριέρα πρέπει να τις ενδιαφέρει, η μητρότητα. Και τον επικεφαλής της Επιτροπής Ερευνας για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα να δηλώνει πως «το να σκοτώνεις ένα μωρό στη μήτρα είναι βαρύτερο έγκλημα από τις πράξεις ενός βιαστή». Θυμούνται και τους αριθμούς, που δείχνουν ότι τα κρούσματα ενδοοικογενειακής βίας αυξήθηκαν κατά 1.400% μεταξύ 2003 και 2013 στην Τουρκία και οι δολοφονίες γυναικών τριπλασιάστηκαν. Και αρνούνται πια να τα «συζητούν μόνο μεταξύ τους, χαμηλόφωνα». «Ανησυχούμε. Θρηνούμε. Και ταυτόχρονα είμαστε οργισμένες» έγραφε χθες η Ελίφ Σαφάκ, αυτή η σπουδαία τουρκάλα συγγραφέας, στην «Guardian». Μαζί τους.