Ασαντ: εχθρός ή φίλος;

Τα πρόσφατα γεγονότα στη Μέση Ανατολή – η εισβολή του Ισλαμικού Κράτους στο Ιράκ και τη Συρία και η βάρβαρη δολοφονία του Τζέιμς Φόλεϊ από τους τζιχαντιστές – έθεσαν τις βάσεις για τη σύναψη απίθανων συμμαχιών μεταξύ του καθεστώτος του Μπασάρ αλ Ασαντ και κυβερνήσεων ξένων χωρών, οι οποίες έχουν υποστηρίξει ανοιχτά τη συριακή αντιπολίτευση κατά τη διάρκεια του τριετούς εμφύλιου πολέμου. Καθώς οι ΗΠΑ ανέλαβαν ενεργό ρόλο στη μάχη κατά του Ισλαμικού Κράτους στο Ιράκ, προέκυψαν σοβαρά ερωτήματα όσον αφορά το πώς θα, ή πρέπει να, εξελιχθούν οι σχέσεις των ΗΠΑ με τη Δαμασκό. Την προηγούμενη Πέμπτη ο επικεφαλής των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων Μαρκ Ντέμπσι προσδιόρισε ότι η ισλαμική οργάνωση δεν είναι δυνατό να ηττηθεί αν δεν αντιμετωπιστούν οι μαχητές στη Συρία.

Είναι όμως απαραίτητη μια επίσημη συμμαχία με το βίαιο καθεστώτος του Ασαντ για να συμβεί αυτό; Το ερώτημα αυτό τέθηκε σε μπλογκ των «Νιου Γιορκ Τάιμς» όπου ο Μαξ Αμπραμς, καθηγητής Δημόσιας Διοίκησης στο Πανεπιστήμιο Νορθίστερν, έγραψε: «Μην αυταπατάστε, ο Ασαντ και το ΙΚΙΛ είναι, και οι δύο, εκπρόσωποι του κακού. Αλλά μόνο ένας από αυτούς θα χτυπήσει την πατρίδα. Μέχρι το καλοκαίρι αρκετοί αναλυτές μπορούσαν να υποστηρίξουν ότι το ΙΚΙΛ ήταν κυρίως μια τοπική απειλή, καθώς δεν είχε επιτεθεί ποτέ στις ΗΠΑ. Σήμερα όμως μόνο ένας ανόητος θα επιχειρηματολογούσε κατά του σεναρίου αυτού».

Κάποιοι αμερικανοί αναλυτές, ωστόσο, εμφανίζονται διστακτικοί. Ο Τζόσουα Κίτινγκ από το περιοδικό «Σλέιτ» θεωρεί ότι ο σύρος ηγέτης παίζει ένα έξυπνο γεωπολιτικό παιχνίδι, ωθούμενος μάλλον από το αίσθημα αυτοσυντήρησης παρά από την ειλικρινή επιθυμία του να δει την ανατροπή του Ισλαμικού Κράτους. «Είναι εμφανές ότι οι συριακές δυνάμεις ανέχτηκαν την άνοδο της οργάνωσης με στόχο τον διχασμό των ανταρτών και τον εκφοβισμό των επιφυλακτικών δυτικών υποστηρικτών τους και άρχισαν να την πολεμούν μόνο όταν ξέσπασε η κρίση στο Ιράκ το καλοκαίρι».

Η απομάκρυνση της Ουάσιγκτον από τον στόχο της αποπομπής του Ασαντ από την εξουσία και η εστίασή της στην καταπολέμηση του Ισλαμικού Κράτους «καθιστούν πιθανότερο το ενδεχόμενο η αμερικανική κυβέρνηση να αποδεχθεί την παραμονή του στην εξουσία ή τουλάχιστον να μην προβεί σε σημαντικές κινήσεις για την απομάκρυνσή του». Και αυτό δεν αποκλείεται να ήταν το σχέδιο του σύρου ηγέτη από την αρχή.