Η σέντρα της Κίνας

Η Κίνα δεν έφτασε ποτέ στη Βραζιλία για το Μουντιάλ – αποκλείστηκε από τον γύρο τον προκριματικών. Ωστόσο, μόλις δύο ημέρες μετά τον μεγάλο τελικό θα έχει την πιο δυναμική παρουσία στην ίδια χώρα, σε ένα αρκετά διαφορετικό τουρνουά. Η σύνοδος κορυφής των BRICS θα είναι σίγουρα πιο διακριτική από την εκρηκτική γιορτή του ποδοσφαίρου, χωρίς αμφιβολία όμως μεγαλύτερης βαρύτητας. Αυτό που απειλείται αυτή τη φορά δεν είναι η κατοχή της μπάλας αλλά η διεθνής χρηματοπιστωτική ισορροπία, που καθιερώθηκε πριν από 70 χρόνια στο Μπρέτον Γουντς.

Στις 15 και 16 Ιουλίου εκπρόσωποι των πέντε αναδυόμενων οικονομιών – Βραζιλίας, Ρωσίας, Ινδίας, Κίνας και Νότιας Αφρικής – θα συναντηθούν στην Μπραζίλια για να αποφασίσουν ποια θα είναι η έδρα της νέας Τράπεζας Ανάπτυξης που ακόμα βρίσκεται σε εμβρυακή μορφή. Μαντέψτε ποια είναι το φαβορί. Η Σαγκάη. Μαντέψτε γιατί. Επειδή η Κίνα δίνει τα πιο πολλά. Φυσικά, καθεμία από τις πέντε χώρες έχει συμφωνήσει να συνεισφέρει το ποσό των 37 δισεκατομμυρίων ευρώ για να συγκεντρωθεί το αρχικό κεφάλαιο. Ωστόσο, για την δημιουργία ενός ταμείου έκτακτων αναγκών απαιτούνται ακόμη 70 δισ. Το Πεκίνο προσφέρει απλόχερα άλλα 30 δισ. Τι πιο λογικό για μια χώρα με άφθονα αποθέματα συναλλάγματος από το να διεκδικήσει τον θρόνο του ιδρύματος που θα γίνει το αντίπαλο δέος της Παγκόσμιας Τράπεζας και του ΔΝΤ;

Η γενναιοδωρία της Κίνας δεν περιορίζεται στη συνεργασία της με τις BRICS. Παράλληλα τροφοδοτεί άλλο ένα χρηματοπιστωτικό ίδρυμα υπό δημιουργία, την Ασιατική Τράπεζα Επενδύσεων σε Υποδομές. Πρόκειται για ένα πιο «τοπικό» σχέδιο, όπου η Κίνα έχει και πάλι το πάνω χέρι, και το οποίο έχει την ίδια προοπτική με την τράπεζα των BRICS. Και οι δύο αντιπροτείνουν μια εναλλακτική μορφή στον κόσμο που άφησε πίσω της το Μπρέτον Γουντς και που σήμερα βρίσκεται στα χέρια της Ευρώπης, της Ιαπωνίας και των ΗΠΑ.

Οι Ρώσοι τρίβουν τα χέρια τους, και δεν το κρύβουν. «Η νέα τράπεζα των BRICS είναι μια σαφής πρόκληση στην οικονομική κυριαρχία των ΗΠΑ» σημειώνει στο Διαδίκτυο ο ραδιοφωνικός σταθμός Η Φωνή της Ρωσίας. Οι Κινέζοι είναι πιο διακριτικοί. Φροντίζουν να αναφέρονται στη μελλοντική Ασιατική Τράπεζα Επενδύσεων σε Υποδομές ως «συμπλήρωμα» της Ασιατικής Τράπεζας Επενδύσεων. Ωστόσο δεν προσκάλεσαν στο νέο ίδρυμα την Ιαπωνία, αλλά είκοσι χώρες που προέρχονται κυρίως από τη Μέση Ανατολή ή από την «Δυτική Ασία», όπως αποκαλείται τελευταία στην Κίνα.

Ισως η Χώρα του Δράκου ξαναγράφει τους κανόνες του παιχνιδιού. Τουλάχιστον στο νέο γεωπολιτικό πεδίο, όπου η Αμερική στρέφεται προς τον Ειρηνικό και η Ιαπωνία μπαίνει στη θέση άμυνας, έχει την δυνατότητα να το κάνει. Αλλωστε η επιλογή της να ενισχύσει τις υποδομές κατά μήκος του Δρόμου του Μεταξιού δεν είναι τίποτε άλλο παρά μια επίδειξη ήπιας δύναμης. Η διστακτικότητα της Δύσης να ενδυναμώσει τους δικούς της διεθνείς οργανισμούς δεν μπορεί παρά να την ενθαρρύνει. Γιατί όταν το αμερικανικό Κογκρέσο αντιστέκεται σθεναρά στην αναμόρφωση του ΔΝΤ ποιος μπορεί να κατηγορήσει τις αναδυόμενες χώρες που σαγηνεύονται από έναν διαφορετικό οικονομικό κόσμο;