Επανάσταση στα κτίρια

Τα έξυπνα σπίτια ήταν μόνο η αρχή. Πλέον, οι έξυπνοι ουρανοξύστες υπόσχονται χαμηλότερη κατανάλωση ενέργειας, βελτιστοποίηση της λειτουργίας των συστημάτων θέρμανσης και κλιματισμού, αλλά και καλύτερη ζωή για όσους μένουν σε αυτούς. Δεν πρόκειται για μια εξέλιξη από το μέλλον, αλλά για ένα εγχείρημα που ήδη δουλεύει άψογα σε τέσσερις ουρανοξύστες στην καρδιά της Νέας Υόρκης. Η τεχνολογία πίσω από αυτή την καινοτομία ονομάζεται Di-Boss (Digital Building Solution Operating System) και αποτελεί συνεργασία του Πανεπιστημίου Κολούμπια με την εταιρεία Selex Es (Finmeccanica).

Το ολοκληρωμένο αυτό σύστημα έξυπνης διαχείρισης κτιρίων έχει εγκατασταθεί σε τέσσερις ουρανοξύστες που ανήκουν στη Rudin Management Company και μέχρι το 2015 θα λειτουργεί σε 16 κτίρια στο Μανχάταν.

Η καινοτομία του συστήματος Di-Boss είναι ότι μπορεί να «μιλά» με όλα τα μεμονωμένα υποσυστήματα που είναι ούτως η άλλως εγκατεστημένα και ελέγχουν τη λειτουργικότητα των κτιρίων. Ετσι, αυτός ο «πράσινος εγκέφαλος», όπως τον αποκαλούν οι δημιουργοί του, αναλαμβάνει να συντονίσει τα επιμέρους συστήματα, με σκοπό το βέλτιστο δυνατό αποτέλεσμα. Υπό τις διαταγές του, καθορίζεται ο τρόπος που λειτουργούν τα συστήματα διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, η θέρμανση και ο κλιματισμός, οι ανελκυστήρες, η διαχείριση των φώτων και του συστήματος ύδρευσης, τα συστήματα πυροπροστασίας, ακόμα και τα συστήματα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα.

Χάρη στο Di-Boss όλα τα μεμονωμένα υποσυστήματα γίνονται τμήμα ενός κεντρικού, το οποίο διαχειρίζεται ένας «εγκέφαλος». Με τη διαφορά ότι το Di-Boss μπορεί να «μάθει» από τη συμπεριφορά του κτιρίου αλλά και των κατοίκων του, ώστε να επιλέξει την ιδανική στιγμή για το άνοιγμα και το κλείσιμο του κλιματισμού, λαμβάνοντας υπόψη στοιχεία ακόμη και για την πρόγνωση του καιρού. Επιπλέον, το σύστημα «συνομιλεί» και με εξωτερικούς προμηθευτές, όπως για παράδειγμα τις εταιρείες παροχής ηλεκτρικού ρεύματος. Ετσι, μπορεί να υπολογίσει τις ανάγκες του συστήματος ηλεκτροδότησης, ώστε να μην το επιβαρύνει σε συνθήκες μεγάλης ζήτησης, αλλά ταυτόχρονα να κάνει οικονομία «τραβώντας» ρεύμα τη στιγμή που το κόστος είναι χαμηλότερο. Ολες αυτές οι συνέργειες, πέραν του θεωρητικού ενδιαφέροντος που παρουσιάζουν, έχουν και άμεσο οικονομικό αντίκτυπο. Μόνο σε μία σεζόν υπολογίζεται ότι στα τέσσερα κτίρια που εγκαταστάθηκε το σύστημα Di-Boss η εξοικονόμηση έφτασε τα 500.000 δολάρια!
Η δημιουργία του Di-Boss είναι «παιδί» της συνεργασίας ανάμεσα στην εταιρεία διαχείρισης ακινήτων Rudin Management Company, του Πανεπιστημίου Κολούμπια και της ιταλικής εταιρείας Selex ES, θυγατρικής της Finmeccanica.
Η Rudin Management ήταν κομβικός «παίχτης» στη δημιουργία του συστήματος, καθώς έχει εμπειρία 100 ετών στην ιδιοκτησία και στη διαχείριση ακινήτων στο Μανχάταν της Νέας Υόρκης και σήμερα διαθέτει πάνω από 1 εκατ. τετραγωνικά μέτρα επαγγελματικών ακινήτων και 500.000 τ.μ. κατοικιών. Ανάμεσα σε αυτά περιλαμβάνεται το κτίριο από το οποίο «περνά» όλη η ψηφιακή κίνηση δεδομένων ανάμεσα στη Νέα Υόρκη και στον υπόλοιπο κόσμο, τα κεντρικά γραφεία του Thompson Reuters στην Τάιμς Σκουέαρ και η «ναυαρχίδα» της εταιρείας στην Παρκ Αβενιου.
Με τέτοια ακίνητα υπό διαχείριση είναι λογικό η Rudin Management Company να αναζητεί τρόπους για να μειώσει την ενεργειακή κατανάλωση των κτιρίων της. Από το 2004 κατάφερε να «ψαλιδίσει» την κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος κατά 15% και αυτήν του φυσικού αερίου κατά 40%. 
Ετσι το 2009, με την ευκαιρία της αλλαγής του νομοθετικού πλαισίου στις ΗΠΑ, ξεκίνησε τη συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Κολούμπια, με στόχο τη βελτιστοποίηση της κατανάλωσης ενέργειας στα κτίριά της. Το πρώτο συμπέρασμα που προέκυψε από τις αρχικές συναντήσεις των δύο πλευρών ήταν ότι δεν υπήρχε ένα «σύστημα συστημάτων», το οποίο θα μπορούσε να συνεργαστεί μεμονωμένα με τα υπόλοιπα ώστε να εξασφαλίσει τις μέγιστες μεταξύ τους συνέργειες. 
Αμεσα η ιδέα έγινε πράξη και το 2010 το πρώτο σύστημα τέθηκε σε εφαρμογή, με «πειραματόζωο» τη ναυαρχίδα της εταιρείας, ένα κτίριο γραφείων 180.000 τ.μ. στον αριθμό 345 της Παρκ Αβενιου. 
To πρώτο – επιτυχημένο – βήμα ήταν το σύστημα να μπορέσει να προβλέψει την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας σε καθημερινή βάση, από τη στιγμή που τέθηκε σε λειτουργία. Από την προθέρμανση των χώρων εργασίας τον χειμώνα μέχρι την έναρξη λειτουργίας των συστημάτων το πρωί και τη σταδιακή αποθέρμανση του χώρου το βράδυ, το σύστημα έκανε τις δικές του προτάσεις λειτουργίας. Αυτές γίνονταν πράξη από τους μηχανικούς της εταιρείας και τα αποτελέσματα καταγράφονταν. Καθώς οι προτάσεις στέφονταν με επιτυχία, η Rudin εγκαθιστούσε αισθητήρες θερμοκρασίας σε ολοένα και περισσότερους ορόφους, επεκτείνοντας την πιλοτική λειτουργία. 
Ετσι, τον Μάρτιο του 2011 το σύστημα έφτασε να κάνει ακριβείς προβλέψεις για τη θερμοκρασία των χώρων σε δύο ουρανοξύστες. Μάλιστα ο αλγόριθμος εκμάθησης που διαθέτει της επιτρέπει να χρησιμοποιεί ιστορικά στοιχεία για κάθε μέρα με αντίστοιχες καιρικές συνθήκες, αλλά και να λαμβάνει υπόψη την πρόβλεψη του καιρού για τις επόμενες 24 ώρες. Το σύστημα βελτιώθηκε περισσότερο όταν η εταιρεία Rudin ζήτησε ακόμη πιο βραχυπρόθεσμη πρόβλεψη, προκειμένου να ανταποκρίνεται σε ραγδαίες αλλαγές του καιρού. Πλέον το σύστημα ενημερώνεται για τον καιρό των επόμενων δύο ωρών και πράττει ανάλογα.
Μετά την αρχική επιτυχία, τον Ιούνιο του 2012 η Finmeccanica, η δεύτερη μεγαλύτερη εταιρεία της Ιταλίας, μπήκε στην ομάδα. Τόσο η Rudin όσο και το Κολούμπια ήξεραν ότι χρειάζονταν μια εταιρεία παγκοσμίων προδιαγραφών, προκειμένου το σύστημα να πάρει διεθνείς διαστάσεις. Το όραμα είναι το Di-Boss να γίνει ένα λειτουργικό σύστημα στα κτίρια, όπως ακριβώς λειτουργούν τα Windows, το Android και το iOS στους υπολογιστές, στα κινητά τηλέφωνα, στις ταμπλέτες. 
Τα μηνύματα πάντως από την πρώτη λειτουργία του συστήματος ήταν εξαιρετικά ενθαρρυντικά. Παρά το γεγονός ότι στα δύο κτίρια στα οποία εφαρμόστηκε πιλοτικά το σύστημα οι ενεργειακές ανάγκες είχαν ήδη μειωθεί κατά 30% από το 2005, το Di-Boss έφερε σημαντικές επιπλέον μειώσεις.
Σε απόλυτους αριθμούς, τον χειμώνα του 2012-2013 η Rudin κατάφερε να εξοικονομήσει 505.000 δολάρια μόνο από το κτίριό της στον αριθμό 345 της Παρκ Αβενιου, αξιοποιώντας μια σειρά από στρατηγικές που πρότεινε η Di-Boss. Σε αυτές περιλαμβάνεται η δημιουργία μιας υδρομπαταρίας που της επέτρεπε να προθερμαίνει τον χώρο σε συνθήκες χαμηλής ζήτησης φυσικού αερίου, ώστε να πετυχαίνει καλύτερες τιμές. Με την κίνηση αυτή εξοικονόμησε 175.000 δολάρια! Επίσης, θερμαίνοντας τον χώρο 30 λεπτά αργότερα στην αρχή της ημέρας είχε όφελος 100.000 δολάρια και, αντίστοιχα, 50.000 δολάρια καθώς μπορούσε να κλείνει τη θέρμανση νωρίτερα, μια και οι εργαζόμενοι ήδη είχαν αποχωρήσει. 
Πλέον, με συνολικά 16 κτίρια ενταγμένα στο σύστημα μέχρι το τέλος του 2015, το Di-Boss είναι έτοιμο να κάνει το μεγάλο βήμα πρωταγωνιστώντας στην επανάσταση των «έξυπνων ουρανοξυστών» που ήδη συντελείται παγκοσμίως.