[Προεκτάσεις] Ορθιος!

Οπως θα έλεγε ο άγγλος συγγραφέας Ασλεϊ Μπρίλιαντ, «η ζωή του βασίζεται σε αληθινή ιστορία». Αυτή η ιστορία παρουσιάζεται από αύριο στο θέατρο Μπάντμιντον, στην παράσταση «Ποιος τη ζωή μου…». Οσο μπορεί να χωρέσει σε μια παράσταση η συγκλονιστική διαδρομή ενός δημιουργού που με το έργο του σήκωσε λίγο ψηλότερα τέσσερις γενιές Ελλήνων. Αν και όταν μιλάμε για τον Μίκη Θεοδωράκη δεν πρόκειται ακριβώς για παράσταση – περισσότερο είναι μάθημα εθνικής αυτογνωσίας: όσα υλικά έχουν χρησιμοποιηθεί για να φτιαχτεί η Ελλάδα υπάρχουν μέσα του. «Είναι ο μεγαλύτερος Ελληνας», λέει συχνά ο Λευτέρης Παπαδόπουλος.

Προς το τέλος της ένατης δεκαετίας της ζωής του σήμερα, ο Μίκης είναι ίδιος και απαράλλαχτος ο εαυτός του: εμπνευσμένος, θεόρατος, αγέρωχος, ορμητικός και πολύ οργισμένος τα τελευταία χρόνια. Αποφασισμένος να υπάρχει διαρκώς με το πιο βασικό συστατικό στοιχείο της προσωπικής του στάσης απέναντι στα πράγματα: την αντίσταση. Οπως έκανε πάντα, δεν ησυχάζει αν δεν πάρουν τα όνειρα εκδίκηση.

Ανάμεσα στο μεγαλείο της δημιουργίας του και την ουτοπία των οραμάτων του υπάρχει πάντα ένας χαμογελαστός άνθρωπος, ακατάβλητος, με πηγαίο χιούμορ και αφηγηματική διάθεση. Ο Μίκης δεν είναι μόνο η ζώσα Ιστορία της μεταπολεμικής Ελλάδας – είναι ταυτόχρονα και η Ιστορία που πασχίζει να φτάσει στη λύτρωση δίνοντας μάχες που ξέρει ότι δεν θα κερδίσει. Μετά το 2010 και το Μνημόνιο επιμένει όρθιος: «Σώπα, όπου να ‘ναι θα σημάνουν οι καμπάνες».

Ο μεγαλύτερος εν ζωή έλληνας συνθέτης, μυθικό πρόσωπο με παγκόσμια αναγνώριση και ακτινοβολία, όσο περνούν τα χρόνια τόσο πολυτιμότερος γίνεται – σαν το κρασί. Δεν διευθύνει πλέον ο ίδιος τις ορχήστρες του με τα τεράστια χέρια του, ντυμένος στα μαύρα. Αλλά επιμένει να μένει ξάγρυπνος στις επάλξεις του με τον πολιτικό λόγο και τη συμμετοχή του στον δημόσιο χώρο – συχνά πέρα από τις φυσικές αντοχές του. Εφτασε σε όλες τις κορυφές που μπορεί να φτάσει ένας δημιουργός, κατέκτησε με τις νότες του τη δόξα, αλλά μέσα του καίει η φωτιά του έφηβου που θέλει να ζήσει χωρίς υποταγή.

Θα μάθουμε στο Μπάντμιντον πόσος Μίκης Θεοδωράκης υπάρχει μέσα στον Μίκη Θεοδωράκη; Δύσκολο. Είναι τόσο ανεξάντλητος ώστε αυτό που υπάρχει σήμερα θα δείχνει διαρκώς λιγότερο από αυτό που θα υπάρχει αύριο. Το σίγουρο είναι πως ό,τι έκανε ως τώρα ο Μίκης στη ζωή του, το έκανε όπως έλεγε ο Μιχαήλ Αγγελος: «Είδα τον άγγελο μέσα στο μάρμαρο και το σμίλεψα μέχρι που τον απελευθέρωσα».