Τρομοκράτες και «Αγανακτισμένοι»

Υπάρχει μια σεκάνς στην προηγούμενη ταινία της σειράς, στον «Σκοτεινό Ιππότη», που στέκει στη μνήμη πιο βαθιά από τον Τζόκερ του Χιλ Λέτζερ. Ο οποίος, αφού στήνει μια κατάμαυρη φάρσα, παγιδεύοντας δυο πλοία με εκρηκτικά και προσφέροντας στους επιβάτες και των δυο την ικανότητα να ανατινάξουν τους απέναντι για να σώσουν τα τομάρια τους, περιμένει χαιρέκακα να δει ποιο πλοίο θα εκραγεί πρώτο.

Ε, λοιπόν, κανείς δεν παίρνει την απόφαση να σκοτώσει τους συνανθρώπους του, κι ας κρέμεται πάνω από τα κεφάλια τους μια χρονική διορία, μέχρι τον υποτιθέμενο χαμό όλων. Ο Μπάτμαν αυτός, βλέπετε, είναι πάνω απ’ όλα ο Μπάτμαν του Κρίστοφερ Νόλαν. Και ο Κρίστοφερ Νόλαν είναι ένας δημιουργός βαθιά ανθρωπιστής.

Εάν όμως στον «Σκοτεινό Ιππότη» ο Τζόκερ έμοιαζε να είναι το κακόβουλο αντίβαρο στην εξίσου εμμονοληπτική προσπάθεια του Μπάτμαν και του alter ego του, Μπρους Γουέιν, για προστασία, εδώ, σε αυτό το φιλμ που κλείνει την τριλογία, η κεντρική ηρωική φιγούρα έχει να αντιμετωπίσει το λεγόμενο «λαϊκό» αίσθημα.

Τι είναι οι ορδές των κακοποιών που κατακλύζουν την Γκόθαμ Σίτι επιβάλλοντας το δικό τους λαϊκό δικαστήριο; Ποιοι είναι αυτοί που μιλούν φωναχτά για τη βία της εξουσίας, δικαιολογούν τη δική τους κτηνώδη βία με φτηνά, λαϊκίστικα επιχειρήματα (τα οποία όμως, επειδή ακούστηκαν φωναχτά, έγιναν κοινωνικώς αποδεκτά) και, το κυριότερο, αυτοπαρουσιάζονται ως επαναστάτες ενώ, επί της ουσίας, είναι απάνθρωποι κάφροι μέχρι το κόκαλο; Μα, προφανώς, η άλλη όψη των «Αγανακτισμένων». Η όψη εκείνη που ζει μέσα από το μίσος και την εχθρότητα, που θρέφεται από την καταστροφή και επιζητά το χάος, γιατί χάος έχει στην γκλάβα της, και τίποτα παραπάνω.

Μα, θα μου πείτε, είναι δυνατόν να εξετάζεις πολιτικά έναν… Μπάτμαν; Ομως όλες οι ταινίες είναι πολιτικές! Οι περισσότερες, σήμερα, εν αγνοία τους. Αλλά όχι αυτή εδώ! Γιατί ο Νόλαν είναι, εκτός των άλλων, και πολύ προσεκτικός. Ο Μπάτμαν, δηλαδή ο Μπρους Γουέιν, είναι ένας πάμπλουτος ήρωας που φορά μια στολή και οργώνει τους δρόμους μιας κωμόπολης αυτοδικώντας αδιακρίτως.

Η αυτοδικία του, όμως, γίνεται ηθικώς επιτρεπτή λόγω της φύσεως των εγκλημάτων που αντιμετωπίζει. Που σχεδόν πάντα στοχεύουν στην πλήρη τρομοκρατία και εξαθλίωση ενός ολόκληρου λαού, της Γκόθαμ, σιωπηλού πρωταγωνιστή των τριών φιλμ που στέκει σαν καθρέφτης ολόκληρης της ανθρωπότητας.

Και τελικά, η ανθρωπότητα αξίζει να σωθεί; Ναι ή όχι; Σκεφτείτε πως η ενεργειακής φύσεως τεχνολογική ανακάλυψη του Μπρους Γουέιν θα μπορούσε να σώσει τον κόσμο από τη φτώχεια, αλλά ο ίδιος την κρατά κρυφή για να «μην πέσει σε κακά χέρια». Και έχει δίκιο: ο Μπέιν και τα συντρόφια του τη μετατρέπουν σε ατομική βόμβα.

Ολα αυτά, μέσα από μια λαβυρινθώδη πλοκή, όπου κάθε γύρισμά της θα μπορούσε να εγείρει ώρες σκέψης και λογομαχίας, μόνο που δεν έχεις χρόνο: η ταινία τρέχει με χίλια. Και πίσω από την τρεχάλα, οι ήρωες, η Κάτγουμαν και ο Μπάτμαν, που και οι δυο θεωρούν πως κάνουν το σωστό, αυτό που πρέπει να κάνουν, γιατί έτσι έμαθαν – δίχως ποτέ η ταινία να δικαιολογεί απολύτως ούτε τον έναν ούτε τον άλλο. Μέσα από τα συντρίμμια μιας πόλης και ενός ήρωα, όμως, υψώνεται η πεποίθηση πως, ανεξαρτήτως του τι ζήσαμε, τι κουβαλάμε και πώς μεγαλώνουμε, έχουμε πάντα μέσα μας την επιλογή: ή θα παραδοθούμε στο σκοτάδι ή θα αντισταθούμε, όποιο κι αν είναι το κόστος.

Και πάνω από αυτό τον πακτωλό βροντερού θεάματος, υπερηχητικών καταδιώξεων και αγωνιωδών αναμετρήσεων στέκεται η ανθρώπινη προσπάθεια για κάτι καλύτερο. Μόνο και μόνο γι’ αυτό, η τριλογία του «Μπάτμαν» θα μνημονεύεται για πολλά χρόνια ως ό,τι καλύτερο γυρίστηκε ποτέ, με βάση έναν κόμικς ήρωα. Αλίμονο στον κακομοίρη που θα γυρίσει το επόμενο. Βαθμοί: 9