Ολα ιδιωτικά, όλοι χαρούμενοι στον δήμο – μοντέλο του Σάντι Σπρινγκς

Συνήθως τα δημαρχεία στις ΗΠΑ είναι κάτι επιβλητικά κτίρια με αρχαιοελληνικές κολόνες και πλήθος δημοσίων υπαλλήλων να περιφέρεται εντός τους. Σε ένα μικρό προάστιο στην Ατλάντα όμως, το Σάντι Σπρινγκς, τα πράγματα είναι τελείως διαφορετικά. Το δημαρχείο στεγάζεται σε έναν μόνο όροφο ενός κτιρίου που βρίσκεται μέσα σε ένα βιομηχανικό πάρκο, δίπλα σε ένα εστιατόριο κι ένα γυμναστήριο. Οι εργαζόμενοι, που πληρώνονται απευθείας από τον δήμο, είναι μόλις επτά μαζί με τον μάνατζερ. Ολοι οι υπόλοιποι που προσφέρουν τις υπηρεσίες τους στους δημότες είναι υπάλληλοι ιδιωτικών εταιρειών.

Αν λοιπόν ένας δημότης θέλει να βγάλει άδεια λειτουργίας καταστήματος, θα πρέπει να μιλήσει με μια κυρία από τη Severn Trent, μια πολυεθνική με έδρα την Αγγλία. Αν θέλει να χτίσει, για παράδειγμα, μια βεράντα στο σπίτι του, θα απευθυνθεί στους υπαλλήλους της Collaborative Consulting με έδρα τη Μασαχουσέτη. Αν έχει κάποιο πρόβλημα με την αποκομιδή των σκουπιδιών, υπεύθυνη είναι η URS Corporation του Σαν Φρανσίσκο.

Με δυο λόγια, ο δήμος του Σάντι Σπρινγκς συνάπτει για κάθε υπηρεσία που προσφέρει συμβόλαια με τον ιδιωτικό τομέα αντί να πληρώνει δημόσιους υπαλλήλους. Ακόμη και στο δικαστήριο της πόλης όλες οι διοικητικές υπηρεσίες είναι στην αρμοδιότητα της καλιφορνέζικης Jacobs Engineering Group.

Η αλήθεια είναι ότι πολλοί δήμοι στην άλλη όχθη του Ατλαντικού φλερτάρουν εδώ και χρόνια με την ιδέα της σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, προσπαθώντας να βάλουν σε μια τάξη τα οικονομικά τους και να περιορίσουν τα έξοδα. Ομως το Σάντι Σπρινγκς έχει φτάσει την ιδέα στα άκρα. Κάποιοι μάλιστα το αποκαλούν «το Μοντέλο», με Μ κεφαλαίο. Από το 2005 που εφαρμόζει αυτήν την τακτική δεν έχει στόλο οχημάτων για την επισκευή των δρόμων, δεν έχει πάρκινγκ για τα δημοτικά οχήματα, δεν έχει καν ιδιόκτητο δημαρχείο – ενοικιάζει. Μόνο η Αστυνομία και η Πυροσβεστική της πόλης παραμένουν δημόσιες, κι αυτό γιατί κρίθηκε πως η ιδιωτική πρωτοβουλία στους εν λόγω τομείς κοστίζει περισσότερο, άρα δεν συμφέρει.

Ο προϋπολογισμός του Σάντι Σπρινγκς είναι ισοσκελισμένος και οι κάτοικοι δηλώνουν απόλυτα ικανοποιημένοι από τις υπηρεσίες σε κάθε έρευνα που διεξάγεται. Ομως οι επικριτές του μοντέλου λένε πως πρόκειται για ένα προάστιο όπου διαμένουν πλούσιοι λευκοί και θα μπορούσε εύκολα να μετατραπεί σε γκέτο που αποκλείει τους φτωχούς. Η δήμαρχος Εύα Γκαλάμπος απαντά: «Δεν θα απολογηθούμε γιατί έχουμε μεγαλύτερη οικονομική άνεση».