[Φαινόμενα] Σκιά του παλιού εαυτού της

Ολοκληρώνεται σιγά σιγά και η τηλεοπτική σεζόν με συνοπτικές και διακριτικές διαδικασίες, χωρίς ανακοινώσεις σχεδίων, προγραμμάτων, ηχηρών τάχα μεταγραφών για την επόμενη χρονιά. Ενα θλιβερό φινάλε σε μια χρονιά, κατά την οποία η εγχώρια τηλεόραση θύμιζε σκιά του παλιού εαυτού της απέναντι από ένα κοινό δύσθυμο και αδιάφορο, ακόμη και για προγράμματα που θεώρησαν «εγκέφαλοι» του καναλικού προγραμματισμού ότι θα εξακολουθούσαν να το μαγεύουν.

Για παράδειγμα, πήγε άπατο το «Dancing on Ice» παρότι μέχρι πρόταση γάμου live συμπεριέλαβε, νεαρού χορευτή προς την όμορφη παρτενέρ του. Πώς θα μπορούσε άλλωστε να συμβεί οτιδήποτε διαφορετικό όταν ένα ολόκληρο μοντέλο ζωής, που πρότεινε εκείνη η παλιά τηλεόραση της αφασικής φαντασμαγορίας κατέρρευσε παταγωδώς (με επίλεκτους εκπροσώπους και πρωταγωνιστές των πρωινομεσημεριανάδικων να συλλαμβάνονται για χρέη).

Σε ποιον να απευθυνθούν πλέον τα ξεφτισμένα από τη σκληρή πραγματικότητα παραμύθια για «βασίλισσες» της πρωινής ζώνης, για «σταρ» της βραδινής και για «σουπεραραβωνιαστικές»; Οι αλλαγές σε αυτού του είδους την τηλεοπτική νοοτροπία ήταν αναμενόμενες, αν και θα συνέβαιναν ανεξαρτήτως της κρίσης, όπως είχαν αρχίσει προ πολλού να συμβαίνουν σε όλο τον υπόλοιπο κόσμο.

Ετσι, «βασίλισσες» έχασαν το στέμμα τους και τη «ζώνη» στην οποία κυριαρχούσαν, μετακόμισαν σε άλλη γειτονιά μεσημεριανή, για λόγους οικονομίας του καναλιού, και φυσικά συνέχισαν να κάνουν αυτό που ήξεραν και μπορούσαν. Αλλοτινές, πάλι, γαλιάντρες του μεσημεριανού κουτσομπολιού, από καραμπόλα βρέθηκαν εκτός τηλεόρασης και μαζί τους εξαρθρώθηκαν παλιοί θίασοι «πανελιστών».

Στην πραγματικότητα, όμως, το ελληνικό τηλεοπτικό κοινό, παρά τις ειδικές συνθήκες που αντιμετωπίζει, δεν έχει διαφορετικές αντιδράσεις από ό,τι το κοινό στον υπόλοιπο κόσμο. Παραμένει σταθερό στην προτίμησή του στις σειρές και μάλιστα τις ελληνικές. Αν, δε, το τιμά και η ποιότητά τους, απογειώνει την τηλεθέαση.

Οπως συνέβη με το «Νησί», ένα χρόνο πριν ξεσπάσει άγρια η κρίση. Ωστόσο τα πρώτα σημάδια είχαν αρχίσει να φαίνονται, η πτώση των πρωινομεσημεριανάδικων ήταν ήδη δεδομένη, η παραγωγή σειρών είχε μειωθεί στο ελάχιστο και αίφνης, μια σειρά που στις εποχές του ξέφρενου γλεντοκοπήματος θα είχε θεωρηθεί «σκοτεινή» και «κουλτουριάρικη» αναδείχθηκε σε ευκαιρία για ένα είδος τηλεοπτικού δημοψηφίσματος. Το ελληνικό τηλεοπτικό κοινό εξαγνιζόταν μέσω της συγκίνησης και επέλεγε την καινούργια εικόνα του εαυτού του.

Αλλά πλέον δεν υπήρχαν τηλεοπτικές δυνάμεις να ανταποκριθούν σε αυτού του είδους τα μηνύματα. Η κρίση βρήκε τα κανάλια με ακριβοπληρωμένους αλλοτινούς «σταρ», τους οποίους έψαχναν να «βολέψουν» σε οικονομικές μεν, πλην ξεπερασμένες συνταγές. Η προσπάθεια του Αnt1 για ομαδικό πρωινάδικο, με το αταίριαστο σετάρισμα Φερεντίνου – Χρηστίδου δεν απέδωσε τα αναμενόμενα. Ο Αρναούτογλου επέστρεψε σε κάτι που παλιά έκανε πολύ καλά. Αντεπεξήλθε χωρίς πολλές αξιώσεις, αν και η υπερέκθεση των προσωπικών του και των καημών του δεν τον ευνόησε.

Τα διάφορα ομαδικά παιχνίδια του Αnt1, το «Wipe Out», τα χοντροκαλαμπούρια με τις ψευδοοικογένειες και το «Black Out», απλώς γέμισαν με σχετική οικονομία το πρόγραμμα, αλλά το νεανικό κοινό, που παραμένει καναλική ελπίδα, παραμένει και άπιαστο. Οσο για νέες σειρές, ούτε λόγος. Τα τουρκοσάπουνα προσέφεραν σανίδας σωτηρίας, αλλά και η «ελληνοποίηση» ξένων σειρών όπως το «Με λένε Βαγγέλη», «Οι Βασιλιάδες» και το «Πίσω στο Σπίτι». Η ανταπόκριση του κοινού σε αυτά δείχνει τον δρόμο. Αλλωστε στις ΗΠΑ, το είδος sit-com ξαναγίνεται trendy με σενάρια και χαρακτήρες ανανεωμένους, που απευθύνονται στις σύγχρονες κοινωνίες της ανοχής και επανακαθορίζουν τις κοινωνικές αξίες με βάση τις σύγχρονες αντιλήψεις για την ειρηνική συμβίωση των διαφορετικών.

Ολα αυτά μοιάζουν άπιαστο όνειρο για ελληνικά κανάλια, που αγωνίζονται να επιβιώσουν σε σκληρές οικονομικές συνθήκες. Αλλωστε τηλεόραση χωρίς αγορά δεν υπάρχει και η συρρίκνωσή της από τη σκληρή ύφεση, είναι επόμενο να προκαλέσει θρηνωδίες περί «καταστροφής της». Το μέσον δεν πρόκειται να καταστραφεί. Οσο πικρή κι αν είναι η σφραγίδα της κατάρρευσης του Alter, όση αγωνία κι αν προκαλούν οι ρευστές και άγριες επαγγελματικές συνθήκες στα κανάλια της κρίσης, όσο κι αν οι σπασμοί του παλιού να κρατηθεί όπως όπως on camera παρατείνουν το θλιβερό ψυχορράγημα ενός κόσμου ψευδογκλαμουριάς, η ανάγκη για μια νέα τηλεοπτική «αφήγηση» θα επιβάλει την ανανέωση του ξεφτισμένου.