[Ματιές] Μαριγούλα

Επιτέλους, ήρθε η άνοιξη! Μπορεί να ‘χει, κάποιες μέρες, λίγη συννεφιά, λίγη δροσιά, ιδίως το βράδυ, αλλά είναι βέβαιο, μάλλον, ότι έφυγε οριστικά ο χειμώνας, που εφέτος ήταν ιδιαίτερα βαρύς, ακόμη και στην Αθήνα. Χιόνια, βροχές, κρύο, πόνοι στις αρθρώσεις, κλείσιμο στο σπίτι, «κουβέντα» με την ανυπόφορα πληκτική τηλεόραση, που πηγαίνει από το κακό στο χειρότερο: αναμασάει τις ειδήσεις που έχουν γραφεί στις εφημερίδες, αλλά το ρεπορτάζ, το οποίο μονίμως επικαλείται, είναι ανύπαρκτο. Εκτός από μερικές εξαιρέσεις.

Ναι, επιτέλους ήρθε η άνοιξη. Το βλέπει κανείς στις κοπέλες, που βαδίζουν μ’ έναν άλλο αέρα και τα μάτια τους αρχίζουν να φεγγοβολούν. Το βλέπεις στα πανωφόρια, που εγκαταλείφθηκαν στις κρεμάστρες. Οσο για μένα, τη μυρίζομαι στο μεθυστικό άρωμα από τις νεραντζιές, στο Κουκάκι, αλλά πρωτίστως από τη Μαριγούλα. Τη γριά μουριά – πάνω από 100 χρόνων – που ζει στην αυλή του σπιτιού μου κι όλο και ψηλώνει, αναζητώντας τρόπους για να φτάσει στον ουρανό.

Η Μαριγούλα, μόλις κάνει το πρώτο ντου η άνοιξη, μεταμορφώνεται• τα κλαριά της, που ώς το προηγούμενο πρωί ήταν γυμνά, πετάνε κάτι πράσινα «γρομπαλάκια», κάτι «οφθαλμούς», απ’ όπου θα σκάσουν μύτη τα φύλλα. Το εντυπωσιακό είναι, όπως έγραψα και άλλοτε, ότι αυτά τα φύλλα, πολύ μικρά στην αρχή, σε δύο εικοσιτετράωρα μεγαλώνουν, πλαταίνουν, και σε μια εβδομάδα – ένα δεκαήμερο, απλώνεις το χέρι σου να τα πιάσεις και σου καλύπτουν ολόκληρη την παλάμη!

Θα μου πείτε ίσως: «καλά, εδώ ο τόπος καίγεται και συ βρήκες την ώρα να μας μιλήσεις για την άνοιξη και για τη Μαριγούλα;». Τα ίδια σκεφτόμουν κι εγώ, πριν από μερικά χρόνια και γι’ αυτό είχα «μεροδούλι – μεροφάι» την πολιτική. Ωσπου, βρήκα στον δρόμο μου, ένα μεσημεράκι, μέσα σ’ έναν παγωμένο Φλεβάρη, μια πελώρια φουντωμένη αμυγδαλιά. Εμεινα με το στόμα ανοιχτό από την ομορφιά της και από την αισιοδοξία που μου στάλαξε. Και γυρίζοντας στο σπίτι μου, με νωπή την εξαίσια εντύπωση, έκατσα κι έγραψα το χρονογράφημά μου.

Το διάβασε στα «ΝΕΑ» η φίλη μου Ειρήνη Παπά. Η μεγάλη Ειρήνη Παπά. Με πήρε στο τηλέφωνο και με ευχαρίστησε. Μου είπε πόσο ωραία, πόσο ιαματικά είχε επιδράσει στην ψυχή της το χρονογράφημα με την αμυγδαλιά. «Είναι σπουδαίο να βλέπεις, μέσα στην παγωνιά, μέσα στην καταχνιά, και να το εντοπίζεις, ένα «κάτι», ένα μήνυμα, που μοιάζει με μια «καλημέρα» και δίνει ελπίδα». Κι από τότε, κάθε που ανθίζει η Μαριγούλα, θυμάμαι τα λόγια της Ειρήνης και γράφω ένα χρονογράφημα.

Και μού ‘ρχεται, πάντοτε, στον νου ένα ποίημα του Χικμέτ, που λέει ότι τον βγάλανε από τη φυλακή και τον άφησαν για μια ώρα, στον ήλιο του μεσημεριού. Κι αμέσως, έφυγαν από τη ζωή του, πρόσκαιρα βέβαια, και αγωνίες και αγώνες και βασανιστήρια…