[Τρίτη άποψη] Και το δημόσιο συμφέρον;

Οι πολιτικοί αρχηγοί τελικά συμφώνησαν για τα νέα μέτρα, παρ’ όλο που ώς χθες το μεσημέρι τους έλειπαν τα 300 εκατ. ευρώ. Τα αναζητούσαν στις επικουρικές ή στις κύριες συντάξεις. Νόμιζα πως τα τελευταία δυο χρόνια παραγγέλθηκαν 2 υποβρύχια αξίας 1 δισ. ευρώ, άρα μπορούσαν ευκολότερα να τα βρουν. Και κρίμα, γιατί νόμιζα πως αυτό που λέμε επικουρικές δεν είναι για όλους ατομικά ανταποδοτικές αλλά για μερικά Ταμεία προέρχονται από πόρους τρίτων. Κρίμα, επίσης, γιατί νόμιζα πως θα μπορούσαμε να κόψουμε τα μισά από το τέλος για την ΕΡΤ, το οποίο ανέρχεται στα 300 εκατ. ευρώ, όσο είναι τα έσοδα από διαφημίσεις όλων των άλλων καναλιών. Φαίνεται η ΕΡΤ δεν μπορεί να είναι βιώσιμη με τα μισά συν τα δικά της διαφημιστικά έσοδα. Φαίνεται επίσης πως και η ΓΕΝΟΠ-ΔΕΗ δεν μπορεί να ζήσει με τη μείωση στο 50% της ετήσιας επιχορήγησής της που ανέρχεται στα 700 εκατ. ευρώ. Επίσης φαίνεται πως δεν μπορεί να επανεξετασθεί εκείνο το καθεστώς σύμφωνα με το οποίο, όπως είχε δηλώσει ο Αλέκος Παπαδόπουλος και έγινε για το λαϊκίστικο ρεύμα στο ΠΑΣΟΚ ο αποδιοπομπαίος τράγος, στα περίπου 2 εκατ. συνταξιούχους οι 500.000 είναι κάτω των 60 ετών. Πολλοί δε εξ αυτών λαμβάνουν συντάξεις άνω των 1.500 ευρώ και μερικοί εξακολουθούν να εργάζονται σε καίρια πόστα. Φαίνεται όμως πως λεφτά υπάρχουν στα επιδόματα των αναπήρων και στις υπηρεσίες παροχής υπηρεσιών προς τους ψυχικά ασθενείς. Τι μαθαίνει κανείς όσο μεγαλώνει;

Η παράταση, μέχρι το τέλος της θητείας της παρούσας Βουλής, του βίου μιας εντελώς διαφορετικής κυβέρνησης Παπαδήμου που θα διέπεται όμως από τις αρχές Παπαδήμου είναι σήμερα η μοναδική δύναμη που μπορεί να εγγυηθεί πως αφενός στα επόμενα δυο έτη θα πραγματοποιηθούν οι αναγκαίες μεταρρυθμίσεις ενώ ταυτόχρονα υπάρχουν εντός της (Γιαννίτσης) οι δυνάμεις που στις υφεσιακές προτάσεις της τρόικας – προτάσεις που μετατρέπουν σε ερείπια την Ενιαία Ευρώπη – θα αντιπαραθέσουν το κοινωνικό όραμα της σύγκλισης οικονομιών, λαών και πολιτισμών.

Την ώρα που γίνεται πιο εμφανής από ποτέ η ανάγκη παράτασης του βίου της κυβέρνησης Παπαδήμου, κάποιοι θεωρούν πως αυτή δεν έχει την αναγκαία νομιμοποίηση. Αν αυτό το υποστηρίζουν οι δυνάμεις της δραχμής και της πτωχής πλην εντίμου Ελλάδος ή ακόμη και οι δυνάμεις της όποιας Αριστεράς της Αποκάλυψης, αυτό δεν πρέπει ούτε να εκπλήσσει ούτε να μας ανησυχεί ιδιαίτερα. Αν όμως οι φωνές περί μη δημοκρατικά νομιμοποιημένης κυβέρνησης ακούγονται από τη μεριά της φιλελεύθερης και της ανανεωτικής Αριστεράς, τότε το πράγμα γίνεται ιδιαίτερα ανησυχητικό. Γιατί θα περίμενε κανείς από το δεύτερο μπλοκ άρνησης της νομιμότητας της κυβέρνησης Παπαδήμου να κατανοήσει ορισμένες στοιχειώδεις αλήθειες της κακοπαθημένης στη χώρα μας φιλελεύθερης Δημοκρατίας.

Στο πλαίσιο της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας, μια κυβέρνηση είναι νόμιμη αν στηρίζεται στην κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Για όσο διάστημα συμβαίνει αυτό, για όσο διάστημα οι δυνάμεις που πλειοψήφησαν στις τελευταίες εκλογές στηρίζουν μια κυβέρνηση, ακόμη και όταν ο Πρωθυπουργός ή κάποιοι υπουργοί είναι εξωκοινοβουλευτικοί δεν τίθεται θέμα νομιμοποίησης. Η δημοκρατία κρίνεται από την ύπαρξη ή μη κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας κατά το ορισθέν από το Σύνταγμα διάστημα διεξαγωγής των εκλογών. Αυτό αν μιλάμε για την κοινοβουλευτική δημοκρατία, γιατί αν μιλάμε για τη δημοψηφισματική άμεση ή τη δημοκρατία των δημοσκοπήσεων τότε όντως η κυβέρνηση Παπαδήμου είναι μια «μη δημοκρατική» κυβέρνηση.

Υπάρχει όμως και άλλη μια παράμετρος που κρίνει τη δημοκρατικότητα μιας κυβέρνησης. Αν δημοκρατία είναι μόνο το πολιτικό σύστημα εκλογής αντιπροσώπων, τότε και το μοναδικό κριτήριο για την αξιολόγηση της νομιμότητάς της είναι οι εκλογές. Αν όμως δημοκρατία δεν σημαίνει μόνο εκλογές αλλά και αποτελεσματική προάσπιση του δημοσίου συμφέροντος, τότε δεν υπάρχει πιο δημοκρατική κυβέρνηση απ’ αυτήν που δείχνει πως μπορεί να είναι πιο αποτελεσματική στην προάσπιση των γενικών συμφερόντων μιας κοινωνίας.

Αν κάποιοι νομίζουν πως σήμερα οι εκλογές θα αποτελέσουν τον καλύτερο δρόμο για την προάσπιση του δημοσίου συμφέροντος, τότε ας τις κάνουμε και ας πέσει η κυβέρνηση Παπαδήμου. Καθόλου όμως δεν είμαι πεισμένος πως από τις εκλογές θα προκύψουν λύσεις αποτελεσματικές για τον τόπο και τους ανθρώπους του.

Ο Γιώργος Σιακαντάρης είναι διδάκτωρ Κοινωνιολογίας, αναπληρωτής επιστημονικός διευθυντής στο ΙΣΤΑΜΕ Ανδρέας Παπανδρέου