Μαύρο χρήμα & λευκά κολάρα

Τον φωνάζουν Ντίμα και είναι ο υπ’ αριθμόν ένα στο ξέπλυμα βρώμικου χρήματος παγκοσμίως. Αυτός θα γίνει ο προστατευόμενος ενός νεαρού ιδεολόγου καθηγητή στην Οξφόρδη, ο συνομιλητής ενός από τους τελευταίους σταυροφόρους των βρετανικών Μυστικών Υπηρεσιών και το κλειδί με το οποίο ο σπουδαίος Τζον Λε Καρέ ανοίγει το επίκαιρο ζήτημα των μαύρων οικονομιών ανάβοντας το φιτίλι της επικαιρότητας.

Ογδοντάρης σήμερα, ο γκουρού του κατασκοπευτικού μυθιστορήματος παρακολουθεί με αξιοζήλευτη οξυδέρκεια τις εξελίξεις της εποχής του έχοντας εξελιχθεί κι αυτός, ιδίως μετά το 1989, σε μαχητικό πολέμιο του οικονομικού ιμπεριαλισμού. Ετσι με το καινούργιο του μυθιστόρημα «Ενας προδότης στα μέτρα μας» (εκδ. Bell, μτφ. Νάσος Κυριαζόπουλος), τεκμηριωμένο σε βάθος όπως όλα του, ξεδιπλώνει μπροστά στα μάτια μας τον χάρτη του ματωμένου χρήματος που δηλητηριάζει το πανευρωπαϊκό χρηματοπιστωτικό σύστημα. Κάτι που συμβαίνει, όπως υποστηρίζει, με τις ευλογίες, των «λευκών κολάρων»: βουλευτών, τραπεζιτών, διεθνών επενδυτών, πρώην πρακτόρων κ.ά. υπεράνω πάσης υποψίας, την ώρα που η βρετανική κυβέρνηση «είναι ένα μπάχαλο»…

Ο Ντίμα είναι ένας ήρωας τραγικός, αρνητικός και θετικός, προϊόν και θύμα της σαπίλας της εποχής μας. Ρώσος, μυώδης, φαλακρός, πενηνταπεντάρης με αγέρωχο παράστημα και μικρά ποδαράκια, μανιώδης παίκτης του τένις που πιστεύει στο φερ πλέι, δηλώνει διευθυντής του ευρωπαϊκού τμήματος του διεθνούς ομίλου εταιρειών Αρένα, με έδρα τη Λευκωσία. Με αυτή την ιδιότητα ετοιμάζεται να υποβάλει αίτηση στη βρετανική Αρχή Χρηματοπιστωτικών Υπηρεσιών, προκειμένου η κυπριακή Αρένα να ιδρύσει μια εμπορική τράπεζα στο Σίτι του Λονδίνου – πρωτοβουλία που υποστηρίζεται από επιφανή ονόματα της Βρετανίας. Μονάχα που ο Ντίμα έχει μπει στο μάτι των εταίρων του που περιμένουν την κατάλληλη στιγμή, μόλις πέσουν οι υπογραφές, για να τον βγάλουν από τη μέση. Ο Ντίμα το διαισθάνεται και τους περιφρονεί, διότι εκείνος υπακούει στον κώδικα τιμής των «Βόρι», παράνομων εντός του νόμου, με παρελθόν στο κολαστήριο των αντιφρονούντων, στην Κολιμά. Αναζητά λοιπόν κάποιον στα μέτρα του, κάποιον με μπέσα, για να του προτείνει μια έντιμη ανταλλαγή: ολόκληρο το κύκλωμα του μαύρου χρήματος στο πιάτο, για μια καινούργια ζωή δική του και της οικογένειάς του στην Αγγλία. Ποιο πολιτικό σύστημα, όμως, και ποιος κρατικός μηχανισμός αντέχει τόσο θεμελιώδεις αποκαλύψεις;

Ο Λε Καρέ δεν είναι ούτε λαϊκιστής ούτε αφελής. Υπήρξε διπλωμάτης και μυστικός πράκτορας στο ζενίθ του Ψυχρού Πολέμου και αργότερα, με την ιδιότητα του συγγραφέα, συνομιλητής του Αραφάτ, του πρώην αρχηγού της Κα Γκε Μπε, των πολέμαρχων του Κονγκό, της βασίλισσας της Αγγλίας (χωρίς να δεχθεί τα παράσημα που του προσέφερε) κ.ά. Αυτό που ζητά είναι μια πολιτική με ηθική διάσταση και προς αυτή την κατεύθυνση ευαισθητοποιεί τον αναγνώστη. Εδώ, λοιπόν, μας φέρνει αντιμέτωπους με την κυνική λογική του κρατικού μηχανισμού που δηλώνει: «Τι κακό υπάρχει στο να μετατρέπεις το μαύρο χρήμα σε λευκό, διαθέσιμο για καλούς σκοπούς και για το δημόσιο συμφέρον;». Και μάς αφήνει να αποφασίσουμε ελεύθεροι, με μόνη βοήθεια τις φρικτές λεπτομέρειες του διεθνούς κυκλώματος της απάτης που μας παρουσιάζει.