Την ώρα της ευθύνης

Ομολογώ πως μέχρι τώρα δεν είχα προσέξει ιδιαιτέρως την πολιτική σταδιοδρομία της Ελσας Παπαδημητρίου. Η αλήθεια μάλιστα είναι πως παλιότερα την μπέρδευα με τη Μαριέττα Γιαννάκου. Μου συμβαίνει αυτό καμιά φορά: να μπερδεύω ανά δυάδες τους πολιτικούς…

Κάποτε, δεν ήμουν σε θέση να ξεχωρίσω τον Λαφαζάνη από τον Παπαδημούλη. Σήμερα, συγχέω χωρίς σταματημό τον Αϊβαλιώτη με τον Ροντούλη. Ακόμα κι έτσι πάντως, δεν μπορώ να συγκριθώ με εκείνο τον φίλο μου που κάπου κάπου διστάζει να απαντήσει στην ερώτηση πoια είναι η Παπαρήγα και ποια η Παπαρίζου…

Τέλος πάντων. Από όλα όσα συνέβησαν την Τετάρτη 29 Ιουνίου – την ψήφιση του Μεσοπρόθεσμου, την κλωτσοπατινάδα μέσα σε καταιγισμό δακρυγόνων στην πλατεία Συντάγματος, τους τρυφερούς εναγκαλισμούς των αστυνομικών των ΜΑΤ με δεδηλωμένα μέλη της ελληνικής ακροδεξιάς κ.ο.κ., εμένα μου έμεινε αυτή ακριβώς η ομιλία της Παπαδημητρίου, λίγο πριν από την ψηφοφορία.

Στη Βουλή των Ελλήνων έχουν ακουστεί αρκετές φορές μεγάλες αλήθειες.

Εχουν φυσικά ακουστεί και άπειρες μπαρούφες. Κάποιοι από τους βουλευτές είναι σοβαρότατοι άνθρωποι με άποψη και κύρος. Αλλοι, φυσικά, είναι απλώς άβουλοι πολιτικάντηδες. Ολα αυτά τα χρόνια, πάντως, ήταν η πρώτη φορά που ένας βουλευτής κατάφερε πραγματικά να με αγγίξει, να με κάνει να νιώσω δέος (όσο τραβηγμένη και αν είναι αυτή η λέξη).

Η Ελσα Παπαδημητρίου ανέβηκε στο βήμα της Βουλής κρατώντας στα χέρια της ένα χαρτί.

Ολοι μας ξέρουμε (ειδικά εμείς οι ταλαίπωροι συγγραφείς που συχνάζουμε σε βιβλιοπαρουσιάσεις…) πως, όταν κάποιος που μιλάει δημοσίως διαβάζει τα λόγια του μέσα από ένα χαρτί, είναι θεός της βαρεμάρας και κουράζει αφάνταστα τους ακροατές του. Κάτι τέτοιο όμως δεν συνέβη με την τέως – πλέον – νεοδημοκράτισσα βουλευτίνα.

Η Παπαδημητρίου εκφράστηκε με χαμηλούς τους τόνους. Η φωνή της δεν «έσπασε» από ρίγη συγκίνησης. Δεν μίλησε εν ονόματι του ελληνικού λαού ούτε πούλησε «καλώς εννοούμενο» τσαμπουκά όπως κάποιοι άλλοι οι οποίοι, συχνά πυκνά, βλέπουν τις φάτσες τους στο YouTube και στο facebook όπως τις ανεβάζουν θριαμβευτικά αγανακτισμένοι πολίτες (με την good old fashioned έννοια της λέξης). Δεν λαΐκισε αλλά και δεν επανέλαβε «νεράκι» αυτά που το κόμμα της τής επέβαλε να πει – κάτι που, δυστυχώς, συμβαίνει κατά κόρον με τη συντριπτική πλειονότητα των συναδέλφων της.

Μέσα σε περίπου οκτώ λεπτά, χρησιμοποίησε «τη δική της λογική, γιατί αυτή μόνο είχε» και είπε τα αυτονόητα: πως το ΜνημόνιοΙ δεν απέτυχε γιατί απλώς – πέρα από την εύκολη λύση της άκρατης φορολογίας – δεν υλοποιήθηκε. Πως αν είχε υλοποιηθεί, ενδεχομένως τα προβλήματα της χώρας να μην είχαν λυθεί αλλά πιθανότατα θα βρισκόμασταν σε καλύτερη θέση από αυτή που έχουμε σήμερα. Πως το Μεσοπρόθεσμο είναι απλώς μια λύση. Κανείς – με όλη τη σημασία της λέξης! – δεν μπορεί να πει με σιγουριά αν είναι καλή ή κακή, αν θα αποδώσει ή όχι. Αυτό, μόνο ο χρόνος θα το δείξει. Σίγουρα όμως δεν υπάρχει απολύτως καμία άλλη σοβαρή εναλλακτική πρόταση.

Η Ελσα Παπαδημητρίου έβαλε τα πράγματα στη θέση τους. Εψεξε την κυβέρνηση για την ατολμία και την ανικανότητά της. Την (αξιωματική) αντιπολίτευση για την πεισματική της άρνηση να συναινέσει. Ακόμα και όταν ανέλαβε τις ευθύνες του πολιτικού συστήματος απέναντι στον ελληνικό λαό ήταν – για μένα – ο πρώτος σημερινός πολιτικός που έπειθε πως μιλούσε ειλικρινά. Οι λέξεις της, απλές και κοφτές, εξέφραζαν με τον πιο γλαφυρό και άμεσο τρόπο την αγωνία της. Την αγωνία όλων μας.

Την 29η Ιουνίου είχα την τύχη να βρεθώ στην όμορφη (και φιλειρηνική) Πάτρα. Ως εκ τούτου, δεν κατάφερα να δω τι γράφτηκε στο ελληνικό Ιντερνετ για το θέμα. Δεν αμφιβάλλω πως η Ελσα Παπαδημητρίου θα έπεσε (και αυτή) θύμα της γνωστής καφρίλας και χυδαιότητας των ελληναράδων (δεξιών και αριστερών) που γουστάρουν πομπώδεις δημαγωγούς και λαοπλάνους λαϊκιστές. Εγώ συγκρατώ το γεγονός πως μετά από τόσα χρόνια βρέθηκε και ένας (mainstream) πολιτικός που με συγκίνησε με τα λόγια του. Δεν είναι μικρό πράγμα.

Ο Θανάσης Χειμωνάς είναι συγγραφέας