Να είχαμε ένα δημοψήφισμα…

ΝΑ ΑΡΧΙΣΟΥΜΕ µε λίγη ιστορία. Η λέξη «δηµοψήφισµα» συνδέεται µε τραυµατικές εµπειρίες στο ΠΑΣΟΚ. Π.χ., µια συζήτηση περί δηµοψηφισµάτων οδήγησε εκτός Κοινοβουλευτικής Οµάδας τον Κώστα Σηµίτη. Θυµίζω το περιστατικό. Σε µια κοµµατική συνεδρίαση, ο Γιώργος Παπανδρέου είπε ότι οι κοινοτικές συνθήκες πρέπει να κυρώνονται µε δηµοψήφισµα. ∆εν είχε και τόση σηµασία, το ΠΑΣΟΚ ήταν στην αντιπολίτευση τότε. Παραδόξως, ο Κώστας Σηµίτης µε επιστολή στον διάδοχό του υπενθύµιζε ότι «εγώ και ο πατέρας σου είχαµε καταλήξει να γίνεται κύρωση από τη Βουλή».

Μερικές ώρες αργότερα ο πρώην πρωθυπουργός δεν ανήκε στις τάξεις των βουλευτών του ΠΑΣΟΚ.

Μια «καλή ιδέα»
ΚΑΙ ΤΩΡΑ να προσγειωθούµε στην επικαιρότητα. Το περιστατικό της διαγραφής Σηµίτη πλανήθηκε επί ώρα σαν φάντασµα πάνω από την άτυπη συνεδρίαση του Υπουργικού Συµβουλίου προχθές. Ο Πρωθυπουργός άνοιξε το θέµα λέγοντας αιφνιδίως: «Θα µπορούσαµε να δούµε και το θέµα ενός δηµοψηφίσµατος για το πολιτικό σύστηµα…». Επακολούθησε αµηχανία στην αίθουσα. Ο Γιάννης Ραγκούσης, προφανώς ενηµερωµένος, για πέντε λεπτά εξηγούσε γιατί είναι «καλή ιδέα» το δηµοψήφισµα.

Η ΟΠΟΙΑ, όµως, δεν βρήκε πολλούς υποστηρικτές. Στις εννέα ώρες που συζητούσαν οι υπουργοί, όταν δεν την παρέκαµπταν, διατύπωναν επιφυλάξεις. Με πρώτο τον Βαγγέλη Βενιζέλο που είπε ότι «δεν γίνονται αυτά». «Εγινε µε την κατάργηση της βασιλείας», τον διέκοψε ο Γιώργος Παπανδρέου . «Αλλο αυτό», είπε ο συνταγµατολόγος υπουργός.

ΑΠΟ ΚΑΝΕΝΑΝ δεν αποσαφηνίσθηκε, πάντως, για τι είδους δηµοψήφισµα µιλούσαν. Οπως εξοµολογήθηκαν αργότερα ορισµένοι, το µυαλό τους πήγε στις «ιδέες ∆ρούτσα»: θητείες βουλευτών, µείωση του αριθµού τους κ.λπ.

Πολλοί πάντως µπερδεύτηκαν και από την αναγγελία του Πρωθυπουργού ότι ανέθεσε στον Ραγκούση να φροντίσει για τη νοµική προετοιµασία. Η οποία όµως… δεν χρειάζεται, κατά το άρθρο 44 του Συντάγµατος.

Μια κουβέντα είπαµε
ΧΘΕΣ κυκλοφορούσε µεταξύ στελεχών του ΠΑΣΟΚ ότι η ιδέα του δηµοψηφίσµατος υποβλήθηκε στον Πρωθυπουργό από δύο µεγαλοϋπουργούς και ακόµη έναν υψηλόβαθµο παράγοντα. Και στηρίζεται στο εξής επιχείρηµα: ένα δηµοψήφισµα που θα κερδιζόταν µε άνετη πλειοψηφία από την κυβέρνηση, θα λειτουργούσε ως επανανοµιµοποίηση για τις περαιτέρω κινήσεις της. Ο Παπανδρέου που πετάει τη σκούφια του για κάτι τέτοια, το είδε µε καλό µάτι. Και τους έβαλε όλους να ψάχνονται. Μέχρι να εξηγήσει ο Γιώργος Πεταλωτής ότι θέµα δηµοψηφίσµατος θα τεθεί «αν χρειαστεί» για να εξασφαλιστούν συναινέσεις για «ζητήµατα µεγάλης σηµασίας». Ο εστί µεθερµηνευόµενον: µια κουβέντα είπαµε. Αν πράγµατι υπάρξει δη µοψήφισµα, µιλάµε για Οκτώβριο και βλέπουµε.

Οι 97 σελίδες…
ΣΤΗΝ ΑΡΧΗ της συνεδρίασης του Υπουργικού Συµβουλίου οι υπουργοί λαχτάρησαν µέχρι να αποσαφηνιστεί ότι η συζήτηση περί δηµοψηφίσµατος δεν αφορούσε το Μεσοπρόθεσµο Πρόγραµµα. Το οποίο οι υπουργοί πήραν σε έναν φάκελο για πρώτη φορά στα χέρια τους λίγο πριν αρχίσει η συζήτηση… Ηταν ένα περίπλοκο και εν πολλοίς ακατανόητο κείµενο 97 σελίδων µε ηµεροµηνία 6 Ιουνίου. Στη συζήτηση διευκρινίστηκε ότι θα ψηφιστεί µε τη διαδικασία του προϋπολογισµού. Και ότι θα ακολουθήσει «εκτελεστικός νόµος», ο οποίος εν συνεχεία έγινε «εκτελεστικοί νόµοι». ΕΠΙ ΤΗΣ ΟΥΣΙΑΣ η συζήτηση εξελίχθηκε απρόβλεπτα – δηλαδή… ήρεµα. Ισως γιατί ο Γιώργος Παπακωνσταντίνου αυτή τη φορά ήταν προσεκτικός. «Εως φοβισµένος», κατά την εκτίµηση υπουργού. Αυτό διευκόλυνε και τους συνήθεις υποστηρικτές του, όπως η Αννα ∆ιαµαντοπούλου, να τον συνδράµουν. Υποστηρικτικός ήταν και ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Θόδωρος Πάγκαλος, παρότι προτού αρχίσει η συνεδρίαση είχε καταχεριάσει τον Παπακωνσταντίνου µε τον δικό του τρόπο. Για την ΚΕ∆. «Αυτοί δεν πρόκειται να αποκρατικοποιήσουν τίποτε», του είπε.

«Ποιος ανασχηµατισµός;»
ΟΙ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΕΣ του υπουργού Οικονοµικών ήταν λίγοι, αλλά οι µη υποστηρικτές δεν ήταν αιχµηροί. Πλην Βενιζέλου, αλλά και του Πάνου Μπεγλίτη στα θέµατα του υπουργείου τους. Κριτική στάση κράτησε ο ∆ηµήτρης Ρέππας που εναντιώθηκε στις απολύσεις. Σε ήπιους τόνους, η Λούκα Κατσέλη έκανε προτάσεις. Η Τίνα Μπιρµπίλη πήρε διακριτικές αποστάσεις στο θέµα των αυθαιρέτων, ζητώντας να µην εξελιχθεί σε επιβράβευση της παρανοµίας. Ο Χρήστος Παπουτσής πήγε λίγο παραπέρα, λέγοντας ότι «στον Πρωθυπουργό ανήκουν οι πρωτοβουλίες που θα ενισχύσουν την απόδοση της κυβέρνησης» – διάβαζε ανασχηµατισµό.

ΩΣΤΟΣΟ εκείνοι που µπορούν να διαβάσουν τις κινήσεις του Πρωθυπουργού έλεγαν χθες: «Ποιος ανασχηµατισµός;». Και συµπλήρωναν: «Οσο δεν είναι σε κλίµα εκλογών, άλλο τόσο δεν έχει και σχέδια για αλλαγές στην κυβέρνηση».