Το τέταρτο κουδούνι

Το έργο του πολύ αξιόλογου Γάλλου Ζοέλ Ποµερά «Αυτό το παιδί», θ’ ανεβάσει από 1 Ιουνίου µέχρι 15 Ιουλίου στην µεγάλη αποθήκη του «Ελληνικού Κόσµου» η Φρόσω Λύτρα (φωτογραφία) σε µετάφραση Μαριάννας Κάλµπαρη.

Πρόκειται για ένα θεατρικό «ντοκιµαντέρ» – µια σειρά επινοηµένων µικρών σκηνών µε θέµα τις οικογενειακές συγκρούσεις, σκηνών που τραβάνε στα άκρα τις συνήθεις εντάσεις µεταξύ παιδιών και γονιών και που γεννήθηκαν µέσα από συνεντεύξεις τις οποίες έδωσαν το 2002 γυναίκες της Νορµανδίας που ζουν σε εργατικές κατοικίες.

Το όλο εγχείρηµα στήθηκε µε πρωτοβουλία του Ταµείου Οικογενειακής Στήριξης του Καλβαντός και του Εθνικού Κέντρου Θεάτρου της Καν. Επί πολλές µέρες οι γυναίκες αυτές, ο Ζοέλ Ποµερά κι η οµάδα των ηθοποιών του αντάλλαζαν απόψεις πάνω στο γονεϊκό ζήτηµα.

Και στη συνέχεια ο συγγραφέας έγραψε το έργο χωρίς ποτέ να µεταφέρει αυτούσια κάποια απ’ τις αφηγήσεις αυτές αλλά περισσότερο σα να ονειρεύεται εκείνο που συνέβη µέσα στην ψυχή των ηρώων.

Μια πρώτη εκδοχή του παρουσιάστηκε το 2003, µε τον τίτλο «Τι κάναµε;» και µε στοιχειώδη µέσα, σε περιοδεία σε διάφορα κοινωνικά και πολιτιστικά Κέντρα της περιοχής της Καν, µε στόχο οι παραστάσεις αυτές να γίνουν αφορµή για ανοιχτές συζητήσεις µε το κοινό, που θα ’διναν τροφή για σκέψη στις οικογένειες και τους κοινωνικούς λειτουργούς. Το 2006 ο Ποµερά ανέβασε ο ίδιος στο Παρίσι το «Αυτό το παιδί», αναδηµιουργία του «Τι κάναµε;».

Η δραµατουργική ανάλυση του έργου έδωσε στους συντελεστές της ελληνικής παράστασης την ιδέα της κατασκευής ενός «εικαστικού εργοταξίου» – ένα ανοιχτό τοπίο µε έργα τέχνης και εικαστικές εγκαταστάσεις που ν’ αφήνει την εντύπωση µιας σύγχρονης πόλης και ταυτόχρονα του ονειρικού υποσυνείδητου των ηρώων – και οδήγησε σ’ ένα θεατρικό – εικαστικό δρώµενο που θα επιτρέπει στο θεατή να κυκλοφορεί, να στέκεται και να παρακολουθεί τα δρώµενα όπως περπατάει καθηµερινά µέσα στους δρόµους της πόλης ή στους διαδρόµους του σπιτιού του.

Το εγχείρηµα υποστηρίζουν ο Μανόλης Παντελιδάκης που θα υπογράφει τη σκηνογραφία µαζί µε τους εικαστικούς καλλιτέχνες που θα µετάσχουν – Αννα Αµπαριώτου, Μάριος Βουτσινάς, Σάββας Γεωργιάδης, Αλεξία Ευσταθοπούλου, Γιάννης Μπεκιάρης, Χαρίτωνας Μπεκιάρης, Ελενα Παπαδηµητρίου, Κώστας Παππάς, Βασίλης Πέρρος, Μαρία Τσάγκαρη, Γιώργος Τσεριώνης, ανάµεσά τους προς το παρόν – και µε την εικαστική επιµέλεια της Ιριδος Κρητικού, η Ειρήνη Τσακίρη (κοστούµια) κι ο Σταύρος Γασπαράτος (µουσική).

Θα παίζουν Αντίνοος Αλµπάνης, Βίκυ Βολιώτη, Λάµπρος Γιώτης, ∆ιαµαντής Καραναστάσης, Νεκτάριος Λουκιανός, Λήδα Ματσάγγου, Βάνα Πεφάνη, Γιάννης Στεφόπουλος, Ζέτη Φίτσιου, Μαίρη Χήναρη κι η µεταφράστρια του έργου – και σκηνοθέτρια η ίδια – Μαριάννα Κάλµπαρη που, ήδη έγκυος στο δεύτερο παιδάκι της και οκτώ µηνών τότε, θα κρατήσει το ρόλο µιας εγκύου γυναίκας.

Τον Ζοέλ Ποµερά µάς γνώρισε στην Ελλάδα η Πειραµατι κή Σκηνή της «Τέχνης» κι ο Γιάννης Λεοντάρης που ανέβασε το 2008 – 2009 στο «Αµαλία» της Θεσσαλονίκης τους «Εµπόρους» του – µια υψηλού επιπέδου παράσταση.

Μεγάλη υπόθεση το χρήµα!

(Σιγά που ανακαλύπτω την πυρίτιδα, δηλαδή…). Ακόµα κι όταν φτάνει στα 86 του ο άνθρωπος. Να πουλάς τ’ όνοµά σου, να δίνεις συνεντεύξεις, να γεµίζει τίγκα το θέατρο για να δουν ΠΩΣ χορεύεις στα 86 σου «χορογραφία του Μπεζάρ ειδικά φτιαγµένη για σένα» κι εσύ µε καµιά χορογραφία να µη βγαίνεις στη σκηνή. Παρά µόνο για να σου επιδώσει πλακέτα ο ατζέντης που σ’ έφερε! Και να ξαναβγαίνεις στο τέλος να υποκλιθείς υπό τους ήχους του «Μπολερό» του Ραβέλ κουνώντας τα – ναι, υπέροχα – χέρια σου και εκσφενδονίζοντας µε στυλ τις ανθοδέσµες που σου πρόσφεραν. Και να ’σαι η Πλισέτσκαγια (φωτογραφία αριστερά)!

Συγκινήθηκα βαθύτατα βλέποντας αυτό το – πολύ µέτριας, έστω, ποιότητας – βίντεο που προβλήθηκε, αναµιµνησκόµενος ηµερών παλαιών. Αλλά στο τέλος οργίστηκα βλέποντας µια Μεγάλη Χορεύτρια να πουλάει απλώς την παρουσία της – «πληρώστε 30 έως 95 ευρώ και δείτε µε» – λες κι είναι ο άνθρωπος ελέφαντας ή η γυναίκα µε τα γένια…

∆ιότι, επιπλέον, θυµήθηκα πως πρόκειται περί δις εξαµαρτείν.

«Βαρύνεται», απέναντί µας, η κ. Πλισέτσκαγια και µε µια παλαιότερη περίπτωση – ήταν η πρώτη της εµφάνιση στην Ελλάδα, στο Ηρώδειο, στο Φεστιβάλ Αθηνών, τον Αύγουστο του ’83. Οταν µας την έφερε ο Θόδωρος Κρίτας µε το Μπαλέτο του Βίλνιους. Για να χορέψει την «Αννα Καρένινα». Και την τελευταία στιγµή µάς ανάγγειλαν ότι δε θα χορέψουν το τρίπρακτο µπαλέτο του Σεντρίν αλλά «µια µονόπρακτη εκ δοχή του που ταίριαζε στο Ηρώδειο». Η οποία κρατούσε, δεν κρατούσε µισή ώρα. Και ήταν και φιάσκο γιατί δεν είχαν κάνει γενική δοκιµή και τίποτα δε λειτούργησε σωστά. Και την άλλη µέρα – το ‘ψαξα στο ηλεκτρονικό Ιστορικό µας Αρχείο – άντε ν’ απολογείται και η ίδια και το Φεστιβάλ…

Συνωστισµός επικίνδυνος θα δηµιουργηθεί έτσι και µαζευτούν όλοι – δεκάδες… – όσοι έχουν πληθωριστικά βραβευτεί απ’ το σεβαστό και αγαπητό µου Θεατρικό Μουσείο – Επαθλα Κοτοπούλη, και…, και… – απ’ το ’94 και εντεύθεν. Φέτος µόνο, τιµήθηκαν 23 (είκοσι τρία) άτοµα! Να τρών’ κι οι κότες… Μόνο η αλήστου µνήµης Ακαδηµία Κορφιάτικων Βραβείων απένεµε νοµίζω περισσότερα.

«Ο πελεκάνος»: µια παράσταση, που ενώ φλερτάριζε µε το «αναλόγιο» – δυο άντρες ηθοποιοί (ο Λαέρτης Βασιλείου που ποτέ δεν τον είδα εσωτερικότερο κι ο Μιλτιάδης Φιορέντζης) σχεδόν ακίνητοι, σ’ ένα χώρο σχεδόν γυµνό, ν’ αναλαµβάνουν εναλλάξ και τους τέσσερις ρόλους του έργου, αντρικούς και γυναικείους – απέσταξε, µέσα σ’ ένα συγκλονιστικά υποβλητικό ηχητικό – φωτιστικό – βιντεϊκό περιβάλλον, το ιδιότυπο αυτό µονόπρακτο του Ογκουστ Στρίντµπεργκ.

Και να φανταστείτε πως η σκηνοθέτρια – η Σύλβια Λιούλιου, που αποδεικνύεται πως ξέρει να οδηγεί τους ηθοποιούς της – µπορεί να ’χει εξαίρετες σπουδές και πείρα ως βοηθός αλλά στη σκηνοθεσία πρωτάρα είναι.

Η παράσταση αυτή, που τερµάτισε τον βίο της στο «Bios», πρέπει να ξαναπαι- χτεί!

«Ενας ανεξάρτητος άνθρωπος δεν µπορεί να έχει φίλους διότι οι φιλίες διαρκούν όσο υπάρχει αµοιβαίος θαυµασµός». Μεγάλε! Στα… λόγια µου ήρθες. Απ’ τον «Πελεκάνο» του Ογκουστ Στρίντµπεργκ – για την παράσταση σας γράφω παρακάτω – στην – εξαίρετη, απευθείας απ’ τα σουηδικά – µετάφραση που υπογράφει η Ερι Κύργια (φωτογραφία), ένας σηµαντικός άνθρωπος του θεάτρου, τόσο διακριτικός που λίγοι ξέρουν την αξία του καθότι ούτε µούρη πουλάει ούτε φύκια για µεταξωτές κορδέλες.
Προ 50ετίας

Ο σκηνοθέτης Χρήστος Βαχλιώτης ανεκοίνωσε χθες, ότι αναβάλλεται η αναγγελθείσα παρουσίασις στο θέατρο «Πορεία» του έργου του Σάµουελ Μπέκετ «Περιµένοντας τον Γκοντό». Η αναβολή οφείλεται στο γεγονός ότι, όπως εδήλωσε στον Χρ. Βαχλιώτη ο εδώ εκπρόσωπος των ξένων συγγραφέων κ. Κυπριανός, ο Μπέκετ δεν επιθυµεί επί του παρόντος το ανέβασµα του έργου του στην Ελλάδα και σε γλώσσα ελληνική.

21 Απριλίου 1961.

Κατά πληροφορίες από τον Βόλο, µεγάλη επιτυχία σηµειώνει ο θίασος των «∆ιονυσίων» που µε επικεφαλής την Ελένη Χατζηαργύρη και καλλιτεχνικό διευθυντή τον Τίτο Φαρµάκη, βρίσκεται εκεί από προχθές Τετάρτη […].

21 Απριλίου 1961.

Συνήλθε χθες η Επιτροπή Οργανώσεως Θεάτρου Βορείου Ελλάδος και κατήρτησε το δραµατολόγιο του θεάτρου, για το πρώτο έτος της λειτουργίας του […]. Η επιτροπή συνεκρότησε επίσης, κατά µέγα µέρος και τον θίασο του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος. Ούτω στον θίασο µετέχουν, ως πρωταγωνισταί, η Μαίρη Λαλοπούλου, η Θάλεια Καλλιγά (φωτογραφία), ο Ιορδάνης Μαρίνος, ο Ηλίας Σταµατίου και ο Γιώργος ∆αµασιώτης. Προσελήφθησαν επίσης οι Κλειώ Νικολάου, Κυβέλη Μυράτ, Σούλα ∆ηµητρίου, Θάνος Αρώνης, Μπάµπης Γιωτόπουλος, Κώστας Ματσακάς, Κανέλλος Αποστόλου, ∆ηµήτρης Βάγιας, Νέλσων Μωραϊτόπουλος, Ηλίας Γαλανόπουλος και άλλοι, των οποίων τα ονόµατα δεν ανεκοινώθησαν. 22 Απριλίου 1961.