ΠΡΟΣΩΠΑ Η Ινδιάνα που νίκησε τη Chevron

Από το µικρό χωριό της στον Ισηµερινό, η Μαρία Αγκουίντα,µια 61χρονη Ινδιάνα χωρίς καµιά νοµικήεκπαίδευση και ηοποία δεν µιλάει καντα ισπανικά, ηγήθηκε 30.000 ανθρώπων σε µια αγωγή κατά της πετρελαϊκής εταιρείας Chevron, της τρίτης µεγαλύτερης των ΗΠΑ, µε τζίρο 280 δισ. δολάρια. Ο δικαστής αναγνώρισε την ευθύνη της εταιρείας στην περιβαλλοντική καταστροφή της επαρχίας Ορεγιάνα, στον Ανατολικό Ισηµερινό· και την διέταξε να καταβάλει στην τοπική κοινότητα αποζηµίωση 9,5 δισ. δολαρίων, από τις υψηλότερες που έχουν επιδικαστεί ποτέγια περιβαλλοντική ζηµιά.

«Πριν πεθάνω πρέπει να πληρώσουν για όλους τους άρρωστους, για όλα τα νεκρά ζώα καιγι’ αυτό πουέκαναν στον ποταµό και στο νερό καιστη γη», λέει η Μαρία. «Από τότε που ήρθαν εδώ δεν µπορούµε ούτε ναψαρέψουµε ούτε να κυνηγήσουµε,τα τρόφιµαέρχονται απότο Κίτο». Η Μαρία Αγκουίντα είναι πεπεισµένη πως ο άνδραςτης και δύοαπό τα 10παιδιά της πέθαναν εξαιτίας του πετρελαίου: «Αρρώστησαν σχεδόν όλοι που ξέρω, για παράδειγµα η εγγονή µου έχει µύκητες στο δέρµα που τη βασανίζουν διαρκώς».

Ολα άρχισαν το 1972,όταν η Texaco, που το 2001 συγχωνεύθηκε µε τη Chevron, άρχισε να κάνει γεωτρήσεις στην πλούσια σε πετρέλαιο περιοχή, που ήταν ως τότε ένας φυσικός παράδεισος µε ποταµούς, έλη και δάση της βροχής. Από το 1987 ώς το 1990 διέρρευσαν στη φύση εξαιτίαςατυχηµάτων γύρωστα 7 δισ. λίτρα τοξικού αργού πετρελαίου. ΗTexaco υποσχέθηκε να καθαρίσει την περιοχή µε τη βοήθεια της κρατικής πετρελαϊκής εταιρείας του Ισηµερινού Petroecuador, όµως δεν σταµάτησε την εξόρυξηπετρελαίου και το1993 αποχώρησε αφήνοντας πίσω της µια οικολογική καταστροφή.

Η Μαρία Αγκουίντα, η οποία ανήκει στη φυλή Κέτσουα, είναι η ψυχή των 30.000 κατοίκων της περιοχής, η ζωή των οποίων άλλαξε ριζικά εξαιτίας της ρύπανσης. «Οι επεµβάσεις καθαρισµού δεν χρησίµευσαν σε τίποτε», λέει, «εδώ δεν µπορείς να αναπνεύσεις. Προκαλώ οποιονδήποτενα ζήσει µέσα στο πετρέλαιο. Εύχοµαι µόνο να µην παρουσιαστεί εδώ κανένας απ’ αυτούς, ο κόσµος είναι οργισµένος». Πριν από έξι µήνες, η Petroecuador κάλεσε µια δεκάδα τεχνικούς για να καθαρίσουν τα έλη, όµως η Αγκουίντα είναι επιφυλακτική. «Απλώς κάλυψαν το πετρέλαιο µε χώµα και µε κοµµάτια ξύλο. Είναι σαν να κρύβεις τη σκόνη κάτω από το χαλί».

Η Chevronχαρακτήρισε τη δικαστικήαπόφαση εις βάροςτης «παράνοµη και ανεφάρµοστη» και ανακοίνωσε πως θα ασκήσει έφεση. Οι ενάγοντεςλένε πως θα ζητήσουν τώρα 27 δισεκατοµµύρια. Η ιταλική «Λα Στάµπα» υπενθυµίζει πως το 1950 η Chevron, µαζί µε την General Motorsκαι τη Firestone,αγόρασαν εταιρείες τραµ ανά τις ΗΠΑ και µετά τις διέλυσαν, αντικαθιστώντας τα τραµµε λεωφορεία, ώστενα αυξήσουντα κέρδη τους αυξάνοντας την κατανάλωση ελαστικώνκαι βενζίνης…