Ο Αντωνάκης την πάτησε!

ΤΟ ΕΡΓΟ. Δεκατέσσερα χρόνια την έχει σπιτωμένη. Την Ελένη. Ο Αντωνάκης «της». Ονειδος σε μια εποχή όπως η ελληνική δεκαετία του ΄50. Ο Αντωνάκης, επιπλέον, είναι και σατράπης… Γκρινιάρης, ιδιότροπος, τα θέλει όλα στο χέρι και την Ελένη διαρκώς στο πόδι. Ο φόβος και ο τρόμος! Ουσιαστικά, η Ελένη «δεν υπάρχει». Ή μάλλον υπάρχει μόνον για να υπηρετεί τον Αντωνάκη «της». Προσωπικότητα καταπιεσμένη έως ανύπαρκτη: ένα κεφάλι διαρκώς κατεβασμένο.

Ωσπου ένας από την παρέα του πεθαίνει ξαφνικά: ο καταλύτης. Αν πεθάνει κι αυτός τι θα απογίνει η Ελένη χωρίς ούτε μια σύνταξη; Οι άλλοι της παρέας τον στριμώχνουν. Κι ο Αντωνάκης το αποφασίζει: θα την παντρευτεί. Και την παντρεύεται. Με παπά και με κουμπάρα. Ελάτε όμως που η Ελένη, σιγουρεμένη πια, σηκώνει το κατεβασμένο κεφάλι… Και το σηκώνει ψηλά. Και τη γλώσσα που την είχε καταπιεί τη βγάζει για τα καλά. Πριν καλά- καλά ψάλει ο παπάς το «Ησαΐα χόρευε».

Ο Αντωνάκης φρικάρει. Παίρνει τη βαλίτσα του και φεύγει. Διαζύγιο! Ενας γάμος που κράτησε λίγες ώρες. Αλλά, όταν οι δυο τους ύστερα από κάποια χρόνια συναντηθούν, φουλ στις αναμνήσεις, στο παλιό, νοικιασμένο σπίτι που τους ένωσε και τους χώρισε και που το γκρεμίζουν- αντιπαροχή… – θα ανακαλύψουν κάτι που είχαν ξεχάσει: πως αγαπιούνται. Ακόμα.

Ο Γιώργος Τζαβέλλας με το «Η γυνή να φοβήται τον άνδρα» – ένα ανάποδο «Ημέρωμα της στρίγγλας» που λίγο «Φιλουμένα Μαρτουράνο» ανακαλεί- έχει γράψει μια δραματική κομεντί με καθαρά χαραγμένα πρόσωπα, η οποία ηθογραφεί την εποχή της. Η τρίτη πράξη πάσχει- σαν να έχει γραφτεί βεβιασμένα- αλλά δεν αφαιρεί από το έργο τους χυμούς, το έξυπνο και καλόγουστο χιούμορ του και μια φινέτσα που σπάνια συναντάται σήμερα.

Η ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ. Η σκηνοθεσία του Γιάννη Μπέζου- η καλύτερή του νομίζω- δικαιώνει το έργο και επιτρέπει την άνετη αποσύνδεσή του από την- πολύ καλή- ταινία στην οποία ο ίδιος ο Τζαβέλλας το έχει μεταφέρει. Ο Μπέζος έσκυψε στοργικά πάνω από το έργο, επιδέξια και με αίσθηση του μέτρου ισορρόπησε τις κωμικές και δραματικές νότες του, κατάλαβε ότι μόνον το άρωμα της εποχής του μπορεί να το αναδείξει και όχι διάφοροι χαζοεκσυγχρονισμοί και το διατήρησε χωρίς να το μπασταρδέψει με εξυπνακισμούς και κλεισίματα του ματιού.

Η μεγαλύτερη επιτυχία της παράστασης είναι ο τρόπος που χρησιμοποιήθηκαν τα τέσσερα έξοχα τραγούδια που έγραψε η Δήμητρα Γαλάνη σε στίχους Λίνας Νικολακοπούλου α λα μανιέρ- στο ύφος- της εποχής. Πρώτη φορά έχω δει τόσο καλά ενταγμένα, ισορροπημένα, χωνεμένα σε παράσταση πρόζας τραγούδια: ακριβώς στο μέτρο που χρειάζεται. «Γεννιούνται» από την πρόζα- σαν να είναι σύμφυτα με το έργο. Και έχουν χορογραφηθεί με την επιμέλεια της Δάφνης Σταυροπούλου όπως και όσο πρέπει. Εξαίρετη η δουλειά του Γιώργου Πάτσα στα πολύ σωστά φωτισμένα από τον Λευτέρη Παυλόπουλο σκηνικά και στα κοστούμια (όπου όμως και πάλι διαφωνώ γιατί να είναι τόσο «κυριακάτικα»).

ΟΙ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ. Μια καλή διανομή υποστηρίζει την παράσταση: Γιάννα Παπαγεωργίου, Αγγελος Μπούρας, Δημήτρης Κανέλλος, Γιώργος Ψυχογιός, Γιάννης Στόλλας, Παύλος Ορκόπουλος, Λήδα Καπνά, Ελένη Σιδερά και οι καλύτερες, πιστεύω, όλων Βαλέρια Κουρούπη και Φαίδρα Δρούκα- αν και η τελευταία λίγο φλερτάρει με την υπερβολή.

Η Ναταλία Τσαλίκη σε ένα ρόλο που δεν της έρχεται κουτί είναι εξαίρετη: γιατί είναι ηθοποιός που μπορεί να πλάσει ρόλο. Ο Γιάννης Μπέζος, αφήνοντας κατά μέρος την κάπως σνομπ υποκριτική που εισέπραττα τελευταία να έχει υιοθετήσει, κυρίαρχος του σανιδιού, δίνεται στον ρόλο με ένα μέτρο, με ένα χιούμορ και με μια εσωτερική δύναμη που δεν συναντάμε συχνά. Απολαυστικός!

info

Στο θέατρο «Κιβωτός» (Πειραιώς 115, τηλ. 210-3427.426).

Εν ολίγοις.

Μια βραδιά με νοσταλγία αλλά χωρίς μούχλα, με γέλιο και δάκρυ αλλά χωρίς εξυπνακισμούς