Γιατί πέθανε ο Τουρκοκύπριος;

Το « Ρέκβιεμ για τους απόντες » είναι το πρώτο μυθιστόρημα του Κύπριου Κυριάκου Μαργαρίτη και παρά τον κάπως βαρύγδουπο τίτλο του, επιχειρεί μια θεμελιώδη ανατροπή του αστυνομικού μυθιστορήματος. Στα αστυνομικά μυθιστορήματα, είτε κρύβουμε τον δολοφόνο είτε όχι, η βασική παραδοχή είναι ότι ο (καλός) αστυνομικός ψάχνει να βρει και να συλλάβει τον (κακό) εγκληματία. Από την άποψη αυτή, ίσως το αστυνομικό μυθιστόρημα να είναι το πιο «θρησκευτικό» από όλα τα είδη μυθιστορημάτων, γιατί στο τέλος θριαμβεύουν πάντα οι δυνάμεις του Καλού και σχεδόν ποτέ οι δυνάμεις του Κακού.

Ο Κυριάκος Μαργαρίτης ανατρέπει αυτή τη σύμβαση. Ο ήρωάς του, ο Αρσένιος Θησέας, επιστρέφει στην Κύπρο έπειτα από έξι χρόνια στο εξωτερικό και ανοίγει ένα ειδικό γραφείο ερευνών, σκοπός του οποίου δεν είναι ωστόσο η καταδίωξη κάποιου εγκληματία αλλά η ανακάλυψη της αιτίας του θανάτου κάποιου ατόμου. Το βασικό ερώτημα δεν είναι, συνεπώς, ποιος σκότωσε ποιον, αλλά γιατί και για ποιους λόγους οδηγήθηκε κάποιος άνθρωπος στον θάνατο. Βέβαια, από την ιατρική διαπίστωση του θανάτου μέχρι τη νεκροψία υπάρχουν άπειροι τρόποι για να εξακριβωθούν τα αίτια ενός θανάτου.

Ο Αρσένιος Θησέας δραστηριοποιείται εκεί όπου η επιστήμη αδυνατεί να δώσει πειστική απάντηση πέρα από τα ιατρικά αίτια του θανάτου. Η πρώτη υπόθεση που αναλαμβάνει ο ήρωας του Μαργαρίτη είναι μιας Τουρκοκύπριας από το Λονδίνο, η οποία του αναθέτει να ερευνήσει τα αίτια του θανάτου του πατέρα της. Με αυτή την αφορμή, ο Κυριάκος Μαργαρίτης φέρνει στην επιφάνεια όλες τις κρυφές πτυχές της σύγκρουσης στην Κύπρο, εντοπίζει θύτες και θύματα χωρίς προκαταλήψεις και με μια τόλμη που συχνά είναι εντυπωσιακή. Μπορεί το μυθιστόρημα να πλατειάζει σε ορισμένα σημεία, ή να καταφεύγει σε εύκολες λύσεις, κρατάει ωστόσο αμείωτο το ενδιαφέρον του αναγνώστη μέχρι τέλους.