ΤΟ ΑΝΤΙΣΤΑΣΙΑΚΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ ΣΥΓΚΡΟΥΕΤΑΙ ΜΕ ΤΟ ΠΑΡΟΝ

Τάσος Δαρβέρης,Μια Ιστορία της Νύχτας 1967-1974, Βιβλιοπέλαγος, Αθήνα 2002 (2η έκδοση, εισαγωγή Αντώνης Λιάκος, Γιάννης Παπαθεοδώρου)

Ο αναγνώστης θα συναντήσει εδώ τη μαχητικότητα του αγώνα της αντίστασης στη δικτατορία και κυρίως τις εκκρεμότητες που άφησε πίσω της η προσπάθεια εκείνη. Το βιβλίο διατρέχεται από την αίσθηση του ανεκπλήρωτου που άφησε πίσω της η πολιτική στράτευση στον προσανατολισμό των δυναμικών ενεργειών και στην εμφαντική κινητοποίηση. Συνέχεια αυτής της προσέγγισης αποτελεί η άρνηση πολλών, όπως ο συγγραφέας, να αποδεχθούν τη μεταπολίτευση ως μεταβολή των πραγμάτων. Η διαρκής εσωστρεφής και εξωστρεφής ρήξη αυτού του κόσμου αναδεικνύει την πολιτική ορμητικότητα ως συνυφασμένη με το αδιέξοδο της επιθυμητής αλλά ανέφικτης πλήρους και οριστικής πολιτικής λύσης. Το αντιστασιακό παρελθόν στο βιβλίο αυτό δεν μπορεί να αράξει ειρηνικά στα περασμένα αλλά συγκρούεται με το παρόν που ωθεί σε πεζούς συμβιβασμούς τους οποίους η ίδια η ζωή ζητάει. Η έννοια «ήρωας του βιβλίου» διαλέγεται διαρκώς με μια κριτική στη διάσταση της έννοιας ηρωισμός. Τα πραγματικά προβλήματα επικοινωνούν με την προσωπικότητα των χαρακτήρων και δεν ξαλαφρώνουν καθόλου στην επαφή τους με τα μεγάλα πολιτικά αδιέξοδα. Το χιούμορ γεφυρώνει τα πολιτισμικά χάσματα της ελληνικής κοινωνίας, αλλά ο θυμός, το συναίσθημα και η ιδεολογία, κινούνται ελεύθερα τόσο στην περιφέρεια όσο και εντός του ίδιου του τραύματος. αφήνοντας στον αναγνώστη την αίσθηση ότι οι «ήρωες του βιβλίου» βρίσκονται μπροστά σε ένα αδιέξοδο. Η άλλη προσέγγιση στη μεταπολίτευση κυριαρχεί ρητά και υπόρρητα στο βιβλίο, όπως εξάλλου κυριάρχησε και λειτουργεί ακόμη σε ένα μέρος της Αριστεράς, σε ένα όχημα με κινητήρα τη ρήξη παρούσα έστω και με τρόπο ακυρωτικό.

Εντέλει, η μεταπολίτευση όσο και να λειτουργεί σαν τομή στα ελληνικά πράγματα, παρέμεινε για πολλούς από τους πρωταγωνιστές της κενό γράμμα ή στιγμή χωρίς πολιτικό νόημα. Παρ΄ όλα αυτά εξακολουθεί να αποτελεί τη βασική στιγμή διαφοροποίησης της Ελλάδας τού τότε και τού τώρα.