Οι κλασικοί επιμένουν

Σε όσους τρέχουν τα σάλια με την προοπτική της εκπλήρωσης της τεχνολογικής προφητείας, οφείλω να υπενθυμίσω πως εξακολουθεί ακόμη και σήμερα να υπάρχει ένα είδος ανάγνωσης το οποίο δεν μπορεί να ξεφύγει από τον κανόνα του βιβλίου, του υλικού αντικειμένου που την υποστηρίζει δηλαδή. Είναι το ίδιο είδος της ανάγνωσης που εξακολουθεί να υπερασπίζεται, με νύχια και με δόντια, την ιεραρχία που χωρίζει και συνδέει τον συγγραφέα με τον αναγνώστη, μια ιεραρχία που επιβάλλει τον κόπο της κατανόησης και υποβάλλει την απόλαυση της αναγνώρισης, δύο από τις συστατικές δραστηριότητες του πολιτισμού μας.

Κι αυτή είναι η ανάγνωση των κλασικών. Για προσπάθησε να διαβάσεις Μπαλζάκ, Φλομπέρ ή Πλάτωνα στο Διαδίκτυο, χωρίς το βιβλίο που κρατάς στα χέρια σου. Ήδη, αν θες να πεις ότι τους διάβασες και να μιλήσεις γι΄ αυτούς, αισθάνεσαι τον όγκο των τόμων τους να σε πλακώνει. Κι όσο υπάρχει το αίσθημα αυτού του βάρους, η δραστηριότητα της ανάγνωσης, η δύναμη αυτού του λόγου που αρθρώνεται μέσα στη σιωπή και αποκρυσταλλώνεται στις τυπωμένες λέξεις, δεν πρόκειται ποτέ να εκλείψει και το βιβλίο, η μορφή, το πρόσωπο, το σώμα της διάρκειας ενός λόγου που ο χρόνος δεν κατάφερε να σβήσει.

Θα μου πείτε, ζούμε σ΄ έναν κόσμο που έχει προ πολλού γυρίσει την πλάτη του στη διάρκεια, άρα αρνείται ή αδυνατεί να δημιουργήσει τους δικούς του κλασικούς.

Απλώς θα πρέπει να αρχίσουμε να αναρωτιόμαστε στα σοβαρά μήπως είναι κι αυτή μία από τις αιτίες τής γενικευμένης, πια, κατάθλιψης.