[ Δρόμοι ]

Τα μέτρα…
… για την αντιμετώπιση της κρίσης δεν προστατεύουν πια από τις πέτρες των διαδηλωτών. Οι χώρες ζουν με τις απεργίες, την ανεργία και την κρίση που μαστίζει τους πολίτες, μα οι κυβερνήσεις έχουν τον νου τους στη δική τους ασφάλεια. Γιατί, τώρα τελευταία, ένας απρόσωπος εχθρός έχει ξεπροβάλει που δεν μπορούν να τον νικήσουν στις δημοσκοπήσεις: ο «Κανένας». Για να τον νικήσουν, πρέπει πρώτα να τον γνωρίσουν. Και για να τον γνωρίσουν, πρέπει πρώτα να του βγάλουν την «κουκούλα».

«Αγαπητέ…
… κύριε επιθεωρητά της Ακαδημίας, την περασμένη Παρασκευή χωροφύλακες εισήλθαν στο ίδρυμα το οποίο διευθύνω και ζήτησαν να μου μιλήσουν σχετικώς με έναν μαθητή», γράφει σε ανοιχτή επιστολή της η Αρμέλ Ουιτρίκ, διευθύντρια νηπιαγωγείου στη Γαλλία. «Οι χωροφύλακες με ανέκριναν σχετικώς με τη συμπεριφορά, την επιμέλεια και την περιβολή αυτού του μαθητή. Και διερωτώμαι αν όλα αυτά μπορούν να αποτελέσουν πρόβλημα για τη δημόσια τάξη. Πώς είναι δυνατόν η συμπεριφορά ενός μαθητή του νηπιαγωγείου να γίνεται αντικείμενο έρευνας από αναρμόδιους εξωσχολικούς παράγοντες; Άλλωστε αυτό το παιδί είναι μόλις τριών ετών». Την περασμένη Δευτέρα, η Γενική Εισαγγελία της Γαλλίας κατέθεσε τις προτάσεις της για τη μεταρρύθμιση της νομοθεσίας που αφορά τους ανηλίκους. Και με την κυριότερη από αυτές, κατεβάζει στα 13 χρόνια την ηλικία της ποινικής ευθύνης. Άλλωστε το είχε υποσχεθεί ο Σαρκοζί πριν από δύο χρόνια. «Όταν σε χτυπάει ένας ανήλικος», είχε πει, «πονάς το ίδιο όσο κι όταν σε χτυπάει ένας ενήλικος».

Σε καταστάσεις…
… έκτακτης ανάγκης, η ζυγαριά που συνήθως είναι ισορροπημένη ανάμεσα στην ελευθερία και την ασφάλεια γέρνει προς τη μεριά της ασφάλειας. Και τότε πια μπορούμε να μιλάμε για ένα αστυνομικό κράτος. Στη Ιταλία, ο Μπερλουσκόνι έχει βγάλει στους δρόμους πολιτοφυλακές που θυμίζουν τα χρόνια του Μουσολίνι. Και η Βρετανία διολισθαίνει σε αστυνομικό κράτος: ταυτότητες με βιομετρικά στοιχεία, μαζική παρακολούθηση των πολιτών από 4,5 εκατομμύρια κάμερες κλειστού κυκλώματος (1 για κάθε 14 Βρετανούς), απαγόρευση των διαδηλώσεων σε ακτίνα μισού μιλίου από τη Βουλή των Κοινοτήτων και κράτηση υπόπτων χωρίς δίκη. Όλη αυτή η θωράκιση των χωρών προκαλεί ένα εύλογο ερώτημα: ποιος είναι ο εχθρός; Την απάντηση σε αυτό την έχει δώσει ο Σέλντον Γουόλιν, καθηγητής της Πολιτικής Φιλοσοφίας στα Πανεπιστήμια Μπέρκλεϊ και Πρίνστον.

Στο βιβλίο του…
… «Δημοκρατία Α.Ε.», ο Γουόλιν γράφει για το επιχειρηματικό-πολιτικό σύμπλεγμα που χειραγωγεί και ακρωτηριάζει τους δημοκρατικούς θεσμούς. Στα κλασικά ολοκληρωτικά καθεστώτα, η οικονομία ήταν υποταγμένη στην πολιτική, γράφει ο Γουόλιν. «Σήμερα συμβαίνει το αντίθετο. Η οικονομία έχει υποτάξει την πολιτική. Και από αυτή την υποταγή εκπορεύονται διάφορες μορφές αυταρχισμών». Όταν το κράτος των επιχειρηματιών βρίσκεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, η ελευθερία του πολίτη τελειώνει εκεί που αρχίζει η ασφάλεια του επιχειρηματία. Κι από αυτόν τον αυταρχισμό δεν γλιτώνει κανείς, εργαζόμενος ή άνεργος, διαμαρτυρόμενος ή φιλήσυχος.