Το τέταρτο κουδούνι

Τι χωρισμό Εκκλησίας και Κράτους μου τσαμπουνάτε… Εδώ ακόμα δεν έχει επιτευχθεί χωρισμός Εκκλησίας και Τρίτου Προγράμματος- της ΕΡΑ, ΕΡΤ, της κρατικής, που αυτοτιτλοφορείται «δημόσια»…

Ξέρετ΄ εσείς- αν έχετε το Θεό σας!- ότι το Τρίτο αρχίζει το πρόγραμμά του- κάθε, μα κάθε πρωί- με το «Πάτερ ημών»; «Ο εν τοις ουρανοίς»; «Αγιασθήτω το όνομά σου»; Κύριε ελέησον! Όλος ο κόσμος, μια σκηνή…

Το ντεμπούτο του στη σκηνοθεσία θα κάνει την επόμενη χειμερινή σεζόν ο Αιμίλιος Χειλάκης (στη φωτογραφία). Και μάλιστα στο Εθνικό. Θ΄ ανεβάσει- για την Κεντρική Σκηνή, αρχές 2010 προγραμματίζεται- τον «Ντον Ζουάν» του Μολιέρου. Με άποψη που δικαιολογεί την ερμηνεία του επώνυμου ρόλου απ΄ τον Γιάννη Μπέζο ενώ ο ίδιος θα παίξει Σγκαναρέλ. Ελβίρα η Αθηνά Μαξίμου.

Η- κατ΄ ευφημισμόν… -κωμωδία, απ΄ τα πιο ανθεκτικά στην εποχή μας, μαζί ίσως με τον «Ταρτούφο» και τον «Μισάνθρωπο», αριστουργήματα του Μολιέρου, έχει να παιχτεί επαγγελματικά στην ελληνική σκηνή απ΄ το καλοκαίρι του 2005, όταν την παρουσίασε το ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας.

Τον περσινό χειμώνα του 2007-΄08 ο Κωνσταντίνος Μαρκουλάκης ανέβασε, όμως, στο «Χώρα» τη σύγχρονη εκδοχή της, με τον τίτλο «Ο Δον Ζουάν στο Σόχο», απ΄ τον Άγγλο Πάτρικ Μάρμπερ κρατώντας το βασικό ρόλο του DJ, με Σταν- ήτοι Σγκαναρέλ- τον αδικοχαμένο Κωνσταντίνο Παπαχρόνη και Ελβίρα την Εβίτα Ζημάλη.

Στο Εθνικό ο «Ντον Ζουάν» έχει παρουσιαστεί μια μόνο φορά: τη σεζόν 2000-2001 σε- όχι επιτυχημένη- σκηνοθεσία του- πολύ καλού, πάντως σκηνοθέτη- Σέρβου Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς, με Λάζαρο Γεωργακόπουλο, Τάσο Παλαντζίδη, Μαρία Ναυπλιώτου στους τρεις βασικούς ρόλους. Αξίζει, πάντως,
να σημειωθεί η ιδιαίτερη «διασταύρω- ση»- αντι- στροφή ρόλων- αλλαξορολιές!- που θα γίνει στην παράσταση του Εθνικού. Ντον Ζουάν θα ΄ναι ο Γιάννης Μπέζος που έπλασε έναν έξοχο Σγκαναρέλ στο ανέβασμα του έργου απ΄ το ΔΗΠΕΘΕ Βόλου το 1996-΄97-στον επώνυμο ρόλο εξαιρετικός ο Γιάννης Φέρτης και Ελβίρα η Θέμις Μπαζάκα, η παράσταση παίχτηκε και στο Ηρώδειο το καλοκαίρι του ΄97- ενώ ο Σγκαναρέλ- και σκηνοθέτης- Αιμίλιος Χειλάκης ήταν ο Ντον Ζουάν στην παράσταση του ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας- με Σγκαναρέλ τον Γεράσιμο Γεννατά και Ελβίρα την Γωγώ Μπρέμπου. Σκηνοθέτης και των δυο παραστάσεων, ο Θέμης Μουμουλίδης!

Οι συζητήσεις για την υπόλοιπη διανομή, τη μετάφραση και τους συντελεστές τώρα μόλις έχουν αρχίσει.

Το άπαιχτο στην Ελλάδα – και εντελώς πρόσφατο- έργο για δυο πρόσωπα του Άγγλου Χάουαρντ Μπάρκερ «Τhe Dying of Τoday» («Ο θάνατος του σήμερα» σε πρόχειρη μετάφραση, η εξαίρετη μεταφράστρια Τζένη Μαστοράκη η οποία έχει ολοκληρώσει τη δουλειά που ανέλαβε δεν έχει ακόμα καταλήξει στον ελληνικό τίτλο) θα παρουσιάσει φέτος ο Λευτέρης Βογιατζής (φωτογραφία) με τη «νέα Σκηνή» του. Τους ρόλους θα ερμηνεύσουν ο ίδιος κι ο Δημήτρης Ήμελλος.

Μια συνηθισμένη μέρα ένας καινούργιος πελάτης επισκέπτεται ένα κουρείο σε μια ακαθόριστη παραθαλάσσια πόλη φέρνοντας… ασυνήθιστα νέα: στην κουβέντα με τον κουρέα τού λέει πως έχει αναλώσει τη ζωή του ως άγγελος κακών ειδήσεων και τον προκαλεί να σκεφτεί τη χειρότερη καταστροφή που θα μπορούσε να φανταστεί. Ο κουρέας φαντάζεται μια εθνική καταστροφή της οποίας θύμα πέφτει κι ο μοναχογιός του. Αυτή η καταστροφή πρόκειται, όμως, να γίνει πραγματικότητα που θα συμπαρασύρει και τους δυο- κουρέα και πελάτη. Η ζωή τους κι ένας ολόκληρος πολιτισμός καταστρέφονται.

Αυτή είναι η ιστορία του έργουτο οποίο αντλεί απ΄ τον Θουκυδίδη και ειδικά απ΄ το κομμάτι της Ιστορίας του Πελοποννησιακού Πολέμου που αναφέρεται στη Σικελική Εκστρατεία και την καταστροφή των Αθηναίων το 413 π.Χ. Εκδόθηκε τον Απρίλιο του 2008 και πρωτοπαρουσιάστηκε στις 21 του περασμένου Οκτωβρίου στο Λονδίνο. Απ΄ το θίασο «Τhe Wrestling School» («Σχολή Πάλης») που ιδρύθηκε το 1988- φέτος γιορτάζει τα είκοσι χρόνια του- κι είναι «ταμένος» αποκλειστικά στην παρουσίαση, προβολή και διάδοση του έργου του Χάουαρντ Μπάρκερ – έργο που έχει χαρακτηριστεί με τον όρο «Θέατρο της Καταστροφής»- ο οποίος είναι και ο καλλιτεχνικός διευθυντής του όντας παράλληλα ποιητής, θεωρητικός και ζωγράφος. Τον Χάουαρντ Μπάρκερ πρωτοπαρουσίασε στην Ελλάδα το 2000-2001, στο «Πόρτα», η Καρυοφυλλιά Καραμπέτη με το έργο του «Ένα καινούργιο κόκκινο» σε σκηνοθεσία Κωνσταντίνου Αρβανιτάκη. Το 2003-2004 η Άσπα Τομπούλη ανέβασε στο «Εμπρός», με το σχήμα της «Όψεις», το «Und» του. Ενώ το καλοκαίρι του 2007 ο Δημήτρης Λιγνάδης, στο πλαίσιο των σκηνοθετημένων αναγνώσεων «Σύγχρονες Θεατρικές Γραφές- Χορικότητα» του Φεστιβάλ Αθηνών, έκανε το «13 αντικείμενα- Σπουδές υποδούλωσης» του Μπάρκερ.

Τώρα, για την πρεμιέρα του Λευτέρη Βογιατζή μη ρωτάτε… Πόσω μάλλον όταν φέτος ανακαινίζει το θέατρο «Οδού Κυκλάδων».

«Οι κακοποιοί απαγωγείς του κ. Παναγόπουλου μιλούσαν καλά ελληνικά αλλά μήπως οι Αλβανοί που έχουν τόσα χρόνια στην Ελλάδα δεν μιλούν πια πολύ καλά ελληνικά;», που ΄λεγε κι ο πρόεδρός μας, ο κ. Πάνος Σόμπολος, προασπιστής της εθνικής μας αξιοπρέπειας…

Όλος ο κόσμος, μια σκηνή… Στην αθωότητα, στην καθαρότητα, την αμεσότητα, το ανεπιτήδευτο ξαναγύρισαν φέτος, στην «Μικρή Πόρτα» τους, Ξένια Καλογεροπούλου (φωτογραφία) και Θωμάς Μοσχόπουλος. Και στα παιδιά.

Όχι πως οι παραστάσεις – και τα έργα τους- δεν είχαν πάντα τις αρετές αυτές οι οποίες έχουν καθιερώσει απ΄ την αρχή- απ΄ το ΄72, εδώ και τριάντα έξι χρόνια, όταν πρωτοξεκίνησε ως Παιδική Σκηνή του θιάσου Φέρτη- Καλογεροπούλου- το συγκεκριμένο θεατρικό σχήμα ως τη σοβαρότερη εστία του ελληνικού θεάτρου για παιδιά. Αλλά οι δυο έντιμοι άνθρωποι του θεάτρου μας τα τελευταία χρόνια σαν να είχαν χάσει- έτσι το ΄νιωθα- την επαφή με το παιδί, σαν να απευθύνονταν πρώτα και πάνω απ΄ όλα στους μεγάλους, σαν να είχαν αποκοπεί απ΄ τη θεατρική πραγματικότητα- σαν κάποιο σνομπισμό να διέκρινα- και να ΄χαναν πόντους μπροστά στον αρχοντοχωριατισμό που πάει να πνίξει το χώρο.

Φέτος, με το «Παραμυθ…issimo» (βασική φωτογραφία) που, αντλημένο από λαϊκά ιταλικά παραμύθια, συνυπογράφουν ως κείμενο, με τον Θωμά Μοσχόπουλο να ΄χει αναλάβει τη σκηνοθεσία, έκαναν και πάλι μια βουτιά στα μύχια της παιδικής ψυχής. Και αναδύθηκαν μ΄ ένα θησαυρό. Η δουλειά τους συναντά τον «Οδυσσεβάχ», και την «Ελίζα», και την «Οικογένεια Νώε», και το «Το σκλαβί»- τις καλύτερες στιγμές τους. Και ίσως είναι ακόμα καλύτερη. Μια δουλειά όπου η αφαίρεση και το ελλειπτικό γίνονται ουσία κι όχι στυλ, μια δουλειά που συγκινεί βαθιά και τέρπει. Και που βρίσκει τη χρυσή τομή ανάμεσα στο θεατρικά αθώο παιδί και σ΄ εμάς, τους θεατρικά κορεσμένους μεγάλους.

Μια υπέροχη παράσταση, απ΄ τις καλύτερες της χρονιάς- κι όχι βέβαια μόνο τις παραστάσεις για παιδιά-, που πολύ θα ΄θελα να ξαναδώ. Και που σας συστήνω να μην τη χάσετε. Ούτ΄ εσείς, ούτε τα παιδιά σας.