Οικογενειακός γιατρός Τα οφέλη από τη διακοπή του καπνίσματος

Το 44,9% του πληθυσμού της χώρας μας είναι καπνιστές και οι Έλληνες εξακολουθούν να είναι πρώτοι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τη στιγμή που ο καπνός προκαλεί 3,5 εκατομμύρια θανάτους ετησίως σε παγκόσμιο επίπεδο. Η διακοπή του καπνίσματος ωφελεί σε οποιαδήποτε ηλικία κι αν επιτευχθεί. Σε 20 λεπτά από το τελευταίο τσιγάρο ο καρδιακός ρυθμός επανέρχεται στο φυσιολογικό, η αρτηριακή πίεση γίνεται κανονική και η θερμοκρασία του σώματος επανέρχεται στα φυσιολογικά επίπεδα. Έπειτα από 8 ώρες, τα επίπεδα του μονοξειδίου του άνθρακα στο αίμα πέφτουν και αυξάνονται στο φυσιολογικό τα επίπεδα οξυγόνου. Έπειτα από 24 ώρες η γεύση και η όσφρηση βελτιώνονται.

Έπειτα από 72 ώρες η αναπνοή γίνεται ευκολότερη, η χωρητικότητα των πνευμόνων αυξάνεται, η κάθαρση των βρόγχων είναι αποτελεσματικότερη. Ο κίνδυνος για στεφανιαία νόσο μειώνεται γρήγορα μετά τη διακοπή του καπνίσματος και σε 3-5 χρόνια είναι ίδιος εκείνον που αντιμετωπίζουν οι μη καπνιστές. Οι καπνιστές που διακόπτουν το κάπνισμα έπειτα από έμφραγμα του μυοκαρδίου μειώνουν κατά 50% τις πιθανότητες ενός νέου εμφράγματος του μυοκαρδίου σε σχέση με αυτούς που συνεχίζουν να καπνίζουν. Επίσης μειώνουν την πιθανότητα να πεθάνουν πρόωρα κατά 50%. Η πιθανότητα για εγκεφαλικό επεισόδιο μειώνεται στο 50% δύο χρόνια μετά τη διακοπή και φτάνει στα επίπεδα των μη καπνιστών έπειτα από 5 χρόνια.

Ο κίνδυνος για καρκίνο του πνεύμονος μειώνεται σταθερά, έτσι έπειτα από 10 χρόνια διακοπής μειώνεται κατά 30%-50% σε σχέση με αυτούς που συνεχίζουν να καπνίζουν και κατά 80%-90% έπειτα από 15 χρόνια αποχής από το κάπνισμα.

Η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ) είναι η τέταρτη αιτία θανάτου στον κόσμο. Το κάπνισμα είναι ο πιο σημαντικός παράγοντας κινδύνου για την ανάπτυξή της και η αποχή απ΄ αυτό συνδέεται καθαρά με μικρότερη συχνότητα της ασθένειας. Το 10%-20% όλων των καπνιστών θα αναπτύξουν ΧΑΠ.

Ο Κ.Ι. Γουργουλιάνης είναι καθηγητής Πνευμονολογίας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και πρόεδρος της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας