Επιφυλλίδα

Σκευωρίες και βιτριολικά σκευάσματα

Ποια μομφή νομίζετε πως έχει την πιο μεγάλη πέραση; Ποιος ψόγος μπορεί να γίνει αμέσως πιστευτός απ΄ τη στιγμή που κάποιος θα τον εκστομίσει; Ούτε η επαγγελματική ανικανότητα, ούτε οι παράνομες ερωτικές δραστηριότητες (ίσα ίσα που αυτές αποδεικνύονται συχνά ο πιο αποτελεσματικός τρόπος αναρρίχησης).

Όχι, όχι, η πιο μεγάλη ρετσινιά που κολλάει σαν στάμπα έχει να κάνει με το χρήμα. Άπαξ και κατηγορήσεις κάποιον πως «τα παίρνει», ότι «τ΄ αρπάζει» από κάπου, ότι «κλέβει», αμέσως ενσπείρεις την αμφιβολία που εντός ολίγου εξελίσσεται σε πλήρη βεβαιότητα.

Κι αυτό γιατί τ΄ αυτιά μας και τα μάτια μας έχουν ακούσει κι έχουν δει τόσα σημεία κι άλλα τόσα τέρατα για πρόσωπα της πολιτικής και τους λογής κουμπάρους τους (μίζες, μαύρο χρήμα, λοβιτούρες με κοινοτικά προγράμματα, τιμολόγια και αλισβερίσια) που πλέον έχουμε αποκτήσει μια τάση φυσική να πιστεύουμε αμέσως ό,τι κι αν μας πουν. Για τον οποιονδήποτε. Τίποτα δεν αποκλείουμε κι η εμπιστοσύνη μας κλονίζεται αμέσως.

Βέβαια, εδώ μιλώ για άλλο πράγμα. Για διαβολή κανονική και για συκοφαντία που απαιτεί σχεδιασμό και πειστικό σενάριο, το δε αποτέλεσμα εξαρτάται από τη δεξιοτεχνία με την οποία σου σερβίρει κάποιος τη φαρμακερή πληροφορία. Λόγου χάρη, κανείς δεν θα πιστέψει έναν εμπαθή που ανοίγει στόμα και ξερνάει εκ συστήματος τα μύρια όσα για τους εκάστοτε εχθρούς του, έναν τύπο που σου «ψιθυρίζει» στο αυτί και γυαλίζουνε τα ποντικίσια μάτια του (έχω υπόψη μου έναν τέτοιον).

Αντιθέτως, η πετυχημένη συκοφάντηση προϋποθέτειύφος ανάερο και λόγο διφορούμενο. Με ασαφείς υπαινιγμούς και σαφέστατες αβεβαιότητες. Με υπόνοιες διαβρωτικές που συνοδεύονται από μια δήθεν θλίψη για το υποψήφιο θύμα (το ξεσκίζουν κλαίγοντας).

Την ώρα που οι σκευωροί βυσσοδομούν με αδίστακτη θρασύτητα, δείχνουν συγχρόνως ταραγμένοι και έκπληκτοι. Και διανθίζοντας τα ιοβόλα λόγια τους με αόριστα «ίσως», μεαναπόδεικτα «υποψιάζομαι» και νεφελώδη«μάλλον», αφήνουν να πλανάται μια βαριά σκιά που μέσα της κρύβουν αριστοτεχνικά τούς δολερούς τους στόχους…

Στο τέλος διατυπώνουν και το καταπελτικό συμπέρασμα υπό τύπον ερωτήσεως: «Σίγουρα είναι αυτός· γιατί άλλος, ποιος;» διερωτώνται απορούντες, πλήρως όμως πεπεισμένοι. Η διαδικασία της εξόντωσης του θύματος έχει τεθεί σε εφαρμογή και βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη.

Ω ναι! Καμία άλλη ρετσινιά δεν αφήνει τόσα ίχνη ανεξίτηλα, καμιά λαδιά δεν απλώνει πιο πολύ όσο αυτή που έχει να κάνει με το χρήμα.

Είχα την ευκαιρία κάποτε να μου το επιβεβαιώσει ένας γνωστός μου απ΄ τα παλιά που ήξερε από βιτριολικά σκευάσματα γκεμπελικής εμπνεύσεως: «Α, τα λεφτά» μού ομολόγησε ψυχρά, «είναι το μόνο θέμα που μ΄ αυτό μπορείς να θάψεις άνθρωπο στο πι και φι». Και γελώντας κυνικά μού εκμυστηρεύτηκε τη συνταγή του:«Ρίχνεις έναν αόριστο υπαινιγμό υπό μορφή ρητορικής ερώτησης, μια μικρή αιχμή και την αφήνεις να αιωρείται. Θα βρει τον τρόπο της αυτή να γίνει βεβαιότητα και, από στόμα σε στόμα, να εξελιχθεί σε αναντίρρητη πεποίθηση». (Ακούγοντάς τον, ένιωσα να σέρνονται τα λόγια του επάνω μου σαν φίδια κολοβά κι αισθάνθηκα την παγωμάρα τους ώς την ψυχή μου. Έκτοτε στρίβω γωνίες μην τον συναντήσω πουθενά κι αναγκαστώ να του πω την καλημέρα μου. Τέτοια απέχθεια για άνθρωπο).

Είναι φανερό ότι μιλώ για τα πραγματικά θύματα της συκοφάντησης. Για ανθρώπους καθαρούς σαν το γυαλί που βρέθηκαν κάποια στιγμή, ανυποψίαστοι, μέσα σε στόματα απύλωτα. Αυτά τα έρμαια υπερασπίζομαι εδώ. (Οι άλλοι, με τις ύποπτες συναλλαγές που έχουν τη φωλιά τους λερωμένη, όπως στρώνουν ας κοιμούνται). Άραγε θα διαβάσουν τη σημερινή επιφυλλίδα μου αυτοί που πρέπει;

Ο Κώστας Λογαράς είναι συγγραφέας